فایل پاورپوینت کامل حقیقت توبه و اِنابه

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل حقیقت توبه و اِنابه :

“انابه” از “نوب” مشتق شده و در لغت به معنی بازگشت پی در پی چیزی است و در اصطلاح به معنی رجوع و بازگشت به سوی خدا از طریق توبه کردن است.[۱]

حقیقت انابه:[۲]

از آیات ۲۷ و ۲۸ سوره مبارکه رعد «…و یَهدی اِلَیهِ مَن اَناب*اَلَّذینَ ءامَنوا و تَطمَئِنُّ قُلوبُهُم بِذِکرِ اللّهِ…» چنین برمی آید که ایمان و آرامش قلب با یاد خدا، همان انابه است و آن نوعی آمادگی از جانب بنده است که هدایت الهی را در پی دارد.[۳] در توضیح انابه و بیان حقیقت آن، تفاسیر گوناگونی ارائه شده است؛ برخی گفته اند: انابه بازگشت به سوی خدا و بازگشت به فطرت توحیدی است؛ یعنی هر زمان که عاملی انسان را از نظر عقیده و عمل از اصل توحید منحرف سازد باید به سوی آن باز گردد: «فَاَقِم وَجهَکَ لِلدّینِ حَنیفـًا فِطرَتَ اللّهِ الَّتی فَطَرَ النّاسَ عَلَیها…* مُنیبینَ اِلَیهِ»[۴]«پس روی خود را متوجه آیین خالص پروردگار کن! این فطرتی است که خداوند،انسانها را بر آن آفریده… این باید در حالی باشد که شما بسوی او بازگشت می کنید».[۵] تأکید بر «منیبین الیه» در آیه ۳۳ سوره مبارکه روم «و اِذا مَسَّ النّاسَ ضُرٌّ دَعَوا رَبَّهُم مُنیبینَ اِلَیهِ. ..»[۶] با توجه به مفهوم لغوی انابه، برای اشاره به این معناست که پایه و اساس در فطرت انسان، توحید و خداپرستی و شرک، امر عارضی است که وقتی شخص از آن قطع امید می کند خواه ناخواه به سوی ایمان و توحید باز می گردد.

تفاوت توبه و انابه

انابه یعنی رجوع به خدا و اقبال به او با سِرّ و قول و فعل تا اینکه شخص دائماً در فکر خدا و ذکر او و اطاعتش باشد؛ بنابراین انابه غایت درجات توبه و برترین مراتب آن است، زیرا توبه، بازگشت از گناه است؛ ولی انابه افزون بر آن بازگشت از مباحات نیز هست و آن از مقامات والاست.[۷] در تفاوت توبه و انابه تعبیرهای گوناگون دیگری نیز ارائه شده است:

۱.توبه پشیمانی از فعل و انابه ترک گناهان است و شاهد آن قول امام سجاد(ع) است: «خدایا! اگر پشیمانی توبه است پس من پشیمان ترین پشیمانان هستم و اگر ترک معصیت انابه است پس من اولین انابه کنندگانم.»[۸]

۲.توبه در افعال ظاهری است و انابه در امور باطنی.

۳.توبه رهبت (ترس و بیم) است و انابه رغبت (اشتیاق).

۴.انابه مقامی پس از مقام توبه است.

۵. توبه بازگشت از معصیت به اطاعت و انابه بازگشت از غفلت به ذکر و فکر است.

۶. اگر سبب بازگشت، ترس از عقوبت باشد توبه و اگر رغبت در ثواب باشد انابه است.

۷.انابه بازگشت بنده است به خدای خویش با دل و همت؛ ولی توبه بازگشت بنده است از معصیت به اطاعت.

۸. توبه و استغفار و انابه همه توجه به خداست؛ اما استغفار توجهی است که پس از توبه است و انابه توجهی است که پس از استغفار دست می دهد.

انابه و آثار آن در قرآن

در آیات و روایات به انابه اهمیت خاصی داده شده است. خدای متعالی بندگان خود و در رأس آنان پیامبران را به انابه فرا خوانده است: «واَنیبُوا اِلی رَبِّکُم. ..»[۹] در قرآن کریم به انابه پیامبر اسلام(ص)، ابراهیم(ع)، شعیب(ع)، داود(ع) و سلیمان(ع) اشاره شده است.[۱۰] در قرآن کریم برای انابه آثاری ذکر شده است:

الف. هدایت الهی؛ خداوند انابه کنندگان را به سوی خود هدایت می کند: «هر کس را که بازگردد، به سوی خودش هدایت می کند!»[۱۱] «و کسی را که به سوی او بازگردد هدایت می کند.»[۱۲]

ب. تذکر؛ کسی که به سوی خدا انابه می کند از آیات الهی متذکر می شود: «او کسی است که آیات خود را به شما نشان می دهد و از آسمان برای شما روزی (با ارزشی) می فرستد؛ تنها کسانی متذکر این حقایق می شوند که بسوی خدا باز می گردن