فایل پاورپوینت کامل بصیرت و آگاهی و آثار

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل بصیرت و آگاهی و آثار :

بصیرت در لغت، به معنای عقیده قلبی، شناخت، یقین، زیرکی و عبرت آمده[۱] و در اصطلاح، عبارت است از قوه ای در قلب شخص، که به نور قدسی منوّر بوده، به وسیله آن حقایق اشیا و امور را درک می کند؛ همان گونه که شخص به وسیله چشم، صُوَر و ظواهر اشیا را می بیند.[۲] برخی گفته اند: شناخت روشن و یقینی از دین، تکلیف، پیشوا، حجّت خدا، راه، دوست و دشمن، حق و باطل، «بصیرتپ» نام دارد.[۳]چنانچه حضرت امیر(ع) از رزمندگان راستین با این صفت یاد می کند که: «حَمَلُوا بَصََائِرَهُمْ عَلی اسْیََافِهِمْ»[۴] «بصیرت های خویش را بر شمشیرهایشان سوار کردند. یعنی اگر در میدان نبرد تیغ می زدند از روی بصیرت بود.»

اهمیت بصیرت:

در مورد اهمیت و ارزش بصیرت و اینکه منظور از بصیرت کدام قسم آن است به چند حدیث اکتفا می کنیم.

۱- پیامبر خدا(ص) می فرماید: «کور آن نیست که چشمش نابینا باشد بلکه کور [واقعی] آن کسی است که دیده بصیرتش کور باشد.»[۵]

۲- حضرت امام علی(ع) می فرماید: «اگر دیده بصیرت کور باشد نگریستن چشم سودی نمی دهد.»[۶]

۳- حضرت امام علی(ع) می فرماید: «با بصیرت کسی است که بشنود و بیندیشد، نگاه کند و ببیند، از عبرتها بهره گیرد آنگاه راه روشنی را بپیماید که در آن از افتادن در پرتگاهها به دور ماند.»[۷] همانطور که از احادیث فوق استفاده می شود بینش و آگاهی، در مورد کارهایی که انسان انجام می دهد، بخصوص اعمال فردی و اجتماعی، حائز اهمیت فوق العاده بوده و در صورت نبود بینش کافی مخصوصا در برهه های حساس زندگی، آدمی را تا مرحله افتادن در پرتگاهها و خروج از صراط مستقیم الهی پیش می برد.

بصیرت در قرآن:

این ماده در ضمن آیات قرآن در سه معنی بکار برده شده است.

۱- بمعنی بینائی دل چنانکه در آیه ۱۹سوره مبارکه فاطر می فرماید:

«هرگز کوردل و روشن ضمیر یکسان نیستند.»[۸]

۲- بمعنی بینائی چشم چنانکه در آیه ۲سوره مبارکه انسان می فرماید:

«(بدین جهت) او را شنوا و بینا قرار دادیم!»[۹]

۳- بمعنی بینائی با برهان[۱۰]و دلیل چنانکه در آیه ۱۲۵سوره مبارکه طه می فرماید: «انسان غافل در روز قیامت می گوید خدایا چرا مرا نابینا محشور کردی و حال آنکه من در دنیا بینا و آگاه بودم؟»[۱۱]

آثار بصیرت:

۱- توحید

از جمله آثار بصیرت، ره یافتن به توحید و قدرت خدا می باشد. در این مورد در آیه ۱۶ سوره مبارکه رعد چنین وارد شده است: «بگو: چه کسی پروردگار آسمانها و زمین است؟» بگو: «الله!» (سپس) بگو: «آیا اولیا (و خدایانی) غیر از او برای خود برگزیده اید که (حتی) مالک سود و زیان خود نیستند (تا چه رسد به شما؟!)» بگو: «آیا نابینا و بینا یکسانند؟! یا ظلمتها و نور برابرند؟! آیا آنها همتایانی برای خدا قرار دادند بخاطر اینکه آنان همانند خدا آفرینشی داشتند و این آفرینش ها بر آنها مشتبه شده است؟!» بگو: «خدا خالق همه چیز است؛ و اوست یکتا و پیروز!».[۱۲]

۲- درخواست بازگشت در آخرت

از دیگر آثار بصیرت و روشن بینی، درخواست مجرمان در قیامت، برای رجوع به دنیا است چنانچه درآیه ۱۲ سوره سجده می فرماید: «و اگر ببینی مجرمان را هنگامی که در پیشگاه پروردگارشان سر به زیر افکنده، می گویند: پروردگارا! آنچه وعده کرده بودی دیدیم و شنیدیم؛ ما را بازگردان تا کار شایسته ای انجام دهیم؛ ما (به قیامت) یقین داریم!».[۱۳]

۳- عبرت آموزی

عبرت آموزی نیز یکی دیگر از آثار بصیرت می باشد. در آیه ۱۳ سوره مبارکه آل عمران می فرماید:

«در دو گروهی که (در میدان جنگ بدر) با هم رو به رو شدند، نشانه (و درس عبرتی) برای شما بود: یک گروه، در راه خدا نبرد می کرد و جمع دیگری که کافر بود (در راه شیطان و بت) در حالی که آنها (گروه مؤمنان) را با چشم خود، دو برابر آنچه بودند، می دیدند. (و این خود عاملی برای وحشت و شکست آنها شد) و خداوند هر کس را بخواهد (و شایسته بداند) با یاری خود تأیید می کند. در این، عبرتی است برای بینایان!»[۱۴]

در آیه ۲۴ سوره مبارکه هود می فرماید: «حال این دو گروه [= مؤمنان و منکران ]، حال «نابینا و کر» و «بینا و شنوا» است؛ آیا این دو، همانند یکدیگرند؟! آیا پند نمی گیرند؟!».[۱۵]برای مطالعه بیشتر می توانید آیه ۴۴ سوره مبارکه نور، آیه ۵۸ سوره مبارکه غافر و آیه ۲ سوره مبارکه حشر مراجعه کنید.

۵- سود شخصی

حصول منفعت برای خود فرد، یکی دیگر از نتایج بصیرت و ژرف نگری می باشد[۱۶] چنانچه در آیه ۱۰۴ سوره مبارکه انعام می فرماید: «دلایل روشن از طرف پروردگارتان برای شما آمد؛ کسی که (به وسیله آن، حق را) ببیند، به سود خود اوست؛…»[۱۷]

ابزار بصیرت:

۱- چشم

از جمله ابزار شناخت و درک صحیح حقایق، چشم است چنانچه در آیه۱۷۹ سوره مبارکه اعراف می خوانیم: «به یقین، گروه بسیاری از جن و انس را برای دوزخ آفریدیم؛. .. آنها چشمانی دار