فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل

فایل پاورپوینت فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل؛ راهکاری شایسته برای ارائه‌های موفق

اگر به‌دنبال یک فایل ارائه‌ی آماده با کیفیت بالا و طراحی حرفه‌ای هستید، فایل فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل انتخابی مناسب برای شماست. این مجموعه شامل 96 اسلاید استاندارد و دقیق است که با هدف ارتقاء کیفیت ارائه‌های شما تهیه شده‌اند.

دلایل انتخاب فایل فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل:

• طراحی ساختارمند و چشم‌نواز: هر اسلاید با دقت بالا و توجه به اصول طراحی گرافیکی تهیه شده است تا محتوای شما به‌خوبی دیده و درک شود.
• آمادگی کامل برای ارائه: نیازی به ویرایش مجدد نیست؛ فایل فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل آماده‌ی استفاده در کلاس، جلسه یا کنفرانس است.
• سازگاری کامل با پاورپوینت: نمایش صحیح اسلایدها در تمامی نسخه‌های PowerPoint بدون بهم‌ریختگی یا مشکل ظاهری تضمین شده است.

تولید شده با رویکرد حرفه‌ای:

تمامی بخش‌های فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل با هدف ایجاد یک تجربه کاربری روان و بی‌نقص طراحی شده‌اند. جزئیات با دقت بالا تنظیم شده‌اند تا ارائه‌ای حرفه‌ای و تأثیرگذار داشته باشید.

توجه:

تنها نسخه رسمی فایل فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل از کیفیت کامل برخوردار است. نسخه‌های غیرمجاز ممکن است شامل اشکالات طراحی باشند و توصیه نمی‌شود از آن‌ها استفاده شود.

با تهیه فایل فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل، سطح ارائه‌های خود را ارتقاء دهید و مخاطبان خود را تحت تأثیر قرار دهید

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل عدم حضور بزرگان شیعه در قیام مسلم بن عقیل :

مقدمه

در زمان احداث شهر کوفه، مسجد این شهر نقش محوری برای ساختن دیگر اماکن شهر ایفا کرد تعیین مسجد جامع اولین اقدام برای برپایی این شهر در آغاز نظامی بوده است، هر چند برخی قدمت این مسجد را به زمان حضرت آدم باز می گردانند (براقی 🙂 این مدعا نیازمند واکاوی های دقیق و حفاریهای میدانی است که در این زمینه کمبود داده های علمی به شدت احساس می شود. در ابتدا میان قصر که در جنوب شرقی مسجد بنا شده بود با مسجد حدود متر ( زراع) فاصله برقرار بود، بعدها مسجد و قصر توسط سعد بن ابی وقاص به یکدیگر متصل شدند.

از طرف دیگر، بازار کوفه در شرق مسجد قرار داشت که تا سردر شمالی قصر امتداد می یافت، به دلیل اینکه در گزارشهای موجود سعد بن ابی وقاص در قصر از سروصداهای بازار در زحمت بود (طبری، : /) بنابراین باید اصناف گوناگون حواشی مسجد و قصر را پر کرده باشند محوطه بزرگی که برای بازار تعیین شده بود در کنار مسجد و قصر قرار داشت در گزارش ابو مخنف آمده است که بازارها در عهد مختار به هیچ وجه شکل ساختمانی نداشته اند (همان، /) کاسب ها با زدن سایبانی خود را از آفتاب و باران محفوظ نگه میداشتند. عدم وجود ساختمان در بازار، امکان استفاده از بازار را برای اقدامات نظامی تشدید میکرد احتمالا در تعیین محدوده قصر، مسجد و بازار توسط جعیط (: ) اشتباهی صورت گرفته باشد، ایشان براین باور است که قصر در جنوب شرقی مسجد بنا شده و بازار کوفه در شرق مسجد بوده که تا سردر شمالی قصر امتداد داشته است.

شایان توجه است که امکان ندارد قصر در جنوب شرقی قرار گرفته باشد و بازار از شرق تا سر در شمالی قصر یعنی تا جنوب شرقی امتداد داشته باشد، مگر اینکه بگوییم محدوده احتمالی ارائه شده توسط جعیط درست بوده و بازار در حد فاصل شرق تا جنوب شرقی قرار داشته که در این احتمال محدوده بازار بسیار کم و ناچیز می شود. هر چند وی شمال مسجد را نیز به محدوده بازار اضافه کرده است. یا اینکه بگوییم بازار کوفه از غرب مسجد تا جنوب شرقی مسجد که سر در شمالی قصر در آن ناحیه قرار بوده امتداد داشته است در این صورت محدوده جغرافیایی بازار فراختر می شود.

اطلاعاتی از چگونگی تردد ابراهیم بن مالک اشتر در شهر کوفه و دیدار با مختار و برنامه ریزی قیامشان به دست ما رسیده است این گزارش از این قرار است: به خدا سوگند! ما از وسط بازار از کنار قصر عبور میکنیم و دشمن خویش را می ترسانیم و به آنها نشان می دهیم که نزد ما خوارند (طبری، : /) این گزارش نشان میدهد که بازار موقعیت فراختری را در شهر به خود اختصاص داده بود به طوری که وسط بازار در کنار دیوارهای قصر امتداد داشته است و احتمالا خانه رومی ها و درب دیگر قصر در جنوب قرار داشته که بنا بر نقل سیف در محدوده منازل طوایف ازد و کنده بوده است (جعیط، : ). صحن گسترده که بنا بر دیدگاه محققان تا هکتار تخمین زده شده است و مسجد قصر و بازارها در آن قرار داشتند نیز امکان استفاده نظامی از این محدوده را بیشتر می کرد چرا که خانه سازی در آن ممنوع بوده است (همان، ). کوچه های کوفه نیز در برخی موارد بسیار فراخ و بزرگ ترسیم شده بودند به گونه ای که تا خارج شهر و به جاده های بزرگ خارج شهر نیز متصل بوده اند، طوری که انبوه قبایل در درون شهر به راحتی میتوانستند به سمت مسجد به راه بیافتند بنابراین این احتمال وجود دارد که لشکریان مسلم بن عقیل در میدان و بازار سمت سردر شمالی قصر و در شرق مسجد، آرایش جنگی شدند که با این چینش میتوانستند به وسیله دهلیزهایی که در زمان زیاد بن ابیه برای مسجد تعبیه شده بود (طبری، : /) بر مسجد نیز مسلط گردند اما از درب سمت جنوب قصر غافل بودند یاران ابن زیاد به راحتی از آن درب به درون شهر رفت و آمد میکردند با این حال پذیرش غفلت از این درب بسیار بعید به نظر میرسد اینکه چرا یاران مسلم از این درب مراقبت نمیکردند، در هاله ای از ابهام قرار دارد.

در نقل طبری از هلال بن یساف آمده است شب هنگام مسلم با سی یا چهل نفراز یارانش وارد مسجد شد به این زیاد گفتند: جمعیت زیادی نمی بینیم و سروصدای بسیاری نمی شنویم عبیدالله دستور داد سقف را برداشتند و قندیل ها را روشن کردند (همان، /) این گزارش در ظاهر با نقل دیگری مبنی بر قرار دادن ستون در مسجد تنافی دارد چرا که در عهد زیاد ستونهایی از اهواز به کوفه آورده شد که داخل آنها را سوراخ کردند و درون سوراخها را با سرب انباشته و به وسیله میله های آهنی به یکدیگر متصل کردند تا استحکام یافته و قادر به حمل بام رفیع نمازخانه باشد (همان، /) تنافی میان این دو نقل به نظر منتفی است کلید حل این معما در کلمه نمازخانه است. اگر قصر در جنوب شرقی مسجد قرار داشته است احاطه ساکنان قصر بر محدوده صحن مسجد بوده که بانی مسقف شده بود. بنابراین به راحتی میتوانستند با استفاده از نیزه و با کنار زدن نیها از درون صحن مسجد آگاه شوند؛ اما با شکست قیام، مسلم بن عقیل از مسجد کوفه به سمت درهای کنده حرکت کرد. همانگونه که از نقل بلاذری (بی تا، /) این مطلب فهمیده میشود این درب در جنوب مسجد قرار داشته است که به سمت منازل طوایف کنده مذحج و نخع بوده است، اما چرا مسلم بن عقیل این مسیر را انتخاب کرده است؟ چرا به سمت شمال کوفه که طوایف ثقیف و همدان وجود داشتند، حرکت نکرد؟ آیا فرق شب هنگام شهر کوفه تنها راه جنوب را برای او باز گذاشته بود؟ تنها اطلاعی که در منابع وجود دارد این است که جنوب کوفه بیابانی بوده و سمت شمال و شرق به دلیل مجاورت فرات حاصلخیز بوده است (جعیط، : ). آیا مسلم بن عقیل درصدد رساندن خود به بیابان بوده است؟ یا اساسا در میان کوچه های کوفه حیران بوده و بدون هدف کوچه های آن را طی می کرده است و هیچ هدف خاصی را پیگیری نمی کرده است این سوالات از نقاط مبهم تاریخ است که نمی توان شاهد علمی دقیق برای آنها آورد. شایان ذکر است مراد از بزرگان کوفه در این مقاله، افراد و شخصیتهای هستند که دارای موقعیت، اجتماعی، قبیله ای و مذهبی بوده اند و میتوان آنها را به عنوان بزرگ قوم و قبیله معرفی کرد.

پیرامون این موضوع به خصوص در میان کتابهای تحقیقی معاصر می توان به کتاب مقتل جامع سیدالشهداء به قلم پیشوایی (ش) اشاره کرد که تا حدودی به واکاوی عدم حضور این افراد در قیام مسلم بن عقیل پرداخته است. نکته حائز اهمیت و وجه تمایز میان تحلیل های ارائه شده در این مقاله و کتاب ذکر شده در این است که در این جستار سعی شده تا با تلفیق داده های جغرافیایی و گزارش های تاریخی، تحلیل جدیدی در این موضوع ارائه شود.

عدم حضور مختار

مسلم بن عقیل در آغاز ورودش به کوفه خانه مختار بن ابی عبید ثقفی از شیعیان و بزرگان کوفه را برای مأمن و پناهگاه انتخاب کرد به گواهی تاریخ، مختار نیز جزو اولین افرادی است که با مسلم بن عقیل بیعت و از او حمایت کرده بود. با این حال چرا در جریان محاصره قصر توسط مسلم و نیروهای او شاهد حضور مختار در این واقعه نیستیم؟ با پذیرش نقل ابن کثیر (: /) که مختار با بیرق سبز رنگ در سپاه مسلم حضور داشته و مراقب خانه عمرو بن حریث بوده است؛ آیا سرنوشت عدم حضور او در ساعت های تنهایی مسلم، به همان دلیل عدم حضور حبیب بن مظاهر و ابوثمامه صاعدی باز میگردد؟ یا اینکه اساسا نقل ابن کثیر که از مورخان قرن هشتم به شمار می آید، دور از واقع و مورد تأیید دیگر منابع متقدم نیست؟ طبری (: /) از عدم حضور مختار در کوفه به هنگام قیام مسلم خبـر می دهد. گزارش به نحوی است که مختار خارج از کوفه بوده و با آگاهی از قیام مسلم قصد ملحق شدن به او را داشته که توسط سربازان عبیدالله بن زیاد دستگیر و زندانی می شود. اما در گزارش دیگری از طبری که نقل ابن کثیر را تأیید می کند، آمده است عبید الله بن زیاد دستور داد مختار و عبدالله بن حارث را پیدا کنند و برای آوردنشان جایزه ای نیز معین کرد. وقتی این دو را آوردند هر دو را زندانی کرد (همان، ). گزارش خروج مختار از کوفه برای جمع آوری نیرو در برخی منابع دیده می شود. اینکه زمانی برای خروج بر عبیدالله بن زیاد میان مسلم و مختار تعیین شده بود که با گرفتار شدن هانی و خروج زود هنگام مسلم مختار نتوانست خود را در ایــن قـیـام حاضـر کنـد (شوشتری، : /) در گزارش بلاذری (بیتا، /) تنها از خروج مختار از کوفه گفته شده است و اینکه به دلیل عدم مشخص بودن زمان معین برای خروج مختار نتوانست در قیام مسلم شرکت داشته باشد. در میان این گزارشها، کدام یک به حقیقت نزدیک تر است؟ آیا می توان گزارشها را تجمیع کرد؟ در این واقعه با چهار گزارش مواجه هستیم:

. حضور مختار در سپاه مسلم = دارا بودن بیرق سبز = مراقب خانه عمرو بن حریث = مخفی شدن = دستگیری.

. خارج از کوفه = آگاهی از قیام و قصد ملحق شدن = شکست قیام و دستگیری.

۳. خارج از کوفه = جمع آوری نیرو + مشخص بودن زمان خروج = خروج نابه هنگام مسلم = غیبت مختار.

. خارج از کوفه = دلیل نامعلوم + عدم تعیین زمان مشخص برای خروج = بی خبری مختار از قیام = زندانی شدن به دلیل تسلط ابن زیاد برکوفه و از بزرگان شیعه بودن مختار.

به نظر می رسد تعیین زمان و طرح این پیش فرض که مختار برای جمع آوری نیرو به خارج از کوفه رفته است دور از ذهن باشد؛ چرا که در منابع متقدم هیچ گزارشی از تعیین زمان برای خروج بر ابن زیاد نیامده است دیگر آنکه تعیین زمان برای قیام، هنگامی توجیه خوبی برای عدم حضور مختار است که قائل بشویم مسلم بن عقیل در مأموریت خود به کوفه چنین اختیاراتی را برعهده داشت که دست به قیام بزند. در صورتی که مسلم بن عقیل تنها برای رصد اوضاع و برآورد پایبندی تعهدات مردم کوفه از سمت امام حسین(ع) مأموریت داشته است. از طرف دیگر، تعیین شعار «یا منصور امت» نیز نمی تواند قرینه ای بر زمان معین برای خروج باشد این احتمال وجود دارد که تعیین این شعار در میان مسلم و یاران او تنها برای مواقع ضروری بوده که در داستان هانی این اتفاق افتاد؛ نه اینکه شعاری باشد برای زمان معین و مشخص برای خروج بر عبیدالله بن زیاد بنابراین احتمال سوم و ورود گزاره ای چون تعیین زمان قیام نمی تواند ما را در حل این سؤال کمک کند.

در احتمال دوم و چهارم نیز گزاره خروج از کوفه از اهمیت ویژه ای برخوردار است. خروجی که در هر دو گزارش علت آن نامعلوم است هر چه بوده این خروج با فاصله زیاد از کوفه نبوده است، بلکه مختار در اطراف کوفه حضور داشته است. با این حال بی خبری او از قیام مسلم بن عقیل که در احتمال چهارم مطرح شده است، بعید به نظر می رسد؛ چرا که گزارشهای دیگر سرنخی از آگاهی مختار از قیام مسلم را ارائه می دهد، اما باید واقعه چیزی تلفیق از دو احتمال اول باشد یعنی مختار در آغاز در سپاه مسلم بوده و مأموریت مراقبت از خانه عمرو بن حریث را برعهده داشته است، اما با نیرنگ این زیاد و فاصله افتادن میان نیروهای مسلم مختار مخفی شده است (همانگونه که در احتمال اول مطرح شده است). این مخفی شدن دقیقا همان خروج از کوفه است.

در این صورت آیا مختار به اطراف کوفه رفته یا قصد جمع آوری نیرو داشته و یا اینکه مخفی شده است؟ شاید وجه دوم معقول تر به نظر برسد؛ چرا که جمع آوری نیرو در آن مدت زمان محدود امری دور از انتظار، است، مضافا بر اینکه مختار شرایط کوفه و انشقاق میان صفوف نیروهای مسلم را مشاهده کرده بود اما بعد از مدتی به کوفه باز می گردد[۱] و زیر پرچم امان که مقابل منزل عمرو بن حریث زده شده بود، قرار می د و دستگیر می شود. همانگونه که در گزارشی از طبری (: /) بر این امر تصریح شده است. ولی بعد از آن گرفتار زندان ابن زیاد میشود و تا بعد از واقعه جانسوز عاشورا در حبس باقی می ماند.

عدم حضور سلیمان بن صرد خزاعی

ابو مطرف سلیمان بن صرد خزاعی نامش در جاهلیت یسار بود. رسول خدا نام او را به سلیمان تغییر داد وی را جزو اولین مسلمانانی دانسته اند که در کوفه سکنی گزید و در تمامی جنگ های امیرالمومنین شرکت داشت. (ابن سعد، : /؛ بلاذری، بی تا /؛ ابن اثیر، : /) فضل بن شاذان او را از تابعین دانسته و از جرگه صحابه خارج کرده است (اردبیلی : /). در برخی گزارش ها حضور سلیمان در جنگ جمل تشکیک وارد شده که همین امر سبب شد تا مورد سرزنش امیرالمؤمنین قرار گیرد. (بلاذری، بیتا: /) اما بعدها از طرف امیرالمؤمنین به کارگزاری منطقه جبل منصوب شد ابن قتیبه، بی تا /) سلیمان در واقعه صفین و بعد از پذیرش حکمیت با چهره خون آلود نزد امیرالمومنین آمد و حضرت آیه «فَمِنهُم مَن قَضَی نَحْبَهُ وَ مِنهُم مَن ینتَظِرُ وَ ما بدلوا تبدیلًا»، را خطاب به وی خواند و فرمود: تو از جمله کسانی هستی که منتظر شهادتند و عهد خود را دگرگون نمیکنند (نصر بن مزاحم : )

در زمان خلافت حسن بن علی و صلح آن حضرت با معاویه، سلیمان در زمره افرادی به شمار آمده که امام را با عبارت مذل المؤمنین خطاب کرده است. (این شهر آشوب، : /). با آغاز خلافت یزید و بیعت نکردن حسین بن علی(ع) با او سلیمان جزو اولین افرادی بود که کوفیان را برای دعوت از آن امام فراخواند، هر چند آنها را نیز از پیمان شکنی برحذر داشت؛ اما خود در وقایع بعدی و حتی واقعه عاشورا غایب است. وی در سال ق به همراه مسیب بن نجبه فزاری خروج کرد و خود را توابین نامیدند و در عین الورده با عبیدالله بن زیاد به جنگ پرداختند. سلیمان در سالگی به دست یزید بن حصین بن مهر کشته و سراز بدنش جدا شد. مامقانی در نقلی که سند و منبع معتبری برای آن یافت نشده است و به داستان سرایی و مشروعیت بخشی به اقدامات توابین بیشتر شباهت دارد، نقل میکند که سلیمان در شب هشتم قیام خود در رویا خدیجه کبری، فاطمه زهرا، حسن و حسین(ع) را دید پس خدیجه(ع) فرمود: خداوند به تو و برادرانت اجر و مزد دهد، همانا شما در روز قیامت با ما هستید و بشارت باد بر تو که فردا در هنگام زوال نزد ما خواهی بود. (نمازی شاهرودی، : /) درباره چرایی عدم حضور سلیمان در قیام مسلم بن عقیل و واقعه عاشورا تحلیلی ارائه شده است که به بررسی آن می پردازیم:

مظفر (: ) با طرح این ادعا که دوازده هزار نفر در زندانهای عبیدالله در حبس به سر می بردند و بسیاری از زندانیان از قبیل مختار ثقفی، سلیمان بن صرد، مسیب بن نجبه، رفاعه بن شداد و ابراهیم بن مالک اشتر جزو زعما و بزرگان و سران قوم بودند، زندانی شدن سلیمان را دلیلی بر عدم حضور او در وقایع کربلا دانسته است. مشابه همین سخنان در گزارش مامقانی (بیتا /) نیز وجود دارد. وی در تنقیح المقال می نویسد: ابن زیاد پس از آگاهی از نامه نگاری کوفیان به امام حسین(ع)، چهار هزار و پانصد نفر از توابین و اصحاب امیرالمؤمنین را دستگیر و زندانی کرد و مانع پیوستن آنان به امام حسین(ع) شد، از جمله زندانیان سلیمان بن صرد خزاعی و ابراهیم بن مالک اشتر و ابن صفوان و یحیی بن عوف و صعصعه بن صوحان عبدی و دیگران بودند که راهی برای یاری امام ح