فایل پاورپوینت کامل عوامل افزایش صبر و شکیبایی

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل عوامل افزایش صبر و شکیبایی :

صبر، از کلیدی ترین امور در زندگی است و بدون این فضیلت اخلاقی، موفقیت در امور امکان ندارد. ازاین رو آگاهی به راه های تقویت صبر، مهم است. راه های تقویت صبر از منظر قرآن کریم را در موارد ذیل می توان دانست.

۱.آگاهی از طبیعت زندگی مادی (دنیا)

از عوامل افزایش شکیبایی انسان، آگاهی او از طبیعت زندگی مادی در دنیاست. زندگی مادی در دنیا، آمیخته با سختی هاست. کسی که ضرورت قرار گرفتن در سختی ها را برای نیل به کمال و پیشرفت درک کرده است، هنگام ابتلا به سختی ها شکیبایی خود را از دست نمی دهد و صبوری بر او گران نمی آید؛ به ویژه اگر بداند که حکمت خدای حکیم بر آن بوده است که انسان برای نیل به کمال، از مسیر سختی ها عبور کند، آن گونه که در قرآن کریم به آفرینش انسان همراه با رنج و سختی تصریح شده است.[۱] پس رنج و مشقت از هر سو و در همه شئون زندگی، انسان را احاطه کرده است. بر هر خردمندی آشکار است که انسان در پی به دست آوردن هیچ نعمتی برنمی آید، مگر آن که با ناملایمات و رنج ها روبه رو می شود و اساساً زندگی او همواره با سختی ها همراه است و نعمت ها پیوسته با غم و اندوه قرین است.[۲] تلخی این سختی ها، از دو جهت شیرینی کامیابی را احاطه کرده است: نخست؛ تلخی رنج به دست آوردن آن، دوم؛ تلخی از دست دادنش. بنابراین برای کامیابی ها در دنیا دو نوع صبر و شکیبایی لازم است. به همین دلیل مؤمنان سفارش شده اند که تنها با تلاش خود می توانند به مواهب دنیوی و اخروی دست یابند[۳] و نیز در صورت از دست دادن مواهب مادی و دنیوی تأسف و حسرت نخورند و شکیبا باشند.[۴] در نتیجه وقتی ماهیت زندگی دنیا، با سختی و مشقت آمیخته است، اگر آدمی به این ویژگی دنیا آگاه باشد، صبر و شکیبایی برایش آسان تر و تحمل سختی ها نیز امکان پذیرتر می گردد. امام باقر (ع) در حدیثی زیبا می فرماید:

بهشت را ناگواری ها در میان گرفته است؛ پس هر کس بر ناگواری های دنیا شکیبا باشد، داخل بهشت شود.[۵]

اما تفاوت نعمت های بهشتی با مواهب دنیوی در این است که نعمت های بهشتی زوال ناپذیرند، اما نعمت های دنیوی به دلیل گذرگاه بودن دنیا، پایان پذیرند. ازاین رو برای نعمت های کم ارزش دنیوی دو نوع صبر لازم است، اما برای دستیابی به نعمات گران سنگ و فناناپذیر، یک نوع صبر کافی است.

۲.آگاهی از فقر نفس خویش

عامل دوم افزایش آستانه تحمل و شکیبایی، آگاهی از فقر نفس خویش است؛ یعنی فرد، نفس خود را به خوبی بشناسد و بداند که خدا مالک او و تمام نعمت هایی است که به او ارزانی داشته، و او مالک هیچ یک از نعمت های خداداد نیست و تنها خداست که مالک همه نعمت هاست.[۶]و اوست که به هر که بخواهد و هر وقت که اراده کند عطا می کند و آن گاه که مصلحت بداند می گیرد.[۷] پس بندگان، مالک نیستند و نعمت ها را خداوند موقتاً عطا کرده است تا دوباره باز پس گیرد. بر این اساس وقتی انسان آماده پس دادن امانت الهی باشد، هنگام زوال آن یا پس گرفتنش کمتر آزرده می شود و تحملش بر او آسان خواهد شد؛ زیرا از پیش برای چنین روزی آماده شده بود.

۳.یقین به پاداش شایسته خداوند

عامل دیگری که قرآن کریم سعی دارد تا بندگان مؤمن را دلگرم کند و تحمل مشقات دنیا را بر آنان آسان سازد، وعده پاداش بی حساب به صابران است. این که انسان به پاداش الهی ایمان داشته باشد و باور کند همه مقدرات الهی از حکمت بی حساب او نشأت گرفته و در پس انواع رنج ها و سختی ها برای شکیبایان، پاداش وصف ناپذیر مقدر است، پذیرش سختی ها را بر او گوارا می کند و آستانه تحملش به شدت افزایش می یابد.[۸] تعدد وعده های الهی به صابران و تنوع پاداش های آنان و تأکید به این که خدا پاداش صابران را ضایع نمی کند،[۹] هر مؤمنی را سرِ شوق می آورد و تحمل و شکیبایی اش را به اوج می رساند. آمرزش گناهان،[۱۰] حُسن عاقبت و رستگاری،[۱۱] بهره بزرگ اخروی،[۱۲] نعمت های متنوع بهشتی،[۱۳] ملاقات و همنشینی با مؤمنان در بهشت،[۱۴] و پاداشی برتر از عملی که انجام شده،[۱۵] از جمله پاداش هایی است که خدای مهربان در قرآن برای شکیبایان وعده کرده است. علامه طباطبایی در تفسیر آیه ۲۴ سوره سجده می نویسد:[۱۶]

یعنی ما بعضی از بنی اسرائیل را پیشوایان قرار دادیم، تا مردم را به امر ما هدایت کنند؛ و وقتی ایشان را به امامت و پیشوایی هدایت نصب کردیم که در دین صبر کردند، و قبلًا هم به آیات ما یقین داشتند.[۱۷]

۴.یقین به گشایش در کار