فایل پاورپوینت کامل نگاهی به اصل تسخیر در جهان هستی

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل نگاهی به اصل تسخیر در جهان هستی :

یکی از مضامین جالبی که در قرآن مطرح شده، اصل تسخیر زمین و آسمان ها و عناصر آن دو برای بشر است. طرح این مسأله در میان آیات به دو صورت است: گاهی به صورت جزئی و موردی و گاهی به صورت کلی و عمومی.

گونه اول) موارد جزئی

نمونه هایی از موارد جزئی به شرح ذیل است؛

تسخیر کشتی:

وَسَخَّرَ لَکمُ الْفُلْک لِتَجْرِی فِی الْبَحْرِ بِأَمْرِهِ ^[۱] و کشتی را برای شما رام گردانید تا به فرمان او در دریا روان شود.

تسخیر آب­ها:

وَسَخَّرَ لَکمُ الأَنْهَارَ؛ ^[۲] و رودها را برای شما مسخر کرد.

تسخیر خورشید و ماه:

وَسَخَّر لَکمُ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ ^[۳] و خورشید و ماه را که پیوسته روانند، برای شما رام گردانید.

تسخیر شب و روز:

وَسَخَّرَ لَکمُ اللَّیلَ وَالنَّهَارَ؛ ^[۴] و شب و روز را [نیز] مسخر شما ساخت.

تسخیر دریاها و ماهی­ها:

وَهُوَ الَّذِی سَخَّرَ الْبَحْرَ لِتَأْکلُواْ مِنْهُ لَحْمًا طَرِیا؛ ^[۵] و اوست کسی که دریا را مسخر گردانید تا از آن گوشت تازه بخورید.

تسخیر باد برای سلیمان:

فَسَخَّرْنَا لَهُ الرِّیحَ تَجْرِی بِأَمْرِهِ؛ ^[۶] پس باد را در اختیار او قرار دادیم.

گونه دوم) موارد کلی

در میان آیات به مواردی بر می خوریم که به صورت کلی و عمومی زمین و آسمان ها را مسخّر بشر معرفی می کنند:

أَلَمْ تَرَوْا أَنَّ اللَّهَ سَخَّرَ لَکم مَّا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الْأَرْضِ وَأَسْبَغَ عَلَیکمْ نِعَمَهُ ظَاهِرَهً وَبَاطِنَهً؛ ^[۷] آیا ندانسته­اید که خدا آنچه را که در آسمان ها و زمین است مسخر شما ساخته و نعمت های ظاهر و باطن خود را بر شما تمام کرده است.

اول) معناشناسی

تفاسیر در ارتباط با معنای تسخیر، مواردی را مطرح کرده­اند؛ ^[۸] جهانِ پیرامون به گونه­ای است که انسان می تواند در آن دخل و تصرف کند، ستارگان به انسان ها یاری می رسانند، آدمی از نور خورشید و حرارتش بهره می برد، ابر و باران سبب احیای زمین و رویش گیاهان می شوند، زمین رام بشر است، خاک منافع بی­شماری برای آدمی دارد، سنگ ها در اختیار انسان است و آدمی از منافع بی­شمار کائنات بهره می برد.

تسخیر در اصطلاح بدین معنا است؛ ^[۹] فاعل، فعل خویش را به گونه­ای قرار دهد که اوامر او را انجام دهد؛ مثلاً هرگاه قلم، مسخّر نویسنده باشد، بدین معنا است که نویسنده می تواند قلم را به اراده خویش به حرکت درآورد یا هرگاه فردی خدمت گذاری را تسخیر می کند، بدین معنا است که طبق اراده و خواست او خدمت­رسانی می کند. بر این اساس تسخیر کائنات بدین معنا خواهد بود که خالق، کائنات را به گونه­ای آفرید که طبق فرمانش عمل کنند.

خداوند، جهان را آفرید. جهانی که مخلوق اوست، مملوک و فرمانبر او نیز است. عالم هستی به گونه­ای آفریده شده که از مشیت و اراده خداوند تبعیت می کند. خداوند به کائنات فرمان داد تا در «خدمت» بشر باشند و اجازه دهند آدمیان در آن دخل و تصرف کنند و از «منافع» زمین و آسمان بهره برند.

از این مطالب به دست می آید که اولاً) کائنات پیش از آنکه مسخّر انسان باشد، مسخ