بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل رقابت جناح های رقیب در انتخابات از دیدگاه قرآن :

اخلاق، ترازوی رفتار

اگر بخواهیم رفتار کسی را ارزیابی کرده و به او نمره مثبت و منفی و یا قبولی و ردی بدهیم می بایست به اصول اخلاقی به عنوان معیار و ملاک داوری توجه کنیم. هرچند که واژه خلق و خوی به معنای سرشت (لسان العرب و العین) است و اخلاق را به خصلت هایی اطلاق می کنند که با دیده بصیرت درک می شود (مفردات الفاظ قرآن کریم، راغب اصفهانی ذیل واژه) ولی بی گمان مراد از اخلاق، ترازویی است که بدان رفتار، اعمال و حتی اندیشه ها و پندارهای خوب و بد انسان سنجیده می شود.[۱]

بنابراین وقتی از اخلاق کسی سخن می گوییم ملاک ها و معیارهایی را در نظر داریم که براساس آن شخص را می سنجیم و او را بر ترازوی حقیقت می نشانیم و سبک و سنگین می کنیم. این ملاک ها و معیارها با خاستگاه هایی چون عقل و عقلا و شرع به ما کمک می کند تا رفتارهای شخص را بسنجیم و ارزیابی کنیم. بنابراین مجموعه ای از ملاک ها و معیارها به دست می آید که از آن به فضایل اخلاقی و یا رذایل اخلاقی یاد می شود.

به عنوان نمونه عقل مستقل انسانی، به تنهایی و به دور از هر عامل درونی و بیرونی دیگر، حکم می کند که عدالت، امری پسندیده و رفتاری شایسته است و ظلم و بی عدالتی امری مذموم، ناپسند و زشت و پلید می باشد. همچنین عقل حکم می کند که دروغگویی، رذیلت و پستی و پلیدی است و انسان می بایست آن را ترک کند و صداقت و راستگویی، امری زیبا و پسندیده است که باید همواره مراعات شود حتی اگر به زیان شخص باشد. البته لازم نیست که انسان، هر حقیقتی را بگوید ولی اجازه ندارد که دروغ بگوید. احکام عقل مستقل را همه انسان ها در همه جای جهان می پذیرند، زیرا این احکام همانند احکام ریاضیات و منطق است که هیچ عقلی نمی تواند آن را رد کند.

دراین میان برخی فضایل و رذایل را سیره خردمندان در هرجامعه به سبب شرایط و مقتضیات زمانی و مکانی تبیین می کند. این دسته از فضایل یا رذایل ممکن است در زمانی و منطقه ای تشدید و یا تضعیف شود و یا حتی از فضیلت و ارزش فرو افتد و یا به عنوان فضیلت و رذیلت انتخاب شود و مورد تاکید قرار گیرد. بسیاری از آداب و رسوم که در جوامع بشری به عنوان اداب اجتماعی و عرف جامعه مراعات می شود و از این دسته از اصول اخلاقی است که مراعات آن از سوی عقلا و خردمندان مورد تاکید قرارمی گیرد. دراین بخش حتی برای هر دوره سنی و یا مقطع علمی و یا طبقه اجتماعی، اخلاق خاصی مطرح می شود که از آن به اخلاق اختصاصی و آداب هر موضوع و یا طبقه یاد می شود. از جمله می توان به آداب مهمانی، آداب و اخلاق روحانیت، اخلاق سیاسی و مانند آن اشاره کرد. این دسته اخلاقیات که از آن به عرفیات و یا آداب و رسوم خاص و یا اختصاصی یاد می کنند، نوعی اخلاق کاربردی است که بسیار ازسوی جوامع تاکید می شود و هرگونه مخالفت با آن گاه موجب طرد اجتماعی می شود. به عنوان نمونه در برخی از زمان ها پوشیدن لباس رزم و کارزار برای روحانیت دور از شأن شمرده می شده است و یا درس تفسیر گفتن خلاف مرجعیت دانسته می شد. اما در زمانی دیگر چون در دوره ما هنگام جنگ تحمیلی به عنوان یک ارزش تلقی می شد و یا اکنون تفسیر گفتن مراجع هم چون دیروز قباحت نداشته بلکه به عنوان یک ارزش تلقی می شود.

دسته سوم از فضایل و رذایل، دارای خاستگاه شرعی است. این دسته اموری هستند که عقل و عقلا به آن نرسیده اند و می توان گفت که مصداقی از اکمال و اتمام اخلاقی است که در روایت نبوی آمده است. البته به نظر می رسد در شریعت هرسه دسته مورد تاکید است و به شکل امضایی نه تاسیسی مسائل اخلاقی تبیین شده است. با این همه، شماری محدود از اصول اخلاق خاص را می توان به عنوان اصول شرعی اخلاقی شناسایی و معرفی کرد. همه این مجموعه از آن رو از سوی شریعت تاکید می شود که انسان به کمک این معیارها و اصول می تواند به تعالی معنوی و کمال تقربی دست یابد و متأله شود و رنگ و صبغه الهی به خود گیرد و در مقام خلافت الهی بنشیند.

روش های ضداخلاقی در انتخابات

با نگاهی به مقوله انتخابات در دوره های مختلف می توان دریافت که برخی از کسانی که وارد این عرصه می شوند به ویژه هواداران و پیروان آنان هیچ گونه درکی از مفاهیم سیاسی اسلام نداشته و ندارند. آن چه آنان به نام اسلام و اخلاق عمل می کنند چیزی جز فساد در زمین و فساد مردم و فروپاشی امنیت اخلاقی جامعه نیست.

این درحالی است که اسلام و قرآن به عنوان این که مأموریت اصلی خود را اتمام و اکمال اخلاق می داند و از هرگونه عمل ضداخلاقی به ویژه در حوزه امور اجتماعی و سیاسی برحذر می دارد و به عنوان گناه و گاه جرم برای آن مجازات دنیوی و اخروی قرار داده است.

با نگاهی به برخی روش هایی که جناح های رقیب سیاسی و یا نامزدها انتخاب می کنند می توان دریافت که شخص تا چه اندازه از مفاهیم اسلامی دور و یا نزدیک است و تا چه اندازه دنبال مسئولیت است و یا آن که دنبال منصبی برای نان و نام و نشان می باشد.

انتخابات و اتهامات

از آن جایی که منصب در اسلام، مسئولیت و تکلیف است، تنها کسانی می توانند در این مقام و مسئولیت قرارگیرند که از همه نظر خود را شایسته بدانند، زیرا پذیرش مسئولیت ها به عنوان واجب کفایی مطرح می شود و تا زمانی که دیگرانی تواناتر و شایسته تر هستند، شخص نمی بایست خود را در منصب مسئولیت قرار دهد.

ازسوی دیگر، در تفکر و بینش اسلامی، خداوند از دانشمندان و افراد شایسته جامعه تعهد گرفته است تا مسئولیت ها را بپذیرند و آن را در حد توان به درستی انجام دهند.

براین اساس کسانی که وارد صحنه انتخابات می شوند تا مسئولیتی را ازسوی مردم بپذیرند می بایست به این نتیجه برسند که از شایستگی و توانایی لازم برخوردار می باشند و استطاعت عمل اصلاحی و خوب را دارند.

دراین صورت نیازی نیست که به تخریب و اتهام دیگری بپردازند، زیرا هرگونه اتهام دیگری، هم امری ضداخلاقی و هم جرم قانونی و هم گناه شرعی است که پیامدهای بدی برای افراد در دنیا و آخرت خواهد داشت.

کسانی که به تهمت و اتهام رو می آورند درحقیقت نشان می دهند که شایستگی ورود به این صحنه را ندارند و اصولا رفتارهای ایشان خود بهترین گواه و داور برای بی شایستگی آنهاست.

به نظر می رسد که بسیاری از اتهامات که ازسوی برخی از نامزدهای انتخاباتی مطرح می شود، اتهاماتی با خاستگاه حسادت است. به این معنا که برخی از افراد به سبب آن که دیگری نام آورتر و محبوب تر از وی شده عصبانی است؛ زیرا او بر این باور است که سابقه وی در اسلام و ایمان و یا حرکت های انقلابی موجب می شود تا او به عنوان سابقون مطرح و محبوب باشد و منتخب مردم شود. این درحالی است که حفظ سوابق برای بهره برداری های دنیایی نیست. از این رو امیرمومنان(ع) درهنگام تقسیم بیت المال، ضمن حفظ و پاسداشت سوابق افراد آن را ملاکی برای تقسیمات مالی قرار نمی داد و سوابق را عامل تقرب بیشتر به سوی خداوند می دانست نه ابزاری برای سوءاستفاده در امور مالی و یا دنیوی.

قرآن تبیین می کند که وجود امکانات مادی دردست برخی ها[۲] و یا محبوبیت در نزد دیگران مهم (اصطلاح روان شناسی اجتماعی)چنان که درباره یوسف گزارش می کند، عامل مهم حسادت انگیزی دربرخی می باشد. و لذا محبوبیت اجتماعی کسانی دیگر را برنمی تابند و خود را سزاوار دوستی و محبت مردم می شمارند و نسبت به کسانی که کوچکتر وکم سابقه تر هستند حسادت می ورزند و محبت مردم نسبت به آنها را برنمی تابند.

حرص و طمع در امور مادی و دنیوی از دیگر علل و عوامل اتهام زنی و حسادت افراد است که در برخی از آیات بدان اشاره شده است.

کسانی نیز به سبب آن که احساس کمبود شخصیت می کنند و نسبت به دیگری کم می آورند می کوشند تا با بزرگ نمایی و شخصیت سازی دروغین، کمبودهای خودشان را جبران کنند این گونه است که به ابزار اتهام و کوچک نمایی دیگران اقدام می کنند. قرآن، ریشه و خاستگاه این گونه اعمال و رفتارهای ضداخلاقی را در زنگار قلب و حب دنیا و مهر خوردن دل ها می داند.[۳]

خداوند در این آیه این افراد را به عنوان جبار معرفی می کند؛ زیرا جبار کسی است که می کوشد تا نقص خود را با ادعاهای بی اساس و د