فایل پاورپوینت کامل چگونه در حج به سوی کمال حرکت کنیم؟

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل چگونه در حج به سوی کمال حرکت کنیم؟ :

چگونه در حج به سوی کمال حرکت کنیم؟

یکی از کارکردهای مهم حج، محقق ساختن آرامش در روابط اجتماعی و ایجاد فرصتی بی نظیر برای ایجاد آرامش در روابط میان مردم در دوره احرام حج می باشد و همچنین ارائه یک قطعه نمونه از زمین برای برخورداری از آرامش در روابط اجتماعی که این قطعه همان حرم است.

برای شناخت بهتر آرامش این سفر، مراحل اصلی این سفر را به طور مختصر مرور می کنیمع تا از این رهگذر به شناخت بهتری از آرامش در این سفر الهی دست بیابیم.

حج سفر “من” و نفس به سوی خداوند، به روش ابراهیم و گذر سریعی است بر این سفر پر مشقت ابراهیم علیه السلام و مروری است بر نمادها و مناسکی که فریضه حج را تشکیل می دهد.سفری که از میقات آغاز می شود و با طواف نساء و طواف وداع پایان می یابد و اکنون به طور خلاصه به مراحل اصلی پیش روی حاجی در این مرحله سفر از خویشتن به سوی خدای متعال اشاره می کنیم.

۱. گسستن از خویش

این سفر در میقات و با گذر از خویش در راه ایمان به خدای متعال آغاز می شود این اولین مرحله در این سفر الهی است.

و سیل جان ها پس از گسستن از خویش و منیت ها راهی طواف گرد کعبه میشوند، همان گونه که جوی های کوچک به دریا سرازیر می شوند و پس از آن با دریا یکی می شوند و به راستی آب نهرهای کوچک پس از پیوستن به دریا چه می شود؟ و این آغاز سفری سخت و پر معنا در زندگی انسان است که شایسته تامل و درنگ بیشتر می باشد. آری این سفر از میقات و با جدا شدن انسان از خویش، امیال خویش و ویژگی های خویش آغاز می شود، همان ویژگی ها و مشخصاتی که مانع ذوب شدن او در مسیر الاهی می شود، مسیری که انسان ها در آن با هم تفاوتی ندارند و چیزی آنها را از همدیگر متمایز نمی کند.

میقات حد فاصل میان خویش و گروه مؤمنان است. حاجی پیش از ورود به میقات، همچون سایر مردم با خویشتن خویش زندگی میکند و منیت در زندگی او ظهور و بروز دارد، اما هنگام ورود به میقات، منیت ضعیف و صدایش رو به خاموشی رفته، رنگ و رو می بازد و این تحول درونی در میقات رخ میدهد و نماد این تحول، پوشیدن لباس احرام است.

گفته شد که حج دربردارنده معانی و مفاهیمی است که هرکدام نمادی دارد. در میقات حاجی از تمام لباس های خود و ویژگی های شخصی، طبقاتی، نژادی و منطقه ای خود جدا می شود؛ چرا که لباس هر انسان نشان دهنده هویت و شخصیت و نژاد و طبقه شغلی و درجه ثروتمندی و فقر و سطح اجتماعی او می باشد و در میقات است که هر انسانی از لباس خود جدا می شود و لباس احرام بر تن می کند… دو قطعه پارچه بدون خیاطی که همه بر تن دارند، بدون هیچ تفاوت و برتری.

این اولین گام در میقات است که نشان گر جدا شدن انسان از هویت و شخصیت خویشتن و نشان دهنده گذر از خویش است. همان گونه که میت از لباس خود جدا می شود، زیرا نقش “من” در زندگی او پایان یافته و دیگر “من” در مرحله جدید او هیچ نقش و جایگاهی ندارد، میقات نیز مرحله ای جدید از زندگی دنیا است که در آن حاجی از هویت و انانیت خویش جدا میشود تا پا به میقات بگذارد و بدین ترتیب میقات همچون یک صافی و غربال است و اولین چیزی را که در این مرحله از انسان جدا می کند، خویشتن او است و چون انسان از “من” خویش جدا شد، این شایستگی را می یابد که از میقات به حج راه یابد.

یکی از دشواری های زندگی انسان ها که روابط میان آنها را تیره میکند، اصطکاک میان انانیت ها است و هنگامی که نفس انسان ذوب و خالص شود، بسیاری از مشکلات انسان و برخوردهای منفی او با دیگران و پیامدهای منفی آن پایان می پذیرد و چون زندگی انسان از منیت و انانیت تهی شود می تواند از چنین مشکلات و دشواری هایی ایمن باشد و زندگی اجتماعی خود را بر اساس آرامش بنا کند و آرامش را در روابط خود با دیگران حاکم سازد.

تجمل پسندیده یا نکوهیده؟

انسان در میقات یک ویژگی دیگر نیز دارد که اگر در حد معقول خود باشد و تمام توجه انسان را به خود مشغول نسازد، پسندیده است، اما اگر این صفت بر اراده انسان حاکم شود، صفتی نکوهیده خواهد بود و این ویژگی همان تجمل است که اگر در حد ظاهر ساختن نعمت ها و فضل الهی باشد، پسندیده است، اما اگر در خدمت نفس قرار گیرد و از این ویژگی برای خودنمایی و نه نشان دادن نعمت های خداوند استفاده شود صفتی نکوهیده خواهد بود و قدرت تحمل سختی ها و پیمودن راه های دشوار را از انسان سلب می کند.

در میقات است که نفس انسان از صافی الهی می گذرد و لازم است پیش از احرام انسان خود را از این صفات رها سازد و استفاده از عطر و آرایش برای او حرام است و حتی برای زنان نیز آرایش بیش از حد متعارف، حرام است؛ تا انسان بتواند با این تمرین بر ویژگی خودنمایی و اثرات منفی آن بر اراده انسان غلبه یافته و بتواند با سختی های راه رودررو شود.

رهایی از غلبه هوس و شهوت

در میقات، نفس انسان از صافی دیگری نیز عبور می کند که باعث رهایی انسان از غلبه شهوات و غرائز می شود و این مساله ای بسیار ظریف در اسلام است. گفتیم رهایی انسان از “غلبه” هوس و شهوت و نگفتیم از هوس و شهوت، زیرا اسلام با وجود هوس و شهوت در انسان مخالفتی ندارد، بلکه حتی اینها را از ضروریات زندگی انسان می داند که بدون آنها زندگی مختل می شود. اسلام با غلبه شهوت و هوس بر اراده انسان مخالف است نه با وجود هوس و شهوت؛ چرا که اینها به خودی خود موجب انحراف و سقوط انسان نمی شود، بلکه انحراف و سقوط انسان به واسطه غلبه یافتن امیال و شهوت ها بر اراده انسان حاصل می گردد. هنگامی که شهوت و امیال نفسانی بر انسان حاکم شود، شیطان بر انسان غالب می شود و انسان در معرض سقوط و انحراف قرار میگیرد و از این رو برنامه تربیتی اسلام این است که امیال و شهوت ها را مطیع اراده انسان سازد نه اینکه آنها را از ریشه بَرکند.

روزه نمونه روشنی از این روش تربیتی اسلام است و میقات نمونه دیگری از آن. در میقات انسان از منیت و هوس ها خالص می شود و میقات جان انسان را از غلبه این دو خصلت رهایی می بخشد و او را آماده ورود به میهمانی خدای متعال می گرداند.

هنگامی که هوس و شهوت بر انسان غالب می شود، در روابط و زندگی اجتماعی خود، منبع شرارت می شود و آرامش را از زندگی مردم سلب میکند؛ چرا که معمولا هیچ درگیری میان مردم نیست که سبب آن اختلاف نظر باشد، بلکه درصد زیادی از درگیری ها به عامل هوا و هوس در روابط اجتماعی مربوط می شود.

امام خمینی (قدس سره) در این زمینه فرمایش عمیقی دارد که میفرماید: اگر صد و بیست و چهار هزار پیامبر در یک مکان با هم زندگی کنند، هیچ اختلافی نخواهند داشت، زیرا هوا و هوس بر آنها غلبه ندارد.

میقات نقطه تحول و دگرگونی در زندگی انسان است و مهم ترین امر در این تحول تضعیف “من” و ویژگی های نفس در زندگی انسان است و چون انسان از این ویژگی ها رهایی یافت، شایسته ورود به میهمانی الهی حج می شود.

عجیب است که مکاتب مادی بر تقویت انانیت و نفس و رشد دادن حالت غرور و خود برتر بینی تاکید می کنند بر خلاف اسلام که روش تربیتی آن بر اساس مبارزه با منیت و تضعیف آن و تغییر دادن موضع انسان از محور “من” به محور حاکمیت خداوند متعال استوار است و انسان را به رهایی از محور نفس و ارتباط با محور ربانی و ذوب شدن در آن فرا می خواند و می فرماید: «قل إن صلاتی و نسکی و محیای و مماتی لله رب العالمین».

۲. ذوب شدن در جماعت

هنگامی که انسان از خویش جدا شد و خود را در میان خیل عظیم جمعیتی یافت که هیچ تفاوتی با هم ندارند، در میان این جمعیت عظیم همچون رودی به سوی دریا، از میقات به سوی کعبه رهسپار می شود و دراین هنگام جمعیت های رهسپار از میقات های تعیین شده توسط رسول خدا(ص) به سوی کعبه همچون رودهایی هستند که راهی دریا می شوند و در نهایت تمام این رودها گرد خانه ای جمع می شوند که روزی ابراهیم و فرزندش اسماعیل علیهم السلام پایه های آن را بالا آوردند و در این جریان عظیم انسانی، خود بینی انسان از بین می رود تا اینکه دیگر خود را احساس نمی کند و در طواف، افراد را در حال گردش نمی بیند بلکه جمعیت واحد انسانی را می بیند که گرد بیت العتیق می گردند.

حاجی که در میقات از خویش جدا شده، اگر در مطاف به جماعت مؤمن نمی پیوست، هرآینه خویشتن خویش را گم میکرد، اما وی همچنان جدای از نفس خویش، به این جماعت عظیم می پیوندد چنان که قطرات آب به رود بزرگ می پیوندد و به این ترتیب در مطاف به حیاتی دوباره دست می یابد که از پیش با آن آشنا نبود و طعم آن را نچشیده بود و خداوند در جان او چنان تصرفی میکند که خود را با جماعت مؤمن یکی می بیند به گونه ای که مهم ترین ویژگی این حیات جدید، فقدان فردیت است و این احساس در طواف و سعی و موقف و عرفات و مزدلفه و منی و بازگشت به طواف و سعی، پیوسته در انسان تقویت میشود و همراه آن احساس خودبینی در او ضعیف می شود و خود را همراه جمع مسلمان و همچون عضوی از این پیکر بزرگ با مسیر واحد می بیند که هر خیر و شری که به او برسد به همه می رسد و به تنهایی نمی تواند پای خود بر جای پای ابراهیم(ع) گذاشته و به سوی خدا حرکت کند، مگر اینکه در این خیل عظیم رهسپار به سوی خداوند ذوب شود.

انسان ها پیش از آنکه از میقات راهی حرم شوند، مجموعه ای از افراد جدای از هم هستند و چه بسا به هم فخر بفروشند و بحث و جدل کنند و به همدیگر آزار برسانند و به حقوق هم تجاوز کنند و در گروه های مختلف در شهرها و روستاها جمع شده و گرایش ها و امیال و مخالف داشته باشند و همین ها موجب درگیری میان آنها شود، اما هنگامی که همین انسان ها از میقات راهی حرم می شوند و از میقات های تعیین شده توسط رسول خدا(ص) به حرم می روند به امتی واحد تبدیل می شوند و با یک لباس، رو به سوی یک جهت و به ندای واحد لبیک می گویند و گرد کعبه طواف می کنند، در یک مسیر سعی میکنند و مناسک واحدی را انجام میدهند و دیگر اختلافی ندارند، فخر فروشی نمی کنند، درگیری ندارند و آزاری به همدیگر نمیرسانند، گویی حرم الهی آنها را در خود ذوب کرده و به یک حقیقت جدید و متفاوت با گذشته تبدیل کرده است.

حرم امن

یکی از ویژگی های برجسته این ترکیب جدید جامعه بشری که حرم آن را در زندگی مردم ایجاد می کند، امنیت و احساس امنیت است. امنیتی که از نتایج و ویژگی های این ترکیب بشری جدید است و انسان آن را در حرم احساس می کند. انسان ها هنگامی که احساس امنیت کنند، بدون نگرانی با هم ملاقات و تعامل کرده، با هم انس می گیرند و همکاری می نمایند؛ چرا که امنیت مردم را همچون امتی واحد می گرداند و به آنها این فرصت را می دهد که از حیات فردی خود به این حیات جدید منتقل شوند، حیاتی که خداوند متعال آن را برای بندگان خود می خواهد و حرم نمونه ای از آن را به تصویر میکشد.

حرم، الگویی از ساحت حیات:

خداوند متعال چنین دوست دارد که تمام زمین برای مردم امن باشد، مردم با امنیت، آرامش و صلح، در کنار هم زندگی کنند، به هم ظلم نکنند، هیچ کس برای دیگری بدی نخواهد و همه دیگران را بر خود ترجیح دهند و همدیگر را دوست بدارند.

احرام بستن از میقات، نماد آزادی از خویش است و طواف گرد کعبه، نماد جذب شدن به سوی خدای متعال و حرکت گرد محور الهی در زندگی است.

خداوند متعال در توصیف مهاجران و انصار در صدر اسلام چنین میفرماید:. .. «وَالَّذِینَ تَبَوَّؤُوا الدَّارَ وَالْإِیمَانَ مِن قَبْلِهِمْ یحِبُّونَ مَنْ هَاجَرَ إِلَیهِمْ وَلَا یجِدُونَ فِی صُدُورِهِمْ حَاجَهً مِّمَّا أُوتُوا وَیؤْثِرُونَ عَلَی أَنفُسِهِمْ وَلَوْ کانَ بِهِمْ خَصَاصَهٌ وَمَن یوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِک هُمُ الْمُفْلِحُونَ * وَالَّذِینَ جَاؤُوا مِن بَعْدِهِمْ یقُولُونَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا وَلِإِخْوَانِنَا الَّذِینَ سَبَقُونَا بِالْإِیمَانِ وَلَا تَجْعَلْ فِی قُلُوبِنَا غِلًّا لِّلَّذِینَ آمَنُوا رَبَّنَا إِنَّک رَؤُوفٌ رَّحِیم»، اما گاه انسان ها نمی خواهند آن چنان که خداوند متعال دوست دارد زندگی کنند.

از این رو خداوند متعال، به واسطه دعای بنده اش ابراهیم علیه السلام، حرم امن خود را به عنوان الگویی برای زندگی امن انسانی قرار دارد: «وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ رَبِّ اجْعَلْ هَذَا بَلَدًا آمِنًا وَارْزُقْ أَهْلَهُ مِنَ الثَّمَرَاتِ مَنْ آم