فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت

ارائه‌ی فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت – تجربه‌ای خاص و متمایز!

پاورپوینتی حرفه‌ای و متفاوت:

فایل فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت شامل 83 اسلاید جذاب و کاملاً استاندارد است که برای چاپ یا ارائه در PowerPoint آماده شده‌اند.

ویژگی‌های برجسته فایل فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت:

• طراحی خلاقانه و حرفه‌ای: فایل فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت به شما این امکان را می‌دهد که مخاطبان خود را با یک طراحی خیره‌کننده جذب کرده و پیام خود را به بهترین شکل انتقال دهید.
• سادگی در استفاده: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت به گونه‌ای طراحی شده‌اند که استفاده از آن‌ها بسیار آسان باشد و نیاز به تنظیمات اضافی نداشته باشید.
• آماده برای ارائه: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت با کیفیت بالا و بدون نیاز به ویرایش، آماده استفاده هستند.

کیفیت تضمین‌شده با دقت بالا:

فایل فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت با رعایت بالاترین استانداردهای طراحی تولید شده است. بدون نقص یا بهم‌ریختگی، تمامی اسلایدها آماده برای یک ارائه بی‌نقص و حرفه‌ای هستند.

نکته مهم:

هرگونه تفاوت احتمالی در توضیحات ممکن است به دلیل نسخه‌های غیررسمی باشد. نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت با دقت و حرفه‌ای تنظیم شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت را دانلود کنید و ارائه‌ای حرفه‌ای و تأثیرگذار داشته باشید!

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت :

تحقیق: مهدی مهریزی

درآمد

حقیقت جویی و حقیقت یابی در همه دوره ها از آرمان های متعالی آدمی بوده است . هر آدمی به گونه ای در طلب دست یابی به حقیقت است، اما حقیقتی که خود بدان رسیده و از آن تصور و برداشتی دارد . چه بسیار اختلاف هایی که پیش از رسیدن به سطح عمومی در سعه و ضیق میان اهل نظر دایره حقیقت یا مصادیق آن، آشکار گشته است ، و همین ها نشان از تفاوت درجات انسانی و ظرفیت های متفاوت دارد

.

از رسالت های برتر سفیران الهی نشان دادن حقیقت به انسانها و رساندن آنان به حقیقت است . اما از آن جا که انسانها از ظرفیت های وجودی متفاوت برخوردارند، تحمل همه نوع گفته ای را ندارند

.

بر همین پایه رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود

:

انا معاشر الانبیاء امرنا ان ننزل الناس علی منازلهم و نکلم الناس بقدر عقولهم

(۱)

.

ما پیامبران مامور شدیم مردمان را بر جایگاه خود بنشانیم و با آنان به اندازه خودشان سخن بگوییم

.

و امیرمؤمنان فرمود

:

ولیس کل العلم یستطیع صاحب العلم ان یفسره لکل الناس لان منهم القوی والضعیف ولان منه ما یطاق حمله ومنه ما لا یطاق حمله

. ^(۲)

صاحبان دانش نمی توانند همه دانش را برای مردم تفسیر کنند، زیرا برخی مردمان توانا و برخی ناتوانند; همان گونه که بخش هایی از دانش را می توان دریافت و بخشی دیگر را نمی توان یافت

.

بزرگان دین، این سفارش ها را خود در هدایت و تبلیغ با دقت تمام اجرا می کردند

.

یکی از مضامین عرفانی که در پاره ای منابع حدیثی منقول است و گویای همین نکته پیش گفته است، روایتی است معروف به حدیث حقیقت که کمیل بن زیاد نخعی آن را از امیرمؤمنان علیه السلام روایت کرده است . در این روایت کمیل ابتدا از حقیقت می پرسد و حضرت علی از پاسخ سر بازمی زند و با اصرار کمیل رشحه هایی از حقیقت را باز می نماید

.

این حدیث مورد شرح و تفسیر بسیار قرار گرفته است . در اینجا به تصحیح و ارائه یکی از آن شروح می پردازیم . پیش از نقل رساله مطالبی را به عنوان درآمد پیرامون کمیل، حدیث حقیقت، مصادر و شروح آن، صاحب این رساله و نسخه هایش در سه بخش خواهیم آورد

.

۱ –

کمیل بن زیاد نخعی

کمیل بن زیاد نخعی یکی از شیعیان امیرالمؤمنین علیه السلام و همراهان وی و فرزند بزرگوارش امام حسن علیه السلام بوده است . اطلاعات گسترده و دقیقی از شرح حال او در دست نیست . سال ولادت او را مورخان معلوم نساخته اند، اما در سال وفاتش سه قول است: ۱ – در سن هفتاد سالگی در سال ۸۸ قمری وفات یافت . بر اساس این رای ولادت او در سال هیجدهم هجری و پس از رحلت رسول خداست

. ^(۳)

۲ –

رای دیگر آن است که در سال ۸۲ قمری در سن نودسالگی از دنیا رفت که بر این نظر ولادت او هشت سال قبل از هجرت یعنی سال پنج بعثت رسول خدا اتفاق افتاده است . بر اساس این نظر، سن کمیل هنگام رحلت پیامبر، هیجده سال بوده است

. ^(۴)

۳ –

اینکه در سن هفتاد در سال ۸۲هجری از دنیا رفته است که در این صورت ولادت او سال دوازدهم هجرت بوده است . این نظر را زرکلی در الاعلام برگزیده است

(۵) .

پاره ای مورخان نوشته اند: کمیل به دست حجاج بن یوسف ثقفی به شهادت نایل آمد . کمیل مردی برجسته و اهل دقت و از صاحبان سر امیرالمؤمنین بود; چنانکه روایات نقل شده از وی نیز بدین امر گواهی می دهد

(۶)

.

همچنین او کارگزار امیرالمؤمنین بر هیت (شهری نزدیکی فرات) بود . و از سوی بسر بن ارطاه عامل جانی معاویه مورد تهاجم قرار گرفت . امیرالمؤمنین در نهج البلاغه نامه ای به وی نگاشته و او را سرزنش می کند

.

حدیث شناسان کمیل را قلیل الحدیث معرفی کرده اند و جستجوی در مصادر، بیانگر این نکته است . جهت آشنایی با شخصیت کمیل فهرستی اجمالی از روایت هایی که او نقل کرده ارائه می گردد

. ^(۷)

با تتبعی که در مصادر حدیثی شیعه و اهل سنت انجام شد، روایت هایی که کمیل بن زیاد ناقل آن است، از بیست مورد تجاوز نمی کند و عناوین آن چنین است

:

۱ –

حدیث معرفت نفس که سؤالی است از سوی کمیل از امیرمؤمنان علیه السلام: ارید ان تعرفنی نفسی . روضات الجنات، ج ۶، ص ۶۱; شرح الاسماء، حاج ملا هادی سبزواری، ج ۲، ص ۴۴

۲ –

دعای کمیل . مصباح المتهجد، ص ۷۷۴

۳ –

حدیث حقیقت که مصادر آن در صفحات بعد معرفی می گردد

.

۴ –

حدیث امیرالمؤمنین به کمیل که: ان هذه القلوب اوعیه . . . . تحف العقول، ص ۱۱۸; کمال الدین و تمام النعمه، ج ۱، ص ۲۹۴

– ۲۸۹;

نهج البلاغه، حکمت ۱۳۹ (فیض الاسلام) ; بحار الانوار، ج ۲۳، ص ۴۴

.

۵ –

وصیت امیرالمؤمنین به کمیل . این وصیت بسیار طولانی است در تحف العقول، ص ۱۱۹ – ۱۲۳ و بشاره المصطفی، ص ۳۰ – ۳۷

;

به صورت کامل و در مستدرک الوسائل تقطیع شده آن منقول است: ج ۴، ص ۹۴ و ۴۲۲; ج ۵، ص ۲۱۸ و ۳۱۳; ج ۷، ص ۲۰۲ و ۲۲۵

;

ج ۸، ص ۳۳۰ و ۳۵۲; ج ۹، ص ۴۸ و ۲۷۷; ج ۱۱، ص ۲۸۱ و ۳۳۷; ج ۱۲، ص ۱۹۷ و ۳۰۳; ج ۱۳، ص ۱۲۴; ج ۱۴، ص ۱۲; ج ۱۵، ص ۱۶۶; ج ۱۶، ص ۲۳۲; ج ۱۷، ص ۲۶۷

.

همچنین برخی فرازهایش در وسائل الشیعه ج ۱۸، ص ۱۶ و ص ۷۳ ذکر شده است

.

۶ –

سخن حضرت امیر علیه السلام به کمیل: یا کمیل مر اهلک . . . . نهج البلاغه، حکمت ۲۴۹ (فیض الاسلام

)

۷ –

نامه حضرت علی علیه السلام به کمیل هنگامی که فرماندار هیت بود . نهج البلاغه، نامه ۶۱; الغدیر، ج ۱۱، ص ۱۹

.

۸ –

حدیثی در فضیلت لاحول ولاقوه الا بالله از رسول خدا که از ابوهریره نقل کرده است . تاریخ الاسلام ذهبی، ج ۲، ص ۳

;

المستدرک، ج ۱، ص ۵۱۷; مسند احمد، ج ۲، ص ۳۰۹ و ۵۲۰ و ۵۳۷

.

۹ –

حدیثی در حقیقت توبه و استغفار . تحف العقول، ص ۱۳۸ – ۱۳۹; وسائل الشیعه، ج ۱۱، ص ۳۶۱ – ۳۶۲

.

۱۰ –

حدیثی در تبیین گره گشایی از کار دیگران البدایه والنهایه، ج ۲، ص ۲۷۱; الدلائل (بیهقی)، ج ۵، ص ۳۴۱; کنز العمال، ج ۳، ص ۶۶۳، ح ۸۳۹۹

.

۱۱ –

نقل اخبار حضرت امیر از غیب (مردی که با صدای حزین قرآن می خواند و حضرت فرمود او اهل آتش است) . ارشاد القلوب، ج ۲، ص ۲۰۱ مؤسسه الاعلمی و ج ۲، ص ۲۲۶ (منشورات الرضی

)

۱۲ –

ناقل تبعید ابوذر به شام توسط عثمان . الغدیر، ج ۸ ، ص ۲۹۴ و ۳۲۵

.

۱۳ –

ناقل روایت اخوک دینک فاحتط لدینک . امالی مفید، ص ۲۸۳

.

۱۴ –

روایتی را از حضرت امیر نقل می کند که از شهر خارج شدیم و حضرت فرمود: یا اهل القبور . کنز العمال، ج ۳، ص ۶۹۷، ح

۸۴۹۵

۱۵ –

ناقل روایت ان حسبی حسب النبی صلی الله علیه و آله و عرضی عرضه . شرح الاخبار، ج ۲، ص ۲۰۹

۱۶ –

ناقل روایتی از حضرت امیر که با پیامبر و ابوبکر بودیم و عبدالله بن مسعود نماز می خواند . المستدرک، ج ۳، ص ۳۱۷

;

کنزالعمال، ج ۱۳، ص ۴۶۳، ح ۳۷۲۰۴

.

نکته ای که از تامل در نقل های کمیل آشکار می شود آن است که بیشتر احادیث نقل شده توسط او دارای مضامین اخلاقی و عرفانی است و نیز به دست می آید که حدیثی را مستقیم از پیامبر روایت نکرده، بلکه این احادیث یا منقول از حضرت علی است و یا با واسطه از رسول خدا نقل شده است

.

۲ –

حدیث حقیقت

یکی از احادیثی که کمیل بن زیاد نقل کرده، حدیث حقیقت است که در آن از درجات و مراتب حقیقت می پرسد

.

این حدیث در مصادر اصلی شیعه و اهل سنت یافت نشد . به ویژه در آثار اولیه حدیثی نشانی از آن در دست نیست . مدارکی که تاکنون به آن دست یافتیم عبارت است از

:

۱ –

روضات الجنات، سیدمحمدباقر خوانساری، ج ۳، ص ۵۳۷ (چاپ سنگی) و ج ۶، ص ۶۲ (چاپ جدید

) .

۲ –

مجالس المؤمنین، قاضی نورالله شوشتری، ج ۲، ص ۱۲

۳ –

شرح الاسماء، حاج ملاهادی سبزواری، ص ۱۳۱، ذیل جمله اللهم انی اسئلک باسمک یا احد یا واحد

.

۴ –

ناسخ التواریخ جزء پنجم احوالات امیرالمؤمنین علیه السلام

.

۵ –

حکمت الهی، مهدی الهی قمشه ای، ص ۲۷۰، انتشارات اسلامی (چاپ سوم

) .

۶ –

رجال نیشابوری (به نقل از روضات الجنات، ج ۶، ص ۶۱

) .

۷ –

کلمات المحققین، ص ۱۶۱

از آن رو که در مصادر اصلی اثری از این حدیث در دست نیست و در کتب منقوله متاخر نیز بدون سند نقل شده در انتساب و صدور آن می توان تردیدی جدی کرد . تا آنجا که برخی پژوهشگران به طور قطع آن را ساختگی دانسته اند

.

هاشمی خطیب از کتاب «نتائج المطالعات و ثمرات المراجعات

» ^(۸)

سید محمد مهدی کاظمی، درباره این حدیث چنین نقل کرده است

:

فی نفسی من هذا الحدیث شی ء وجل ظنی انه من وضع الصوفیه وان اورده جمع من علماء الفریقین فی کتبهم . کما عرفت . وذلک لامور

.

(

الاول) ان الخبر المشار الیه لم یکن اکثر من سطر حتی یستغرق وقتا کثیرا ینتهی الی الصبح فیامره امیرالمؤمنین علیه السلام باطفاء السراج ومن البعید ان یطرق کمیل مع عقله وکماله باب دار امیرالمؤمنین قبیل طلوع الصبح مع علمه رضی الله عنه باشتغال امیرالمؤمنین علیه السلام بنوافل اللیل ومقدمات صلوه الفجر

.

(

الثانی) ان کمیل رضی الله عنه کان غرضه الوقوف علی معنی الحقیقه ولم یقف حتی طلع الصباح

.

(

الثالث) ان امیرالمؤمنین علیه السلام و کذلک اولاده علیه السلام کانوا یجیبون کل من یسالهم باجوبه شافیه کافیه غیر مجمله بابلغ عباره واحسن بیان کما لایخفی علی من مارس کلماتهم ومخاطباتهم واجوبتهم علیه السلام المدونه فی کتب الفریقین، هذا نهج البلاغه وهذه الصحیفه العلویه والصحیفه السجادیه وکذا سائر الادعیه الماثوره عنهم والزیارات المرویه عنهم والخطب المنقوله عنهم تنادی باعلی صوتها بانها صادره عن معادن العلوم والآثار ومنابع الحکم و الاخبار . کما لایخفی علی من جاس خلال تلک الدیار

.

(

الرابع) انه لا داعی لالقاء امثال هذه الکلمات المجمله والعبارات المبهمه علی مسامع حامل اسراره وهو لا یفهمها . انتهی . قلت هذا رای السید الکاظمی وقد تفرد به حفظه الله

. ^(۹)

شرح ها

به هر رو این روایت مورد توجه اهل عرفان و سیر و سلوک قرار گرفته و شروحی چند بر آن نگاشته اند که برخی از آن به طبع رسیده و برخی دیگر دارای نسخ خطی است و تعدادی نیز تنها در کتب فهارس نام برده شده اند . در اینجا به معرفی مهم ترین این شرح ها می پردازیم

:

۱ –

شرح میرزا محمد بن سلیمان تنکابنی نویسنده قصص العلماء (م ۱۳۰۲ه

)

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۷

۲ –

شرح شیخ عزالدین محمود بن ابی طاهر کاشانی

.

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۶ و ج ۱۸، ص ۱۴۰

نسخه ها

:

الف – دانشگاه تهران، ش ۳/۱۰۳۶، فهرست ۳ ص ۴۶۲

ب – کتابخانه ملی تهران، فهرست، ج ۱۱، ص ۷۲۷

ج – مرعشی، ش ۱۰۱۲۰، ۸۳۷۳ ، ۴۷۸ و ۲۰۱۰

۳ –

شرح مظفر علی شاه کرمانی (م ۱۱۲۵ ه) (فارسی منظوم

) .

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۷ و ج ۱۸، ص ۱۴۰

نسخه ها

:

الف – کتابخانه ملک ، ش ۵۱۸۱ ، فهرست، ج ۳، ص ۴۹۹

ب – مرعشی، ش ۷۳۴۱

۴ –

شرح شیخ مفید متخلص به داور (م ۱۳۲۰ق

) .

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۷

۵ –

شرح ملاعبدالله زنوزی (م ۱۲۵۷ ق) این شرح با نام الانوار الجلیه فی کشف اسرار الحقایق العلویه به اهتمام استاد سیدجلال الدین آشتیانی از سوی مؤسسه مطالعات اسلامی به چاپ رسیده است

.

۶ –

شرح حاج ملاهادی سبزواری (م ۱۲۸۹ ق) که در ضمن شرح دعای جوشن کبیر بدان پرداخته و در کتاب اسماء الحسنی، ص ۱۳۱ – ۱۳۳ به چاپ رسیده است

.

۷ –

شرح ملاعبدالرزاق کاشانی (م ۷۳۰ یا ۷۳۵ق

) .

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۶ و ج ۱۸، ص ۱۴۰

این شرح در شماره ششم مجله اندیشه، بر اساس چهار نسخه به چاپ رسیده است

.

۸ –

اکمال الحجه فی شرح حدیث الحقیقیه، سیدعبدالرحیم بن ابراهیم الحسینی الیزدی (م حدود ۱۳۱۵ ق

) .

الذریعه، ج ۲، ص ۲۸۲

۹ –

فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت، ابن همام شیرازی شیعی

نسخه

:

دانشگاه تهران، ش ۲/۲۶۵۴ (ص ۱۰ – ۲۲)، فهرست، ج ۱۰، ص ۱۵۲۴

۱۰ –

گزارش خبر کمیل به نظم

نسخه

:

دانشگاه تهران، ش ۳۳/۱۰۳۵، فهرست ۳ ، ص ۴۶۴

۱۱ –

شرح خبر کمیل، جمال الدین حسن بن یوسف مطهر حلی (م ۷۲۶ ق

)

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۶

این رساله به علامه حلی منسوب است و برخی آن را از دوانی دانسته اند

.

این شرح در مجموعه ای به نام کلمات المحققین چاپ سنگی شده است و دارای نسخه هایی است

.

نسخه ها

:

الف – دانشگاه تهران، ش ۱/۱۰۳۶ (۱برگ)، فهرست ۳، ص ۴۶۰

.

ب – کتابخانه مجلس، ش ۳۲/۴۹۰۰، فهرست ج ۱۴، ص ۶۷ و ش ۴۰/۱۸۰۵، فهرست ج ۹، ص ۳۴۵

۱۲ –

فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت، شاه نعمه الله ولی (م ۸۲۷ ق

) .

فهرست منزوی، ص ۱۳۳۲

نسخه ها

:

الف – کتابخانه ملک، ش ۶/۴۱۸۹، فهرست، ج ۷، ص ۲۳۷

ب – مرعشی، ش ۴۷۸۱

۱۳ –

شرح فارسی حدیث حقیقت، مقیم کاشانی

نسخه

:

کتابخانه ملک، ش ۱۰/۴۷۷ (ص ۳۰ – ۳۶)، فهرست، ج ۱، ص ۸۵

.

۱۴ –

شرح عربی حدیث حقیقت، (از الذریعه برمی آید که محتمل است از آن محمود دهدار باشد

).

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۷ – ۱۹۸

نسخه

:

کتابخانه ملک، ش ۱۴/۴۰۲۷ (ص ۹۹ – ۱۰۳)، فهرست، ج ۷، ص ۱۵۱

۱۵ –

گزارش فارسی خبر کمیل، نویسنده ناشناخته

نسخه

:

دانشگاه تهران، ش ۳/۱۱۶۹، فهرست، ج ۶، ص ۲۳۳۳

۱۶ –

شرح فارسی حدیث حقیقت، نویسنده ناشناخته،

آغاز: حمد جلال احدیت نه زبان هر کس است

.

نسخه

:

مجلس، ش ۱۳ و ۱۲/۶۳۱، فهرست، ج ۲، ص ۳۹۳

۱۷ –

شرح حدیث حضرت علی به کمیل به نام نفایس التحقیق و جواهر التدقیق

.

نسخه

:

دانشکده الهیات مشهد، ش ۱/۱۰۳۵ (کتابت در قرن ۱۰) . فهرست، ج ۲، ص ۱۹۲

۱۸ –

فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت از قاضی میرحسین

.

نسخه

:

مرعشی، ش ۱۰۸۸۲، ۹۴۱۱ و ۹۷۹۷

۱۹ –

شرح فارسی حدیث حقیقت، نویسنده ناشناخته

.

نسخه

:

مرعشی، ش ۷۴۹۸، فهرست ۱۹/۲۹۳

۲۰ –

فایل پاورپوینت کامل شرح حدیث حقیقت، نویسنده ناشناخته، عربی

.

نسخه

:

مرعشی، ش ۴۶۵۰

۲۱ –

شرح حدیث الحقیقه، محمدحسین بن الآقا باقر البروجردی (م ح ۱۲۶۴ ق

) .

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۶

۲۲ –

شرح حدیث الحقیقه، عبدالرحیم بن محمد یونس الدماوندی الاصفهانی (م ۱۱۶۰ه

) .

الذریعه، ج ۱۳، ص ۱۹۶

این توضیح و یادآوری لازم است که گمان می رود برخی از این رساله ها مکرر باشد، چرا که این فهرست بر اساس فهارس نسخ خطی فراهم آمده و به اصل نسخه ها مراجعه نشده است

.

۳ –

رساله دهدار

یکی از شرح های حدیث حقیقت، رساله ای است به فارسی به نام کمیلیه . این رساله را نسخه شناس ارجمند محمدتقی دانش پژوه به احتمال از آن محمد دهدار دانسته است

.

این رساله در دانشگاه تهران، به شماره ۱۱۱۳ (فهرست، ج ۶، ص ۱۳۷۸) در ضمن مجموعه ای مندرج است

.

شیخ آقابزرگ تهرانی نیز همین احتمال را نقل کرده و فرموده است

:

الکمیلیه یوجد منها نسخه فی (دانشگاه: ۱۱۱۳)، اوله: [نوبتی داعی مسکین قدم قلم در ساحت اشارت امام الموحدین امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب علیه السلام روان کرده بود که در جواب کمیل . . ]. واحتمل