فایل پاورپوینت کامل امکان وحی

ارائه‌ی فایل پاورپوینت کامل امکان وحی – تجربه‌ای خاص و متمایز!

پاورپوینتی حرفه‌ای و متفاوت:

فایل فایل پاورپوینت کامل امکان وحی شامل 120 اسلاید جذاب و کاملاً استاندارد است که برای چاپ یا ارائه در PowerPoint آماده شده‌اند.

ویژگی‌های برجسته فایل فایل پاورپوینت کامل امکان وحی:

• طراحی خلاقانه و حرفه‌ای: فایل فایل پاورپوینت کامل امکان وحی به شما این امکان را می‌دهد که مخاطبان خود را با یک طراحی خیره‌کننده جذب کرده و پیام خود را به بهترین شکل انتقال دهید.
• سادگی در استفاده: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل امکان وحی به گونه‌ای طراحی شده‌اند که استفاده از آن‌ها بسیار آسان باشد و نیاز به تنظیمات اضافی نداشته باشید.
• آماده برای ارائه: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل امکان وحی با کیفیت بالا و بدون نیاز به ویرایش، آماده استفاده هستند.

کیفیت تضمین‌شده با دقت بالا:

فایل فایل پاورپوینت کامل امکان وحی با رعایت بالاترین استانداردهای طراحی تولید شده است. بدون نقص یا بهم‌ریختگی، تمامی اسلایدها آماده برای یک ارائه بی‌نقص و حرفه‌ای هستند.

نکته مهم:

هرگونه تفاوت احتمالی در توضیحات ممکن است به دلیل نسخه‌های غیررسمی باشد. نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل امکان وحی با دقت و حرفه‌ای تنظیم شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل امکان وحی را دانلود کنید و ارائه‌ای حرفه‌ای و تأثیرگذار داشته باشید!

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل امکان وحی :

مقدّمه

انسان به دلیل عدم کفایت دانشش، برای رسیدن به سعادت و کمال، همواره به هدایت الهی نیازمند است. ضرورتا این هدایت از طریق «وحی» صورت می گیرد.^(۱) مراد از «وحی»، تفهیم اختصاصی و غیرعادی احکام و معارف به بنده برگزیده توسط خداوند برای هدایت انسان ها به کمال مطلوب است.^(۲) بر این اساس، همواره در جوامع بشری کسانی برای تربیت و هدایت انسان ها به سعادت و رستگاری، بپاخاسته، خود را مبعوث از سوی خداوند و پیامرسان او معرفی کرده و مدعی شده اند که با خداوند ارتباط وحیانی داشته و برای انسان ها پیامی آورده اند که از طریق مجاری عادی حاصل نمی شود. با توجه به عدم برخورداری همگان از این نوع معرفت و سرو کار داشتن آنان با معارف عادی، که از طریق عقل، حس و تجربه حاصل می شود، مسأله وحی برای غیرگیرنده آن امری تأمل برانگیز است. به همین دلیل، امکان چنین ارتباطی همواره مورد توجه بوده است. علی رغم این که با شناخت درست از قدرت خداوند و ویژگی های انسان، فایل پاورپوینت کامل امکان وحی بسیار روشن است،^(۳) کسانی به عللی با بهانه های بی جا بدون این که دلیلی داشته باشند، منکر وحی شده و تحلیل های ناروایی از وحی انبیا ارائه نموده اند.

۱. قرآن و فایل پاورپوینت کامل امکان وحی

الف. بهانه های نابجا

قرآن کریم در آیات متعددی اشاره دارد که وقتی پیامبران برای هدایت مردم برانگیخته می شدند، از این که انسانی برای هدایت آن ها از سوی خداوند وحی آورده است، تعجب می کردند و زبان به اعتراض می گشودند:^(۴)

«أکانَ لِلنّاسِ عَجبا اَن اَوحینا اَلی رَجُلٍ منهم اَن اَنذرِ النّاسَ» (یونس:۲)؛ «آیا برای مردم عجیب است که به فردی از خودشان وحی کردیم که مردم را بیم دهد؟»

این آیات دو دسته اند:

دسته اول آیاتی که برخورد اقوام تمام انبیا را مطرح می کنند؛ مانند این که وقتی پیامبرانشان آن ها را به خدا دعوت می کردند، در جواب می گفتند: «انِ انتم اِلاّ بشرٌ مِثلنا تُریدونَ اَن تَصدّونا عَمّا کان یَعبُد آباؤنا فأتونا بسلطانٍ مبینٍ» (ابراهیم: ۱۰)؛ «جز بشری مانند ما نیستید؛ می خواهید ما را از آنچه پدرانمان می پرستیدند، باز دارید. پس برای ما حجتی آشکار بیاورید.»

عامل اصلی ایمان نیاوردن مردم به پیامبران الهی از دیدگاه قرآن این بود که امکان ارتباط وحیانی انسان با خدا و برانگیخته شدن بشر از سوی خداوند را قبول نداشتند: «و ما مَنعَ النّاسَ اَن یُومنوا اِذ جاءهم الهُدی اِلاّ اَن قالوا اَبعثَ اللّهَ بشرا رَسولاً» (اسراء: ۳)؛ و چیزی مردم را از ایمان آوردن بازنداشت آن گاه که هدایت برایشان آمد، جز این که گفتند: آیا خدا بشری را به سِمت رسول برانگیخته است؟

همین امر باعث بدفرجامی آنان شد: «ذلکَ بِانَّه کانت تَأتیهم رُسُلهم بِالبیّنات فقالوا أبشرٌ یَهدونَنا فکفروا و تَولّوا و استغنَی اللّهُ و اللّهُ عنیٌّ حمیدٌ» (تغابن: ۶)؛ این [بدفرجامی] از آن روی بود که پیامبرانشان دلایل آشکار برایشان می آوردند، ولی آنان گفتند: آیا بشری ما را هدایت می کند؟ پس کافر شدند و روی برگردانیدند و خدا بی نیازی نمود و خدا بی نیاز و ستوده است.

این آیه شریفه علاوه بر مطلب مورد بحث، اشاره داردبه این که آنان به بهانه «بشر» بودن پیامبرانشان به خدا کفر می ورزیدند و از او روی برمی گردانیدند، ولی خداوند از ایشان بی نیاز است و حکمت خداوند همین اندازه اقتضا دارد که راهنمایی برای آنان برانگیزد تا با اختیار خود، یکی از دو راه حق یا باطل را برگزینند.

دسته دوم آیاتی هستند که به طور مشخص به این بهانه قوم برخی از پیامبران اشاره دارند؛ در مورد قوم حضرت نوح علیه السلام می فرماید: «فقالَ الملأُ الّذینَ کَفروا مِن قومِه ما هذا اِلاّ بَشرٌ مِثلکم یُریدُ اَن یَتَفضَّل عَلیکم و لوشاءَ اللّهُ لاَنزَلَ ملائکهً ما سَمِعنا بهذا فی آبائِنا الاولینَ» (مؤمنون: ۲۴)؛ اشراف قومش، که کافر بودند، گفتند: «این مرد جز بشری همچون شما نیست، می خواهد بر شما برتری جوید، و اگر خدا می خواست قطعا فرشتگانی می فرستاد. ما در میان پدران نخستین خود، چنین چیزی نشنیده ایم.

در آیه ۳۳ مؤمنون به برخورد اشراف پس از قوم حضرت نوح علیه السلام اشاره دارد که در مورد پیامبر خود به مردم می گفتند: «ما هذا الاّ بشرٌ مِثلُکم.» (مؤمنون: ۳۳) قوم صالح و شعیب علیهماالسلام نیز به پیامبر خود می گفتند: «ما انتَ اِلا بشرٌ مثلُنا.» (شعراء: ۱۵۴و۱۸۶) قرآن از قول مردم انطاکیه^(۵) نسبت به پیامبران خود می فرماید: «ما انتم اِلاّ بشرٌ مِثلُنا.» (یس:۱۵)

به نقل بعضی آیات نیز اقوام برخی پیامبران می گفتند: چرا خداوند کسی را برای هدایت ما فرستاده است که کارهای انسانی انجام می دهد: «و قالوا ما لِهذَا الرسولِ یأکلُ الطعامُ و یمشی فیِ الاسواقِ.» (فرقان:۷) «و گفتند این چه پیامبری است که غذا می خورد و در بازارها راه می رود.

همه این اعتراضات به نحوی به امکان ارتباط وحیانی انسان مربوط می شود.

ب. جواب قرآن کریم

قرآن کریم با دو مطلب به بهانه اقوام پیامبران مبنی بر بشر بودن آنان برای عدم پذیرش نبوّت آنان جواب می دهد:

۱. مردانی از بشر قبل از این نیز پیامبر بوده اند و این امری بی سابقه نیست تا شما تعجب کنید که چرا انسانی پیامبر است: «و ما اَرسلنا قَبلک اِلاّ رجالاً نوحی الیهم فسألوا اَهلَ الذکرِ ان کُنتم لا تَعلَمون» (انبیاء: ۷)؛ و پیش تو نیز جز مردانی را که به آنان وحی می کردیم، گسیل نداشتیم. اگر نمی دانید از اهل کتاب بپرسید.

این آیه شریفه در پاسخ به آیه ۳ همین سوره است که می فرماید: مردم به پیامبر خود می گفتند: «هل هذا الاّ بشرٌ مثلُکم.» عبارت «فاسألوا اهل الذکرِ اِن کُنتم لا تَعلمونَ» تأکید است بر این که اگر نمی دانید که پیش از این انسان هایی برای هدایت بشر از سوی خدا مبعوث شده اند، از اهل کتاب های آسمانی بپرسید.^(۶) علت این که می فرماید: از اهل کتاب بپرسید، این است که اولاً، ایشان در دشمنی با پیامبراکرم صلی الله علیه و آله همراه مشرکان بودند و هزگز به نفع پیامبر دروغ نمی گفتند. ثانیا، مشرکان اهل کتاب را اهل فرهنگ و علم می دانستند و آن ها را بزرگ شمرده، با ایشان در امور مشورت می کردند. ثالثا، ایشان مشرکان را هدایت یافته تر از مسلمانان می دانستند: «و یَقولونَ لِلذینَ کفروا هؤلاءِاَهدیمِن الذینَ آمنواسبیلاً» (نساء:۵۱)

۲. این تصور غلط است که فکر شود بشر نمی تواند ارتباط وحیانی با خدا داشته باشد.

قرآن کریم وحی را موهبت الهی دانسته و می فرماید: پیامبران در جواب کسانی که اعتراض می کردند: شما نیز مانند ما انسان هستید از طرف خدا حجتی بیاورید، می گفتند: «اِن نحنُ اِلاّ بشرٌ مِثلکم و لکنّ اللّهَ یَمُنُّ علی مَن یشاءُ مِن عبادِه و ما کانَ لَنا اَن نأتیکَم بسلطانٍ اِلاّ بِاذنِ اللّهِ.» (ابراهیم: ۱۱)؛ «ما جز بشری مثل شما نیستیم. ولی خداوند به هرکس از بندگان خود که بخواهد منّت می نهد [وحی می کند]، و بر ما نرسد که جز به اجازه خداوند [معجزه ای] برای شما حجتی بیاوریم.»

قرآن کریم در آیه ۸ سوره «انبیاء» نیز به اعتراض اقوام انبیا در مورد رفتار انسانی آنان، مثل خوردن، آشامیدن و راه رفتن در بازار، جواب می فرماید: «و ما جَعلناهم جَسدا لا یأکلونَ الطعامَ و ما کانوا خالدینَ»؛ «و ایشان را جسدی که غذا نخورد، قرار ندادیم و جاویدان هم نبودند.»

پیامبران انسان بودند و از ایشان خواص بشری نیز سلب نشده بود که به صورت جسد بدون روح باشند و چیزی نخورند و نیاشامند و نیز مصون از مرگ هم نبودند، بلکه تمام ویژگی های انسانی را داشتند.^(۷)

ج. تقاضای نابجا

اقوام پیامبران چون بشر را برای رسالت الهی و دریافت وحی نالایق می پنداشتند، در جواب دعوت پیامبران به عبادت خداوند یگانه می گفتند: «لو شاء ربُّنا لأنزل ملائکهً فاِنّا بما اُرسلتم بِه کافرونَ» (فصلت: ۱۴)؛ اگر پروردگار ما می خواست، قطعا فرشتگانی فرو می فرستاد.

کسانی نیز علاوه بر آن می گفتند: چرا ما خدا را نمی بینیم. «و قالَ الّذینَ لا یرجونَ لقاءَنا لَو لا اُنزلَ عَلینَا الملائکهُ أَوْ نری ربَّنا لَقَدْ استَکبروُا فی اَنفسِهم و عَتوا عُتّوا کَبیرا» (انبیاء: ۲)؛ و کسانی که به لقای ما امید نداشتند، گفتند: چرا فرشتگان بر ما نازل نشدند یا پروردگارمان را نمی بینیم. به راستی که خود را بزرگ شمردند و سخت سرکشی کردند.

از این آیات نیز استفاده می شود که مشکل اصلی آنان در توانایی بشر به داشتن ارتباط وحیانی بوده است نه قدرت خداوند؛ زیرا از خداوند می خواستند که برای آنان راهنمایی از سنخ فرشتگان بفرستد.

د. جواب قرآن کریم

قرآن کریم در آیه ۲۲ «فصلت» و برخی آیات دیگر بیان می دارد که تحقق این درخواست آنان (نزول فرشتگان) هیچ فایده ای به حالشان نخواهد داشت:

«هل یَنظرون الاّ اَن یأتیهم الملائکهُ اَو یأتَی رَبُّکَ او یأتی بعضُ آیاتِ ربِّکَ یَومَ یأتی بَعضُ آیاتِ ربِّکَ لا ینفعُ نفسا ایمانُها لم تکن آمنَت مِن قبلُ أو کَسَبَتْ فی إیمانِها خَیرا قُل انتَظروا انّا مُنتظرون» (انعام: ۱۵۸)؛ آیا جز این انتظار دارند که فرشتگان به سویشان بیایند، یا پروردگارت بیاید، یا برخی از نشانه های پروردگارت بیاید، [اما] روزی که بعضی از نشانه های پروردگارت [که موردنظر آن هاست] بیاید، کسی که ایمان نیاورده باشد یا با ایمان خود خیری کسب نکرده باشد، ایمان آوردنش سود نمی بخشد. بگو منتظر باشید که ما [هم[ منتظریم.

خداوند آیات تکوینی و تشریعی و معجزات فراوانی دارد، اما آنان آیه ای می خواستند که تأثیر بنیادین در جهان داشته باشد و وقتی چنین آیه ای از سوی خدا بیاید، برای کسانی که ایمان ندارند و یا از ایمان خود سودی نبرده اند، آوردن ایمان فایده ای ندارد؛ چنان که فرعون هنگام غرق شدن گفت: «آمنتُ اَنّه لا الهَ اِلاّ الّذی آمنت بِه بنو اسرائیلَ» (یونس: ۹۰) ایمان آوردم که جز آن که فرزندان اسرائیل به او گرویده اند، خدایی نیست. ولی ایمان فرعون فایده ای برایش نکرد؛ چون در آن هنگام اختیار از مردم سلب می شود و ایمان فایده ای ندارد و اگر هم بخواهد پس از آن کار خیری انجام دهد، بی فایده است.

بنابراین، از دیدگاه قرآن، عدم تسلیم مردم در برابر پیامبران به بهانه بشر بودن ایشان وجهی ندارد.

۲. دلیل منکران فایل پاورپوینت کامل امکان وحی

الف. دلیلی که ممکن است کسانی در عین اعتقاد به خدا، بر عدم فایل پاورپوینت کامل امکان وحی اقامه کنند این است که خداوند موجودی متعالی است، ولی انسان موجودی مادی بوده و سنخیتی با خداوند ندارد تا با وی ارتباط وحیانی داشته باشد.^(۸)

این سخن ریشه در تصور مادی از انسان دارد. برخلاف این تصور، انسان، این گل سرسبد مخلوقات، دارای ویژگی های روحانی است که شناخت دقیق او را بسیار مشکل، بلکه بدون کمک از وحی ناممکن ساخته است.

گر به ظاهر آن پری پنهان بود

آدمی پنهان تر از پریان بود

نزد عاقل زان پری که مضمر است

آدمی صدبار خود پنهان تر است.^(۹)

۱. یکی از ویژگی های انسانی این است که ترکیبی از بدن مادی و روح مجرّد و ملکوتی است. شواهد عقلی، تجربی^(۱۰) و نقلی فراوانی شاهد بر این ویژگی انسان است.

قرآن کریم در بیان مراحل آفرینش انسان، مرحله آخر را دمیدن روح خدایی بر کالبد می داند: «… بَدأَ خلقَ الانسانِ مِن طینٍ ثُمَّ جعلَ نَسْلَهُ مِن سلالهٍ مِن ماءٍ مهینٍ ثُمّ سوّیهُ و نفخَ فیهِ مِن روحهِ…» (سجده: ۷۹)؛ «آفرینش انسان را از گل آغاز کرد، سپس [تداوم [نسل او را از چکیده آبی پست مقرّر نمود، آن گاه او را درست اندام کرد و از روح خودش در او دمید.»

در آیات ۱۲ تا ۱۴ سوره «سجده»، به طور کامل تر مراحل آفرینش انسان را بیان می کند و در مورد آفرینش روح انسان می فرماید: «ثُمَّ انشأناهُ خلقا آخَر»؛ «سپس [جنین را در[ آفرینشی دیگر پدید آوردیم.» خداوند بر این آفرینش به خود آفرین باد می گوید: «تبارکَ اللّه احسنَ الخالقینَ.»

در مورد آفرینش روح انسان، امام صادق علیه السلام می فرماید: «اِنَّ اللّهَ خَلقَ خَلقا و خَلقَ روحا ثُمَّ اَمرَ مَلکا فنفَخ فیه.»^(۱۱) «همانا خداوند موجودی [جسد] را سپس روحی را آفرید و به فرشته ای امر کرد. سپس [روح را] در آن دمید.»

هویت واقعی انسان به روح اوست و همو مسجود فرشتگان واقع شده است: اِذ قالَ ربُّکَ لِلملائکهِ اِنّی خالقٌ بشرا مِن طینٍ فاذا سوَّیتُه و نفختُ فیهِ مِن روحی فقَعوا له ساجدینَ» (ص: ۷۱و۷۲)؛

آن گاه که به فرشتگان فرمود: من بشری را از گل خواهم آفرید، پس چون او را درست اندام کردم و از روح خویش در او دمیدم، سجده کنان برای او به خاک بیفتید.

۲. ویژگی دوم انسان این است که مراتب کمال و وجودی بس متعددی برایش مطرح است. مراتب وجودی او از حضیض ذلّت تا سریر عزّت در نوسان است. انسان می تواند چنان رشد کند که به اعلا مرتبه قرب الهی برسد.

حتی از نظر قوّه درک نیز انسان ها با هم تفاوت دارند. برخی افراد مسائل مهمّ عقلی را بدون مشقّت درک می کنند، اما برخی دیگر با مشقت هم نمی توانند آن ها را درک کنند و تنها علت این تفاوت مراتب در کسب دانش نیست، بلکه تفاوت های غیراختیاری و غیر اکتسابی نیز در آن مؤثر است.

صدرالمتألّهین معتقد است که انسان به جهت مبادی ادراکات سه گانه (تعقل، تخیّل و حسّ) دارای سه عالم است؛ کمال تعقل وی را برای ارتباط عالم قدس و مقربان الهی مستعد می کند. و شدت قوّه تخیل وی را برای مشاهده فرشته و گرفتن اخبار غیبی از آن مستعد می سازد و شدت قوه حاسّه موجب می شود که قوا و طبایع جسمانی در برابر او خاضع و فرمانبردار باشند. پس انسان کامل جامع عوالم است و قوای سه گانه او در حد اعلی است و حقیقت را پیدا می کند. خصلت اول این که، قلب او صفا و نورانیت پیدا می کند و بدون تعلیم بشری بر علومی احاطه می یابد که دیگران از درک آن عاجزند. خصلت دوم این که، وی در حال بیداری می تواند عالم غیب را مشاهده کند. فرشته وحی را می بیند و کلام الهی را می شنود. بنابراین، گرفتن وحی الهی با واسطه و بدون واسطه ممکن است.^(۱۲)

راه رسیدن به مقام دریافت وحی پاک کردن جان از معاصی، لذت جویی، وسوسه های شیطانی و تعلقات دنیوی است. زیرا اولاً، آدمی به گونه ای سرشته شده است که برای پذیرش نور الهی آماده است به شرط این که تاریکی حجاب معصیت با کفر آن را آلوده نکرده باشد که مانع از فهم شود.^(۱۳) قرآن می فرماید: «و طبع علی قلوبهم فهم لا یفقهون» (توبه: ۸۷)

این دو ویژگی باعث شده است که روح انسان کامل آمادگی داشته باشد تا حقایق تمام اشیا را دریافت کند: «و عَلَّمَ آدمَ الاسماءَ کلَّها» (بقره: ۳۱)؛ «و خداوند [حقایق] تمام اسامی را به آدم آموخت.»

با توجه به این ویژگی های انسان، چه بُعدی دارد کسانی استعداد ارتباط وحیانی با خدا را داشته باشند و نورالهی در دل آنان بتابد و علوم و اسرار ملکوت بر آنان آشکار گردد و احکام و معارف غیرقابل دریافت از طریق مجاری عادی فهم (حس، عقل، تجربه) را از خداوند بگیرند و با آن به هدایت مردم بپردازند و امراض فکری، اعتقادی و قلبی را شفا دهند: «اِنَّه لتنزیلُ ربِّ العالمینَ نزَّلَ بِه الرُّوحُ الامینُ علی قلبکَ لِتکونَ مِن المنذرین.» (شعرا: ۱۹۴ ۱۹۳)

ب. ممکن است گفته شود این که ما نمی توانیم ارتباط وحیانی داشته باشیم دلیل بر عدم فایل پاورپوینت کامل امکان وحی است. چنان که ابوحاتم رازی از قول زکریّای رازی نقل می کند که چرا خداوند نبوّت را ویژه گروهی کرده و آنان را بر دیگران برتری داده است؛^(۱۴) یعنی اگر وحی ضرورت و امکان دارد، باید تمام انسان ها از آن نصیبی ببرند و اختصاص آن به انسان های خاص دلیلی ندارد.

این سخن درست نیست چنان که گذشت، از آیه ۱۱ سوره ابراهیم استفاده می شود که خداوند بر افراد خاصی موهبت ویژه وحی را عطا می کند، نه این که خود این افراد بدون عنایت الهی بر این امر توانا باشند. بنابراین فقط برخی از انسان ها که عنایت الهی شامل آن هاست توانایی ارتباط وحیانی با خدا را دارند و خدا می داند که آنان چه کسانی هستند. «اللّهُ اعلَمُ حیثُ یجعلُ رسالته» (انعام: ۱۲۴)؛ خدا بهتر می داند رسالتش را کجا قرار دهد.

در روایتی از امام حسن عسکری علیه السلام آمده است: «انَّ اللّهَ وجدَ قلبَ محمدٍ صلی الله علیه و آله افضلَ القلوبِ و اَوعاها فاختاره لِنبوّتِه»؛^(۱۵) «خداوند قلب حضرت محمّد صلی الله علیه و آله را بهترین و پذیراترین قلب ها یافت و او را به نبوّت خود برگزید.»

بنابراین، ما انسان های عادی نباید خودمان را با پیامبران مقایسه کنیم. مولوی در این باره می سراید:

همسری با انبیا برداشتن	اولیا را همچو خود پنداشتن
گفته اینک ما بشر و ایشان بشر	ما و ایشان بسته می خوانیم و خود
این ندانستند ایشان از عما	هست فرق ها در میان بی انتها.(۱۶)

۳. علل عدم پذیرش فایل پاورپوینت کامل امکان وحی

معلوم شد تردید در توانایی انسان به داشتن ارتباط وحیانی از سر علم و دلیل نیست، بنابراین، عللی دارد که نسبت به افرادی که به وجود خداوند اعتقاد دارند و کسانی که برای جهان خدایی معتقد نیستند، فرق می کند. کسانی که هستی را در عالم ماده می دانند و وجود خدا را قبول ندارند طبیعی است که به وحی نیز اعتقاد نداشته باشند؛ چون یکی از ارکان اصلی مسأله وحی، یعنی وجود خدا و مبدأ وحی را منکرند. روش صحیح در برخورد با این گروه آن است که در ابتدا بر وجود خداوند و سپس بر فایل پاورپوینت کامل امکان وحی استدلال شود که این مجال دیگری می طلبد.

اما کسانی که در عین خداباوری منکر وحی اند، دو دسته اند: دسته ای برای رهایی خویش از هر قید و بند و تکلیف، وحی را نمی پذیرند تا از تکالیف وحیانی شانه خالی کنند؛ چنان که برای داشتن آزادی عمل، قیامت را منکرند: «بل یریدُ الانسانُ لیفجَر اَمامه» (قیامت: ۵)؛ «بلکه انسان می خواهد [در مهلتی که[ فرارویش دارد، بدکاری کند. آوردن دلیل و شواهد برای این افراد فایده ای ندارد.» بهانه سران اقوام در مقابل پیامبران و تشویق مردم به مخالفت با آنان که به آن اشاره شد ازاین قبیل است.

دسته دیگر کسانی هستند که به علل معرفتی از جمله نداشتن شناخت کافی نسبت به خداوند و انسان و شرایط ارتباط وحیانی، منکر وحی اند؛ زیرا برای کسانی که خداوند را به کمال و قدرت نامحدود آن چنان که هست می شناسند، وحی امری محال نخواهدبود. قرآن کریم در این باره به چند علت اشاره دارد:

الف. عدم شناخت کافی نسبت به خداوند

«و ما قدروا اللّهَ حقَّ قدرهِ اِذ قالوا مَا اَنزلَ اللّهُ علی بشرٍ مِن شی ءٍ قُل مَن اَنزلَ الکتابَ الّذی جاءَ به موسی نورا و هدیً للنّاسِ» (انعام: ۹۱)؛ «آن گاه که گفتند: خدا چیزی بر بشر نازل نکرده، بزرگی خدا را چنان که باید نشناختند.

بگو: چه کسی آن کتابی که مایه روشنی و رهنمود مردم است، بر موسی فروفرستاده است؟»

اگر ایشان خداوند را با صفات الوهیت و ربوبیت می شناختند، می فهمیدند که حکمت خداوند اقتضا می کند برای

هدایت انسان ها به سعادت، از طریق وحی آنان را رهنمون شود.^(۱۷)

ب. ظاهرگرایی

گروهی از مردم بینش سطحی و مادی دارند و همیشه امور را از این روزنه تحلیل و تفسیر می کنند: «یَعلمونَ ظاهرا مِ