فایل پاورپوینت کامل تأملی بر کتابهای برگزیده / نام کتاب: تجربه دینی و مکاشفه عرفانی

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل تأملی بر کتابهای برگزیده / نام کتاب: تجربه دینی و مکاشفه عرفانی :

آیا اندیشه عرفانی رهیافتی سامانمند در باره رمز و راز کشف و شهود، فراروی پژوهشگران می نهد؟ آیا عناصر بنیادین این اندیشه توان پاسخگویی به پرسشهای گوناگون درباب مکاشفات عرفانی را در اختیار می گذارد؟

آیا تجربه دینی تنها راه وصول به حریم الوهی است؟ چرا و چگونه جهان غرب در دو سده اخیر، مسیر دین پژوهی خود را تغییر داد و بسوی «تجربه گری دینی» روی آورد؟ آیا عارفان مسیحی و مسلمان راهی همانند و یکسان پیموده اند؟! آیا به راستی متن واقعیت یکی است و حقیقت انسانها یگانه است؟

پی جویی از پاسخ سؤالات فوق، همچون خود آنها امری است که در حوزه بحث از «تجربه دینی» میسور و ممکن می گردد هر چند تجربه دینی، سابقه ای فراگیر و همگانی دارد لکن، اندیشه تجربه دینی به عنوان یک مسأله و نظریه جدید می باشد. ظهور این مفهوم در اواخر قرن هجدهم و بیشتر متأثر از پروژه «شلایرماخر» بوده است. در دو قرن اخیر مسأله «تجربه دینی» برای دین پژوهان و دانشوران اندیشه دینی و علاقمندان به رشد مطالعات دینی، موضوعی اساسی و حیاتی بوده است. در این دو سده، دین همواره امری تجربی تلقی شده و کم کم نگرش گزاره ای مثبت به دین از صحنه تحقیقات دین شناسانه کنار رفته بود.

مؤلف در فصل نخست کتاب، طی دو بخش تاریخچه و ریشه «مکاشفه» و سیر تاریخی آن را از منظر جایگاه، حوزه و قلمرو بررسی نموده و بطور تفصیلی آن را مختص دین اسلام می داند و ریشه یابی آن را تا قرن پنجم پی می گیرد. در بخش دیگر از این فصل با عنوان «تجربه دینی و عرفانی»، تجربه عرفانی را یکی از اقسام تجارب دینی دانسته و از آنجا که مسأله تجربه دینی در شاخه های متنوع دین پژوهی مدرن دخیل می باشد بنابر ضرورت، به بررسی جایگاه تجربه عرفانی ضمن گذر از بستر نظری تاریخی آن پرداخته و به طور مبسوط کلیه شعب دین پژوهی مدرن را همچون روانشناسی دین، جامعه شناسی دین، هنر دینی، دین شناسی تطبیقی، پدیدار شناسی دین، کلام فلسفی، فلسفه دین و . . . از نظر می گذرانند.

در بخشهای دیگر این فصل، به بررسی ابعاد تجربه عرفانی، چون بُعد روانشناختی، معرفت شناختی، . . . و قلمرو آن در سه حوزه دین، وحی و ایمان پرداخته و از عوامل ظهور تجربه گرایی دینی از قبیل: ظهور مکتب رمانتیک، نقادی کتاب مقدس، فلسفه کانت و . . . به تفصیل سخن می گویند.

در بخش نخست از فصل دوم، ضمن تعریف و تبیین واژگان در خصوص «مکاشفه» از خلال کلام بزرگان عارف اسلام همچون امام خمینی(ره)، خواجه عبدالله انصاری، ابن عربی و نظریات وی در باره علم، معرفت، مشاهده و مکاشفه و . . . به بررسی ویژگیها و پیامدهای مکاشفه همچون رفع حجاب، مراتب و درجات، حالات، معرفت زایی، برتری بر عقل، توصیف ناپذیری و . . نهایتاً «ماهیت مکاشفه» می پردازد.

مؤلف در بخش دوم این فصل، با عنوان «تجربه دینی و عرفانی»، پس از تعریف آن، به ذکر طبقه بندی تجارب دینی پرداخته و سپس از برخی دیدگاههای موجود در این خصوص از قبیل نظریه «ویلیام جیمز»، «استیس» و«پایک» و نیز آراء مختص هر یک نام برده و به تفصیل به تبیین ماهیت «تجربه دینی و عرفانی» و ربط آن به باور دینی از دو رویکرد دوگانه می پردازد.

وی در فصل اخیر کتاب، از کیفیت لزوم وجود ملاک صدق، صحت و سقم در تجربه دینی بحث نموده و از دوگونه تفسیر هرمنوتیکی و پرگماتیکی در نمود تجربه دینی نام می برد.

در پایان، «وحی و مکاشفه» در دو دیدگاه غرب و اسلام بررسی گردیده و نظرگاه قرآن و روایات به «کشف و شهود» نمایانده شده است.

نام کتاب

: دفتر عقل و آیت عشق

مؤلف: دکتر غلامحسین ابراهیمی دینانی

ناشر:

انتشارات طرح نو

چاپ اول

: بهار۱۳۸۰

عقل و عشق دو ساحت عمده و بنیادی از ساحتهای هستی انسان بوده و ماهیت او نیز به این دو امر بستگی دارد. بسیاری از امور را باید در دفتر عقل مطالعه کرد لکن اموری نیز وجود دارد که جز از طریق مشاهده آیت عشق نمی توان به آنها دست یافت.

طبق عقیده برخی از بزرگان اهل معرفت، از مطالعه و بررسی دفتر عقل نمی توان به محتوای آیت عشق دست یافت ولی از سوی دیگر به این مسئله نیز باید توجه داشت که عشق از جایی ناشی می شود که عقل نیز از همان جا به ظهور و بروز رسیده است. اکنون اگر وحدت و یگانگی مصدر، نشان یگانگی خود را در صوادر خود آشکار می سازد، می توان امیدوار بود که عقل با عشق بیگانه نیست و میان این دو گوهر شریف به لحاظ نشانه ای که از مبدأ و منشاء خویش همراه خود دارند نوعی آشنایی و ارتباط قابل مشاهده است. درست است که عشق با عقل سرسازگاری ندارد و همواره در مقابل آن موضع می گیرد لیکن، اگر عشق در این جهان مظهر محبت حق تعالی است، عقل نیز مظهر علم و آگاهی حق شناخته می شود . حقیقت اینست که وقتی اهل عرفان و تصوف از علم نکوهش می کنند به آنگونه از علوم اشاره دارند که در مقابل علم باطن قرار گرفته و باب سلوک معنوی را مسدود می نماید لکن، علم نتیجه عقل است و عقل، در نظر عرفای بزرگ یک «لطیفه ربانی» است که مشرق معرفت شناخته می شود. چه، حقیقت هستی انسان علاوه بر دو بعد ظاهر و باطن، از یک منظر دارای سه ساحت اراده، عشق و معرفت است که در سه مرتبه مختلف وجود انسان تحقق یافته اند و اگر چه در سطح ظاهر با یکدیگر سازگار نیستند لکن، اگر کسی به بعد باطنی انسان توجه کند و در ژرفای هستی او به تأمل پردازد به آسانی در می یابد که عشق و معرفت، با یکدیگر متحد بوده و اراده نیز از آنها منفک و جدا نیست؛ چنانچه از مجموع تعالیم اسلامی می توان دریافت که فکر باید همراه با ذکر باشد و ذکر بدون فکر نیز مفید نتیجه نیست.

بنابراین گرچه فلاسفه اسلامی با چشم عقل و استدلال به بررسی مسائل هستی می پردازند ولی این بزرگان از چشم دل و نگاه شهود و عالم حضور نیز غافل نبوده و انسان را موجودی ذوالعینین می شناسند. این اندیشمندان بزرگ همانگونه که به تشکیک وجود قائل بوده و آن را دارای مراتب مختلف و متفاوت می شناسند، معرفت را نیز ذو مراتب دانسته و از مراحل متفاوت آن غافل نبوده اند. و در اینجاست که فلسفه اسلامی به عرفان نزدیک شده و بسیاری از فیلسوفان با گروهی از عارفان هماهنگی و همدلی خود را ابراز داشته اند.

دکتر دینانی با بیان تفصیلی کلیه مطالب فوق در مطلع کتاب، در بخشهای آغازین آن، قلمرو فلسفه و حریم عرفان را مشخص و ضمن ترسیم تقسیم بندی موجود در عالم عرفان، آن را به عرفان عقلی و عرفان روحی تقسیم کرده و در تأیید کلام خود در فصل بعدی به ذکر آراء برخی از عرفائی که «تفکر را به عنوان یک مقام» مطرح ساخته اند، می پردازند.

ایشان در ادامه به کیفیت تصوف از طریق تأمل و تفکر پرداخته و از فارابی بعنوان مصداقی از این گونه تصوف نام می برند. در فصول آتی ایشان به تفصیل از برخی بزرگان این وادی چون «حکیم عمر خیام»، «ناصر خسرو»، «ابویعقوب سجستانی» و . . . کاوشهای عقلی فلسفی آنان سخن می گویند. مؤلف در فصل پایانی کتاب با عنوان «آنچه هرگز معلوم واقع نمی شود، موجود نیست» به تبیین مدعای خود می پردازند.

نام کتاب

: دیدگاهها (در زمینه آسیب شناسی تربیت دینی)

ناشر

: عابد ۱۳۸۰

در عصری که غبار سکولاریسم و لیبرالیسم تنفس در فضای معنویت و محبت را برای بشر سنگین کرده و تیرهای زهرآگین اومانیسم او را از حرکت به سوی زیبایی مطلق ومطلق زیبایی بازداشته است؛ انسان غریب و خسته معاصر، بیش از هر زمان دیگر به پیام آرام بخش و نشاط انگیز پیام آوران الهی نیازمند است تا در دامان سبز عبود