فایل پاورپوینت کامل تربیت فرزند در سیره امام مجتبی(ع)

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل تربیت فرزند در سیره امام مجتبی(ع) :

الف. اهمیت تربیت فرزند

در بررسی شناخت ویژگی های انسان متوجه می شویم که از سویی، انسان موجودی متعالی و مستعد رسیدن به کمال است و برای سیر تکاملی خویش، نیازمند پیروی از یک روش تربیتی قوی و کامل می باشد. از سوی دیگر، برای ساختن جامعه ای نمونه و تربیت انسان های کامل و سالم، اصول و روش هایی لازم است که انسان در سایه آنها بتواند به دور از هرگونه انحراف، مسیر سعادت را بپیماید. امام حسن علیه السلام در زمینه ضرورت تربیت روحی و معنوی انسان می فرماید: «عَجِبْتُ لِمَنْ یتَفَکرُ فی مَأکولِهِ کیفَ لا یتَفَکرُ فی معْقُولِهِ، فیجَنِّبُ بَطْنَهُ ما یؤذیهِ وَ یودِعُ صَدْرَهُ ما یرْدیهِ؛[۱] تعجب می کنم از فردی که در [سلامتِ] غذای جسمانی خود فکر می کند؛ اما در [سلامتِ] غذای روح و جان خویش نمی اندیشد. در نتیجه، شکم خود را از غذاهای زیان بخش حفظ می کند؛ ولی سینه اش را در مقابل آنچه آن را پست می گرداند، رها می نماید.»

ب. عوامل و شیوه های مؤثر در تربیت

در اینجا به بیان مهم ترین عوامل و شیوه های مؤثر تربیت از منظر امام حسن علیه السلام می پردازیم.

۱. خانه و خانواده

خانواده، از مهم ترین عوامل تربیتی محسوب می شود که هدف از آن، ایجاد و پرورش نسل و هدایت آن به سوی اهداف صحیح تربیت می باشد و با پیدایش فرزند، جلوه ای تازه به خود می گیرد. نتیجه این پیوند، فرزندانی است که هرکدام ممکن است در آینده سرباز یا سربار جامعه باشند. روان شناسان اجتماعی، خانواده را یکی از پاسداران آثار تمدن می دانند. در مورد تأثیر و نقش خانواده در روند صحیح تربیت، از امام مجتبی علیه السلام سخنان قابل توجهی به ما رسیده است. در این میان، والدین نقشی اساسی در تربیت فرزند دارند.

نقش پدر صالح

پدر، رکن مهمّ خانواده است و باید دارای شرایط و صفات پسندیده ای باشد. امام مجتبی علیه السلام به مردی که برای نظرخواهی به حضورش آمده بود، فرمود: «زَوِّجْهَا مِنْ رَجُلٍ تَقِی فَإِنَّهُ إِنْ أَحَبَّهَا أَکرَمَهَا وَ إِن أَبغَضَهَا لَمْ یظْلِمْهَا؛[۲] شایسته است که همسر دخترت مردی باتقوا و مؤمن باشد؛ زیرا اگر او دختر تو را دوست بدارد، وی را احترام خواهد کرد و اگر از او خوش دل نباشد، به وی ستم روا نمی دارد.» مطمئناً اگر پدر به عنوان مدیر خانواده، فردی صالح و باایمان باشد، همسر و سایر اعضای خانواده را در پرتو مهر و محبت خویش قرار می دهد و در اثر شایستگی های معنوی خویش، کانون خانواده را به محیطی امن تبدیل نموده، زمینه تربیت فرزندانی باایمان و مسئولیت پذیر را فراهم خواهد ساخت.

تأثیر مادر شایسته

مادر، نقش قابل توجهی در رشد و شکوفایی استعداد فرزندان در محیط خانه دارد؛ تا آنجا که یکی از عوامل سعادت و شقاوت انسان را در گرو اعمال مادر او دانسته اند. حضرت مجتبی علیه السلام در مورد نقش ویژه مادر در ساختار شخصیت افراد سخنی دارد که ما را در درک این مهم یاری می کند. آن حضرت هنگامی که با معاویه مناظره می کرد، در مورد یکی از علل شقاوت معاویه و سعادت خویش، به نقش مادر اشاره کرد و فرمود: «مادر من، فاطمه علیها السلام و مادر بزرگم، خدیجه علیها السلام [و سعادت ما خانواده در اثر تربیت چنین مادرانی پاک] می باشد و مادر تو هند است و مادر بزرگت قتیله [و در دامن چنین زن پست و فرومایه ای، پرورش یافته ای و این گونه اعمال زشت از تو سر می زند].»[۳]

مادر، به عنوان یک موجود عاطفی، در ایجاد محیطی آرام برای فرزندان مؤثر است و نقش تعیین کننده ای از هنگام انعقاد نطفه تا رسیدن به سنّ آموزش کودکان دارد و به خصوص در دوران بارداری و هنگام شیردادن که شخصیت روانی و اخلاقی کودک ساخته می شود، مادر منبع تغذیه مستقیم کودک می باشد. سعدی این نکته تربیتی را چنین با زبان شعر بیان نموده:

شمشیر نیک ز آهن بد، چون کند کسی

ناکس به تربیت نشود ای حکیم کس

باران که در لطافت طبعش خلاف نیست

در باغ لاله روید و در شوره زار خس[۴]

امام صادق علیه السلام هم فرموده است: «طُوبی لِمَن کانَتْ امهُ عفیفَ؛[۵] خوشا به حال کسی که مادری پاکیزه و پاک دامن داشته باشد.»

مادر یک وزیر

نوشته اند صاحب بن عباد، از وزرای نیکوکار آل بویه، در دوران کودکی که به مسجد می رفت تا درس بخواند، مادرش هر روز یک دینار و یک درهم به او می داد و می گفت: «آن را به نخستین فقیری که برخورد نمودی، بده.» این شیوه مادر، تا دوران جوانی او همچنان ادامه داشت. وقتی هم که او به مقام وزارت رسید، هرشب به خدمتکار خود که رختخوابش را پهن می کرد، سفارش می کرد یک دینار و یک درهم زیر بسترش بگذارد، تا هنگام صبح فراموش نکند و آن را به فقیر بدهد. این چنین بود که این مرد بزرگ، بر اثر تربیت مادر، در سخاوت و احسان و بخشندگی سرآمد عصر خود گردید.

صاحب به نویسندگان، شاعران، فقیهان، زاهدان، ادبا و حتی ادیب زادگانی که در بغداد بودند، کمک قابل توجهی می کرد و برای هریک از آنان، سالیانه مبلغی می فرستاد. نام برخی از این افراد، در کتب رجال و تاریخ ثبت است. هرکس در ماه رمضان بعد از عصر وارد خانه او