فایل پاورپوینت کامل میرداماد، فیلسوف مشهور و گمنام؟!

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل میرداماد، فیلسوف مشهور و گمنام؟! :

چکیده

در منابع تاریخ فلسفه اسلامی، درباره میرداماد، تفکّرات فلسفی و تأثیر گذاری دیده گاه ها و اندیشه های وی بر حکمت متعالیه، کمتر می توان یافت، و این در حالی است که ملاصدرا، از شاگردان مکتب میرداماد، از او با عظمت تمام یاد کرده و اندیشه های او را به گونه ای از بن مایه های معرفتی حکمت متعالیه معرّفی نموده است. علّت نپرداختن به میرداماد و اندیشه های فلسفی او را باید در تکلّف و پیچیدگی زبان و قلم وی در تبیین مباحث و تفکرّات فلسفی اش دانست. عمق اندیشه های او، و نیز تعقید وتکلّفی که در سبک نگارش او موجود است، باعث شده که بسیاری از درکِ نظام فلسفی او عاجز بمانند و به تدریج هاله ای از ابهام آن را فراگیرد و در منابع تاریخ فلسفه پس از وی به دست فراموشی سپرده شود.

کلید واژه: میرداماد، ملاصدرا، حکمت متعالیه، حکمت یمانی، حدوث دهری.

وقتی به کتاب هایی که در زمینه تاریخ فلسفه نگاشته شده اند، مراجعه می کنیم به شخصیت هایی چون: فارابی، ابن سینا، سهروردی، ملاصدرا و… برمی خوریم. امّا در کمال تعجّب و ناباوری در کمتر منبعی نامی از میرداماد به چشم می خورد. در اندک آثاری هم که از وی یاد شده، به ذکر اجمالی بسنده شده است. درباره ملاصدرا و حکمت متعالیه صدها کتاب و مقاله نگاشته شده، امّا درباره استاد وی و حکمت یمانی دریغ از نوشتاری به تعداد انگشتان یک دست. شخصیت بزرگی که ملاصدرا از او با عناوینی چون: حکیم کبیر، بدرمنیر، علاّمه زمان، اعجوبه دوران، نور عقلانی، هدایت روحانی، کوکب قدسی، مصباح سالکان طریق حقیقت و شریعت، عقل فعّال، استاد کلّ فی الکلّ، صاحب سدیر اقلیم کمال، مسندنشین بارگاه افضال، حلاّل مشکلات حقایق، کشّاف معضلات دقایق، چهره گشای جمال معانی، مبیّن رموز آسمانی، زیور چهره دانش و بینش، فهرست کتاب آفرینش، مجموعه کمالات انسانی، مرآت تجلّیات الهی و کیانی و… یاد می کند؛ و در نامه هایی که خطاب به حضرت میر نگاشته در وصف او می گوید:

* * *

* * *

* * *

صدرا درباره استاد خود چنین با عظمت یاد می کند و داشته های خود را متأثّر از اقیانوس بی کرانه میر بر می شمارد و به نوعی اندیشه های استاد خود را از بن مایه های معرفتی حکمت متعالیه معرّفی می کند. امّا متأسفانه تاکنون به شخصیت این فیلسوف بزرگ و تأثیرگذاریش بر روی مهمترین نظام فلسفی معاصر پرداخته نشده است.

به راستی علّت این مهم چیست؟

آیا دیدگاه های فلسفی او آن قدر کم ارزش و سطحی بوده که در برابر جریانهای تنومندی چون حکمت متعالیه قابل طرح نبوده؟!

بدون شک این احتمال در حدّ یک فرضیه است و مهمترین دلیل نادرستی آن اعتراف مخالفان و موافقان وی بر عمق اندیشه های فلسفی اوست. دریای مباحث حکمی که در آثار وی موج می زند، هر آشنای با فلسفه را به حیرت وا می دارد.

با یک نگاه بدوی و مطالعه گذرای آثار میر به راحتی می توان علّت را دریافت: علّت نپرداختن به میر و اندیشه های فلسفی او ۲ عامل است:

۱. عمق و پیچیدگی اندیشه های میر مهم ترین عاملی است که باعث شد تا بسیاری از درک نظام فلسفی او ناتوان بمانند و به تدریج هاله ای از ابهام آن را فراگیرد و در منابع تاریخ فلسفه پس از وی به دست فراموشی سپرده شود. به عنوان مثال او خود در کتاب صراط مستقیم درباره تئوری حدوث دهری می فرماید: نظریه حدوث دهری، دقیق و غامض است. به همین دلیل جمهور فلاسفه به درک آن نایل نیامده اند و معلّم فلسفه مشّاء و متأخّران تا زمان حاضر در غفلت بسر برده اند.۲

۲. دیگر آنکه نثر نوشتارهایش به گونه ای است که فهم آن جز برای اهل فن میسور نیست. تکلّف و پیچیدگی زبان وی به حدّی است که حتّی معاصرانش به بیراهه رفته و در اثر عدم درک اندیشه هایش در زمره مخالفانش قرار گرفته اند. از این رو، میر در پاسخ یکی از منتقدانش چنین می نویسد:

نهایت مرتبه بی حیایی است که نفوس معطّله و هویّات هیولانیه در برابر عقول و جواهر قادسه به لافِ گزاف و دعوی بی معنی برخیزند. این قدر شعور باید داشت که سخنِ من فهمیدن هنر است، نه با من جدال کردن و بحث نام نهادن.۳

شاید بتوان میر را دشوارنویس ترین فیلسوف مسلمان به شمار آورد. هم از این رو برخی مبالغه کرده و در وصف یکی از آثار مهم وی به نام صراط مستقیم گفته اند:

تعقید، پیچیدگی و گره هایی که در سبک نگارش میر وجود دارد، به اندازه ای است که باعث شده تا شهره خاص و عام گردد و موضوع طنزپردازی و خیالبافی شاعرانه گردد. به عنوان نمونه نیما، شاعر معاصر در این باره می گوید:

.edd-js-none .edd-has-js, .edd-js .edd-no-js, body.edd-js input.edd-no-js { display: none; }
/* */
[{“@type”:”Product”,”name”:”u0641u0627u06ccu0644 u067eu0627u0648u0631u067eu0648u06ccu0646u062a u06a9u0627u0645u0644 u0645u064au0631u062fu0627u0645u0627u062fu060c u0641u064au0644u0633u0648u0641 u0645u0634u0647u0648u0631 u0648 u06afu0645u0646u0627u0645u061f!”,”url”:”https://powerpoint-download.ir/downloads/216070/”,”brand”:{“@type”:”https://schema.org/Brand”,”name”:”u0622u0633u0627u0646 u067eu0627u0648u0631u067eu0648u06ccu0646u062a”},”sku”:”216070″,”image”:”https://powerpoint-download.ir/wp-content/uploads/edd/2024/09/powepointfile-150×150.png”,”offers”:{“@type”:”Offer”,”price”:”990000″,”priceCurrency”:”RIAL”,”priceValidUntil”:””,”url”:”https://powerpoint-download.ir/downloads/216070/”,”availability”:”https://schema.org/InStock”,”seller”:{“@type”:”Organization”,”name”:”u0622u0633u0627u0646 u067eu0627u0648u0631u067eu0648u06ccu0646u062a”}},”@context”:”https://schema.org/”}]
/* */

/* */

/* */

/* */

NProgress.start();
setTimeout(function() { NProgress.done(); $(‘.fade’).removeClass(‘out’); }, 1000);