فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی

ارائه‌ی فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی – تجربه‌ای خاص و متمایز!

پاورپوینتی حرفه‌ای و متفاوت:

فایل فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی شامل 103 اسلاید جذاب و کاملاً استاندارد است که برای چاپ یا ارائه در PowerPoint آماده شده‌اند.

ویژگی‌های برجسته فایل فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی:

• طراحی خلاقانه و حرفه‌ای: فایل فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی به شما این امکان را می‌دهد که مخاطبان خود را با یک طراحی خیره‌کننده جذب کرده و پیام خود را به بهترین شکل انتقال دهید.
• سادگی در استفاده: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی به گونه‌ای طراحی شده‌اند که استفاده از آن‌ها بسیار آسان باشد و نیاز به تنظیمات اضافی نداشته باشید.
• آماده برای ارائه: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی با کیفیت بالا و بدون نیاز به ویرایش، آماده استفاده هستند.

کیفیت تضمین‌شده با دقت بالا:

فایل فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی با رعایت بالاترین استانداردهای طراحی تولید شده است. بدون نقص یا بهم‌ریختگی، تمامی اسلایدها آماده برای یک ارائه بی‌نقص و حرفه‌ای هستند.

نکته مهم:

هرگونه تفاوت احتمالی در توضیحات ممکن است به دلیل نسخه‌های غیررسمی باشد. نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی با دقت و حرفه‌ای تنظیم شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی را دانلود کنید و ارائه‌ای حرفه‌ای و تأثیرگذار داشته باشید!

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل ابعاد معرفتی امام زمان (عج) در آموزه های دینی :

مقدمه

در فرهنگ دینی قرآن و روایات بحث معرفت و شناخت امام و اعتقاد به او، از اهمیتی ویژه برخوردار است، به گونه ای که در ردیف اصول اعتقادی شیعه یعنی توحید، نبوت و معاد قرار گرفته است. در واقع اعتقاد به وجود امام، در هر عصر و زمانی واجب است و به موجب دلایل عقلی و نقلی، ایمان بدون شناخت امام در هر زمان تحقق نمی پذیرد؛ زیرا که پیروی کردن بدون معرفت و شناخت امکان ندارد. در منابع روایی موجود، احادیث بسیاری وجود دارد که بیانگر اهمیت شناخت امام است (کلینی، ۱۴۲۹ق، ج۲، ص۲۴۹؛ ج۱، ص۲۰۳و۱۸۰و۳۷۴). در حدیثی از امام باقر(ع) نقل شده است: «منْ مَاتَ وَ لَیسَ لَهُ إِمَامٌ فَمَوْتُهُ مِیتَهٌ جَاهِلِیهٌ وَ لَا یعْذَرُ النَّاسُ حَتَّی یعْرِفُوا إِمَامَهُمْ» (برقی، ۱۳۷۱ق، ج۱، ص۱۵۵۱۵۶؛ کلینی، ۱۴۲۹ ق، ج۱، ص۳۷۷) که بنا بر این روایات هیچ گونه عذری از مردمی که امام زمان خود را نشناسند پذیرفتنی نیست؛ زیرا مرگ بدون شناخت و معرفت نسبت به امام زمان خود، مانند مرگ جاهلیت است. از اینجا اهمیت موضوع امام شناسی و معرفت حقیقی نسبت به امام زمان در هر عصر، به ویژه عصر غیبت آخرین ذخیره الهی حضرت مهدی(عج) به روشنی مشخص می گردد.

پیشینه مباحث امام شناسی با محوریت مهدویت، از سوی پژوهشگران و محققان بسیاری ارائه گردیده که در این زمینه مقالات و کتاب هایی با عنوان معرفت امام عصر(عج) (بنی هاشمی، ۱۳۸۳)؛ تاریخ غیبت، موسوعه الامام مهدی (عج)، فی انتظار الامام(ع) تألیف و تدوین کرده اند. اما آنچه در این نوشتار به طور خاص مورد توجه قرار دارد، این است که منظور از معرفت به امام چیست؟ معرفت حقیقی به امام زمان(عج) در عصر غیبت چگونه برای شیعیان حاصل می گردد؟ ابعاد معرفت به امام زمان بر چند نوع استوار است؟ و چه زمینه هایی را برای شیعیان فراهم می آورد؟ و در نهایت چگونه می تواند در شناخت حقیقی به امام زمان کارایی لازم را داشته باشد.

بدین ترتیب، مسئله اصلی مقاله حول محور بررسی ابعاد معرفتی امام زمان(عج) و توجه شیعیان به این امر در عصر غیبت با استناد به روایات مستند از ائمه معصومان(ع)، سخنان علما و بزرگان اسلامی که برگرفته از قرآن و روایات است. ساختار اصلی مقاله بر پایه معرفی امام، بیان ضرورت شناخت و وجود امام، طُرق مختلف معرفت به امام زمان(عج) و نیز تعریف و اثبات مهم ترین آنهاست؛ چراکه اعتقاد به آنها در زمان غیبت، در زمین اخلاقی شدن جامعه منتظر نقش اساسی دارد و فرد منتظر و جامعه منتظر را از انحرافات اخلاقی و غفلت های معنوی مصون می سازد و آنان را در سلوک مسیر معنوی دستگیری می کند و در نتیجه هم غفلت و انحراف را از آنها دور می سازد و هم جامعه منتظر را آماده ظهور امام می سازد و زمینه ساز بهره مندی از ثمرات فراوانی را میسر می کند.در این باره، مسئل گسترده شناخت ابعاد معرفت به امام زمان(عج)، اهمیت عمده ای را به خود اختصاص داده است.

۱. مفهوم شناسی

الف) معرفت به معنی ادراک، شناختن و تصور اشیاست. راغب اصفهانی در تعریف معرفت گفته است: «الْمَعْرِفَهُ و الْعِرْفَانُ: إدراک الشی ء بتفکر و تدبّر لأثره، و هو أخصّ من العلم، و یضادّه الإنکار» (راغب اصفهانی، ۱۴۱۲ق، ص ۵۶۰)؛ بدین معنا که درک کردن و دریافتن چیزی است از روی اثر آن با اندیشه و تدبر که اخص از علم است و واژه «انکار» نقطه مقابل و ضد آن است.

بنابراین معرفت یعنی شناخت و آشنایی عمیق و واقعی نسبت به شخصی یا چیزی و شناخت امام زمان به معنای علم و معرفت نسبت به شخصیت و مقام و منزلت آن حضرت و آشنایی با سیره و هدف و برنامه های ایشان است. شناخت، زمینه ساز اعتقاد و ایمان و در نتیجه عمل و تعهد است. چه زیبا فرموده است امیرمؤمنان علی(ع): «أَنَّ قِیمَهَ کلِّ امْرِئٍ وَ قَدْرَهُ مَعْرِفَتُهُ» (مجلسی، ۱۴۰۳ق، ج ۲، ص ۱۸۴)؛ ارزش و منزلت هر کسی (به اندازه) معرفت اوست.

همچنین در قرآن و احادیث نیز شناخت امام و اعتقاد به او، از اهمیتی ویژه برخوردار است و امری واجب برای هر شخص مؤمن و متدین دانسته شده و شناخت امام، پیوندی ناگسستنی با معرفت خدا و پیامبر دارد و زمینه ساز بینش عمیق در دین و منش درست و پسندیده در زندگی است.

ب) امام در لغت از ماده (ا م م) به معنای قصد (ابن منظور، ۱۴۰۵ق، ج۱، ص۲۱۲) یا قصد با توجه خاص است؛ و نیز به معنای پیشوا، پیشرو، سرپرست، مقتدا، الگو، راه اصلی و راهنماست (همان، ج ۱، ص۲۱۳و۲۱۴) یا کسی یا چیزی که مورد پیروی واقع می گردد؛ انسان باشد یا کتاب یا چیزی دیگر؛ به حق باشد یا باطل (راغب اصفهانی، ۱۴۱۲ ق، ص۸۷). بنابراین، «امام کسی است که در کارها به او اقتدا می شود، و پیامبر(ص) پیشوایان و خلیفه او پیشوای مردم و قرآن، امام مسلمانان است (ابن فارس، ۱۴۰۴ق، ج۱، ص۲۸).

در قرآن کریم واژ امام به صورت مفرد یا جمع در ۱۲ مورد استعمال شده و همان گونه که در مورد انسان به کار رفته، بر برخی کتاب های آسمانی نیز اطلاق شده است؛ چنان که قرآن کریم در مورد حضرت ابراهیم (ع) فرموده است: «إِنِّی جَاعِلُک لِلنَّاسِ إِمَاماً» (بقره: ۱۲۴) و یا درباره تورات فرموده است: «وَمِنْ قَبْلِهِ کتابُ موسَی إِمَاماً وَرَحْمَهً» (هود: ۱۷) در جایی دیگر، لوح محفوظ امام نامیده شده است: «وَکلَّ شَیءٍ أَحْصَینَاهُ فِی إِمَامٍ مُبِینٍ» (یس: ۱۲).

در اصطلاح کلامی، معانی متعددی از این واژه ارائه شده که شایع ترین آن، ریاست و رهبری عمومی جامعه در امور دین و دنیاست (جرجانی، ۱۳۷۰، ج۸، ص۳۴۵؛ راغب اصفهانی، ۱۴۱۲ق، ص ۱۶). همچنان که شیخ مفید در تعریف امام می گوید: «امام، کسی است که در امور دینی و دنیایی مردم به جانشینی از پیامبر(ص) ریاستی فراگیر دارد» (مفید، ۱۴۱۴ق، ج۱۰، ص۳۹).

اما از منظر عرف مسلمانان، به ویژه شیعیان، این واژه مفهومی بس گسترده دارد و تعریف جامع و کاملی که اصطلاحاً می توان از امام بیان کرد این است که امام پیشوایی است که دارای «ولایتی است الهی بر مردم از جانب پروردگار متعال که جامع تمام شئون دین و دنیاست، همراه با علم و دانش به تمام احکام الهی و تفسیر آن؛ علاوه بر آن، امام مسئول تربیت ظاهری و باطنی انسان هاست، همراه با عصمت از خطا و گناهان به تأیید الهی» (مکارم شیرازی، ۱۳۸۵، ص۱۹). براساس این تعریف امام زمان یعنی کسی که به غیر از نبوت، در جمیع شئون دیگر جانشین پیامبر اکرم (ص) است؛ یعنی انسان کامل، برگزیده خالق، معصوم و پاک سرشت و واسط فیض الهی است که دارای مقامی والا در میان آفریده های خداوند است.

امام، طریق وصول به حقیقت و مبیّن و مفسر شریعت است؛ یعنی هم رهبری سیاسی اجتماع را بر عهده دارد؛ هم دارای مقام مرجعیت دینی جامعه است و هم ولایت الهی در دو بعد تکوین و تشریع بر جهان را دارد. بنابراین همان گونه که اطاعت و تبعیت از امام و دوستی او، بایسته و واجب است، شناخت شخصیت و ویژگی های او نیز ضروری است.

۲. معرفت به امام در آموزه های اسلامی

در آموزه های اسلامی معرفت به امام زمان از جایگاهی ویژه برخوردار است. این مسئله در سخنان پیامبراکرم(ص) و دیگر امامان معصوم(ع) به وضوح خودنمایی می کند. برای روشن تر شدن این موضوع به برخی از روایاتی که در این زمینه وارد شده است، اشاره می کنیم:«مَنْ شَک فِی أَرْبَعَهٍ فَقَدْ کفَرَ بِجَمِیعِ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ تَبَارَک وَ تَعَالَی أَحَدُهَا مَعْرِفَهُ الْإِمامِ فی کلِّ زَمَانٍ وَ أَوَانٍ بِشَخْصِهِ وَ نَعْتِهِ» (صدوق، ۱۳۹۵، ج۲، ص۴۱۲)؛ هرکه در چهار چیز شک کند، به همه اموری که خداوند نازل فرموده، کافر است: یکی از آنها معرفت امام در هر زمان به شخص و صفتش است.

در حدیثی از امام صادق(ع) به نقل از رسول اکرم(ص) آمده است: “مَنْ أَنْکرَ الْقَائِمَ مِنْ وُلْدِی فِی زَمَانِ غَیبَتِهِ فَمَاتَ فَقَدْ مَاتَ مِیتَهً جَاهِلِیهً» (همان، ص۴۱۲؛ کلینی، ۱۴۲۹ق، ج۱، ص ۳۷۷)؛ هر کس قائم از فرزندان مرا در زمان غیبتش منکر شود، به مرگ جاهلیت مرده است. نعمانی نیز با سند از خود امام صادق(ع) نقل می کند: «مَنْ بَاتَ لَیلَهً لَا یعْرِفُ فِیهَا إِمَامَهُ مَاتَ مِیتَهً جَاهِلِیهً» (نعمانی، ۱۴۱۵ق، ص۱۲۷؛ برقی، ۱۳۷۱ق، ج۱، ص ۱۵۵۱۵۶)؛ هرکس شبی را صبح کند، درحالی که امام زمانش را نشناسد، به مرگ جاهلیت می میرد. بنابراین تلاش برای شناختن و یافتن امام معصوم در هر عصر و زمان، امری واجب و لازم است.

۱-۲. فلسفه خلقت

با اندکی تأمل در آیات و روایات مختلف می توان هدف از خلقت را عبودیت همراه با معرفت «وَ مَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلاَّ لِیعبُدُونِ» (ذاریات:۵۶) بیان کرد که انسان به عنوان اشرف مخلوقات و خلیفه الله در زمین در انجام بندگی به اراده تشریعی خداوند مخیر بوده (بنی هاشمی،۱۳۸۶، ص۴۳)، و به تعبیری می تواند به وسیل عبودیت و بندگی به آخرین درجه قرب مستعد خود سوق یابد و یا بالعکس، به حیوانیت افول کرده و مشمول آیه مبارکه «… أُولئِک کالْأَنْعَامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولئِک هُمُ الْغَافِلُونَ» (اعراف: ۱۷۹) قرار گیرد و حتی از حیوانات هم پست تر گردد.

اکنون که فلسف خلقت عبودیت و بندگی خداوند می باشد، اساس و پایه عبودیت و معرفت نسبت به خداوند بوده (بنی هاشمی،۱۳۸۶، ص۹۹) و در تأیید آن امام رضا(ع) در حدیثی می فرمایند: «أَوَّلُ عبَادَهِ اللَّه معْرِفَتُهُ، وَ أَصْلُ مَعْرِفَهِ اللَّهِ (جَلَّ اسْمُهُ) تَوْحِیدُهُ…» (طوسی، ۱۴۱۴ق، ص۲۲) و امیرمؤمنان علی(ع) در باب معرفت خداوند چنین فرموده اند: «مَعْرِفَهُ اللَّهِ سُبْحَانَهُ أَعْلَی الْمَعَارِفِ» (تمیمی آمدی، ۱۳۶۶، ص۸۱). ازاین رو، برای کسب معرفت خداوند که بالاترین و باارزش ترین شناخت در عالی محسوب می گردد، به وسایل و انسان های کاملی نیازمندیم که در این راه ما را یاری کنند، که ائمه معصوم (ع) همان هادیان و راهنمایان ما می باشند.

۲-۲. نقش امام در عبودیت و بندگی

عقل انسان برخی از کلیات را درک کرده و تنها به صرف اینکه خداوند ما را خلق کرده است، حکم به تشکر و بندگی از او می کند. اما اگر روش و شیوه بندگی را از عقل بخواهیم، از پاسخ به آن عاجز می ماند و در اینجاست که نبوت و امامت با ارتباطی که با عالم غیب دارند، انسان را در شناخت صحیح راه بندگی کمک کرده و به واسطه شناخت معرفت آنان می توانیم از گنجینه باارزش آنان بهره مند شده و به مقام عبودیت و بندگی خداوند دست یابیم.

۳-۲. تحقق معرفت (ارادی و غیرارادی)

تحقق معرفت به اراده و اختیار انسان بستگی ندارد؛ همچنان که در روایتی از امام صادق(ع) سؤال شده که معرفت و شناخت ذات و صفات ساحت کبریائی از صنع کیست؟ آیا خود اهل ایمان آن را به دست می آورند و تحصیل می کنند؟ امام در پاسخ فرمودند: «… مِنْ صُنْعِ اللَّهِ، لَیسَ لِلْعِبَادِ فِیهَا صُنْعٌ» (کلینی، ۱۴۲۹ق، ج ۱، ص ۳۹۵)، معرفت ساحت کبریایی از صنع و موهبت الهی است که به قلب فردی آن را القاء می فرماید و هرگز جز آفریدگار نمی تواند معرفت ساحت کبریائی را به قلب اهل ایمان، چه خود باشد یا شخص دیگری ایجاد کند.

بنابراین لازم معرفت نسبت به یک چیز، پذیرفتن آن نیست و چه بسا نسبت به بسیاری از امور معرفت کافی داریم، اما با اختیار خود از پذیرش آن امتناع می کنیم. در حدیثی از امام صادق (ع) نقل شده است: «لَیس لِلَّه عَلی خَلْقِهِ أَنْ یعْرِفُوا، وَلِلْخَلْقِ عَلَی اللَّهِ أَنْ یعَرِّفَهُمْ، وَلِلَّهِ عَلَی الْخلْقِ إِذَا عرَّفَهُمْ أَنْ یقْبَلُوا» (قزوینی، ۱۴۲۹ق، ج۲، ص۵۶۸). بنا بر این روایت، حق خداوند این است که بندگان نسبت به او شناخت پیدا کنند و حق بندگان نسبت به خداوند این است که معرفت از جانب پروردگار بر آنان عرضه گردد و در نهایت حق خداوند این است که بندگان این معرفت الله که بر آنان عرضه شده است را پذیرفته و بندگی خداوند را قبول کنند.

بنابراین اگر فردی در تحصیل شناخت خداوند تلاش کند، با عرضه معرفت از جانب خداوند، بنا بر حکم عقلی و فطرت پاک و خداجوی بشریت، آن را می پذیرد و از مقدمات و پیش نیازهای بندگی و عبودیت، محبت و معرفت جمیع ائمه(ع) و در رأس آنها محبت امام حسین(ع) و معرفت نسبت به امام زمان(عج) در عصر غیبت می باشد (بنی هاشمی، ۱۳۸۶، ص۹۶).

۳. ابعاد معرفت به امام زمان(عج)

از منظر اندیشمندان اسلامی اولین و مهم ترین وظیف یک منتظر کسب معرفت نسبت به وجود امام و شناخت حجت زمان خویش است. معرفت نسبت به امام زمان در هر زمانی نقش محوری در تحقق ایمان دارد. وجود هم معرفت ها بدون معرفت امام زمان، برای شخص بی فایده است و او را از بی دینی و گمراهی خارج نمی سازد. کسی که امامان منصوب از جانب خدا را قبول دارد، لازمه اش این است که به آخرین آنها که پیشوای زنده و حاضر در این زمان است، معتقد باشد و قبول داشتن پیشوایان قبلی بدون اعتقاد به امام زمان (عج) بی فایده است و برای او سودی ندارد. آنچه انسان را از بی دینی و اعتقاد جاهلی به نور ایمان و هدایت الهی می رساند فقط و فقط معرفت امام زمان خویش است؛ چنان که پیامبر اکرم(ص) فرمودند: هرکس بمیرد، درحالی که امام زمان خود را نشناخته باشد به مرگ جاهلی از دنیا رفته است (صدوق، ۱۳۹۵، ج۲، ص۴۰۹؛ امینی، ۱۴۱۶ق، ج۱۰، ص۴۹۱).

بنا به فرموده امام باقر(ع)، بنده ایمان نخواهد آورد، مگر آنکه معرفت خدا و رسول او و هم امامان و معرفت امام زمان خود را داشته باشد و به آن حضرت رجوع کند و تسلیم ایشان باشد (کلینی، ۱۴۲۹ق، ج۱، ص۱۸۰). بنابراین معرفت خدا و رسول اگر به معرفت امام زمان (عج) منتهی نشود، به حال انسان فایده ای نخواهد داشت و او را دیندار نمی کند.

امام صادق(ع) فرموده اند که منظور از جاهلیت (مرگ جاهلی) در حدیث پیامبر اکرم (ص)، جاهلیت کفر و نقاق و گمراهی است (همان، ص۳۷۷)؛ پس عدم معرفت نسبت به امام زمان (عج) نتیجه ای جز کفر و نفاق و گمراهی در پی نخواهد داشت. در حقیقت، با نشناختن و تسلیم نشدن به امام زمان (عج)، انسان همه چیز را از دست می دهد. همه کارهای خوب و اعمال نیک، در صورت معرفت امام زمان (عج) از انسان پذیرفته می شود و در غیر این صورت هیچ کدام مقبول نیست.

امام صادق(ع) می فرمایند: «اعْرِفْ إِمَامَک؛ فَإِنَّک إِذَا عَرَفْتَهُ، لَم یضرَّک تَقَدَّمَ هذَا الْأَمْرُ أَو…» (همان، ج ۲، ص ۲۴۹)؛ امام خود را بشناس؛ زیرا هرگاه امام خود را شناختی، تقدم یا تأخر این امر (فرج) زیانت ندهد.

همچنین امام صادق(ع) در مورد کمترین حد معرفت امام می فرمایند که بدانید امام مساوی و هم درج پیامبر است، مگر در درجه نبوت. امام وارث پیامبر است و اطاعت از او اطاعت از خدا و رسول است و باید در هر امری به سخن و فرمان او عمل کرد و تسلیم او شد (مجلسی، ۱۴۰۳ق، ج۳۶، ص۴۰۷). بنابراین شناخت و معرفت به آن حضرت، می تواند در چند بعد صورت گیرد:

۱-۳. شناخت شخصی و تاریخی

امام مهدی (عج)، دوازدهمین پیشوای معصوم و فرزند امام حسن عسکری(ع)، و از فرزندان امام حسین(ع) است. نام مبارک او «محمد» و لقب او مهدی است. او در تاریخ ۲۵۵ق در سامرا از مادر پاک نهادی چون نرجس به دنیا آمده و تاکنون به حیات خود در خفا و پنهانی ادامه می دهد. او از تبار پاک رسول گرامی اسلام(ص) و امیرمؤمنان علی(ع) و حضرت فاطمه زهرا(ع) است. این شناخت مقدمه ای برای معرفت هرچه بیشتر و در نتیجه ارتباط قلبی با ایشان را فراهم می سازد.

چنان که شیخ صدوق در این باره می نویسد: «بر ما واجب است پیامبر اسلام و امامان پس از او را که درود خدا بر آنان باد، با نام ها و ویژگی هایشان بشناسیم؛ زیرا این امر، فریضه واجبی است که بر ما لازم آمده و خداوند عذر هیچ کس را در مورد آن نمی پذیرد؛ خواه جاهل [قاصر] باشد و خواه [جاهل] مقصر» (صدوق، ۱۴۱۸ق، ص ۲۸۲۹).

بی تردید مراد شیخ صدوق از شناخت امامان بخصوص امام زمان این است که ما آن حضرت را چنان که هست، بشناسیم؛ به گونه ای که این شناخت سبب در امان ماندن ما از شبهه های ملحدان و مایه نجاتمان از اعمال گمراه کننده مدعیان دروغین باشد که چنین شناختی تنها با دو امر حاصل می گردد؛ نخست شناختن شخص امام به نام و نسب؛ و دوم، شناخت ویژگی