---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل تبیین مبانی هستی شناسی اخلاق جنسی از دیدگاه اسلام :

مقدمه

مسئل اخـلاق و بـه تبع آن اخلاق جنسی،«که قسمتی از اخلاق به معنای عام است که شامل آن عده از عادات و ملکات و روش های بشری است که با غریز جنسی بستگی دارد»[۱]، یکی از مباحث اساسی در علوم انـسانی و زیـربنایی اجتماع است و تکامل و ترقی جوامع بشری بدان مربوط می شود. اگر انسان ها به اخلاق جنسی معقول و منطقی پایبند باشند و خود و دیگران را بر اساس آن تربیت کنند،همواره به سوی تکامل،تـرقی و سـلامت روحـی و روانی حرکت خواهند کرد و از انـحرافات و اخـتلالات جـنسی در امان خواهند بود.

سامان دادن اخلاق جنسی به حکم قوت و قدرت فوق العاده ای که این قسمت از اخلاق بشری بدان وابسته است،هـمواره مـهم ترین وظـیف اخلاقی به شمار می رود.ویل دورانت[۲] در این باره مـی گوید:«سـروسامان بخشیدن به روابط جنسی، همیشه مهم ترین وظیفه اخلاقی به شمار می رود؛زیرا غریز تولید مثل،نه تنها در حین ازدواج،بـلکه قـبل و بـعد از آن نیز مشکلاتی فراهم می آورد.در نتیجه شدت و حدت همین غریزه و نـافرمان بودن آن نسبت به قانون و انحرافاتی که از جاده طبیعی پیدا می کند،بی نظمی و اغتشاش در سازمان های اجتماعی تولید می گردد»[۳].

از سوی دیـگر،اخـلاق حـاکم بر هر جامعه و به تبع آن اخلاق جنسی، مبتنی بر یک نـظام فـلسفی است که ضرورت رعایت و عمل به اصول اخلاقی را توجیه می کند.به عبارت دیگر،اگر فلسفه را بـه دو بـخش عـملی و نظری تقسیم کنیم، بخش نظری شامل،متافیزیک، فیزیک و ریاضیات است.در این حـوزه،بـه مـسائل هستی شناسی و معرفت شناسی نیز پرداخته می شود؛بعد عملی نیز شامل تدبیر منزل،سیاست مدن و اخـلاق اسـت کـه در به روابط افراد در حیط خانواده،اجتماع و رابط فرد با خودش می پردازد و مبتنی بر نـوعی ارزشـ شناسی است. به هر حال،فلسف نظری و عملی بر یکدیگر تأثیر می گذارند و مانند جـزایر جـدا از هـم نیستند. شهید مطهری در این باره چنین می گوید:

چنان نیست که مسائل عقل عملی جدا و بـدون ارتـباط با مسائل حیط نظر باشد.بایدهای که فیلسوف در مورد واقعیت جهان،انسان،غـایتمندی و عـدم غـایتمندی جهان و انسان دارد،جهت گیری او را در اخلاق و بایدهایی که در خصوص چگونه زیستن انسان دارد، تعیین می کند.بدون شک پایـه هایی کـه یک فیلسوف طبیعت گرا عنوان می کند،متفاوت است با پایه هایی که یک فـیلسوف الاهـی بـرمی شمرد.به این جهت،در تبیین مسائلی که در فلسفه اخلاق یک فیلسوف وجود دارد، توجه به نظام فـکری او در خـصوص هـستی و انسان ضروری است. در حقیقت،حکمت عملی هر مکتب وابسته به حکمت نـظری آن اسـت.[۴]

بنابراین، برای اینکه افراد یک جامعه به اخلاق جنسی آن جامعه پایبند باشند،باید به مفاهیم اصـلی و اسـاسی و هسته های مرکزی یا به عبارت دیگر به مبانی فلسفی اخلاق جنسی آن جـامعه آگـاه باشند،و این آگاهی جز از طریق تبیین مـبانی و آمـوزش آن امکان پذیر نیست.در پیامد این تبیین و به تـبع آن آگـاهی حاصل از آن است که افراد ضرورت پایبندی به اخلاق جنسی جامعه خود در برابر جـوامع دیـگر را درک خواهند کرد و در مقابل شست وشوی مـغزی و تـهاجم فرهنگی مـقاومت خـواهند کـرد.بر این اساس،در این مقاله بـه بـررسی مبانی هستی شناسان اخلاق جنسی پرداخته ایم.

تاریخچ بحث

با توجه به اهمیتی کـه غـریز جنسی در زندگی انسان دارد، در طول تاریخ رویـکردهای متفاوتی نسبت به ایـن غـریزه اتخاذ شده است.در این باره مـی توان از سـه رویکرد اصلی سخن گفت که به شرح زیر عبارت اند از:

الف )رویکرد مبتنی بـر رهـبانیت

اخلاق مبتنی بر رهبانیت کـه از آن بـا عـنوان«اخلاق جنسی کـهن»نـیز یاد می شود،برگرفته از بـرخی آیـین ها و مکاتب در اعصار گذشته است.از جمل این آیین ها و مکاتب می توان به آیین برهمایی(۸ تا ۹ ق.م)،آیـین جـاینی(۶ ق.م)و آیین بودایی(۶ ق.م)در هند،آیین تائوئیزم در چـین،آیـین مانی(۲۴۰ م)در ایـران بـاستان،سـنی سیسم یا کلبیون در یـونان، اسنیه[۵] (۲ ق.م)در میان یهودیان و مسیحیت در میان پیروان مسیح اشاره کرد.

پایه و بنیان هم این آیین ها در اخـلاق جـنسی،مبتنی بر پلیدی غریز جنسی، ریـاضت طلبی و رهـبانیت،دوری از ازدواج و تـشکیل خـانواده،طرد تمتعات و لذت های دنـیوی و تحریم آگاهی های جنسی است.

ب)رویکرد مبتنی بر آزادی روابط جنسی

از این رویکرد با عنوان«اخلاق نوین جـنسی»نـیز یـاد می شود.نقط شروع این رویکرد از دور رنسانس بـه بـعد اسـت و در نـهایت در قـرن بـیستم این جریان به اوج خود می رسد.از بانیان و متفکران این اخلاق جنسی می توان از مارکس[۶] (۱۸۸۳-۱۸۱۸ م)،انگلس[۷] (۱۸۹۵ – ۱۸۲۰ م)فروید(۱۹۳۹-۱۸۵۶ م)و راسل[۸] (۱۹۷۰-۱۸۷۲ م)نام برد.

این متفکران با بیان دیدگاه های خود در حیط مسائل و مشکلات جـنسی،پایه های علمی و فلسفی آزادی روابط جنسی را پی ریزی کردند.

ج)رویکرد اسلامی

رویکرد اسلامی نسبت به مسائل جنسی رویکرد اعتدالی و عبادی است.این رویکرد در آرای متفکران مسلمان همچون ابن سینا(۳۷۰-۴۲۸ ه‍ ق)،غزالی(۴۵۰-۵۰۵ ق)،ملا احـمد نـراقی(۱۱۸۵-۱۲۴۵ ق)و مطهری (۱۲۹۸-۱۳۵۸ ق)مشهود است.لازم به ذکر است که تحقیق در مورد اخلاق جنسی،به شیوه ای که این مقاله بدان پرداخته است،مسبوق به سابق نبوده است.

تعریف مفاهیم

اخلاق

اخلاق جـمع «خـلق»است.راغب اصفهانی دربار«خلق»بیان می دارد که خلق با فتح «خاء»به معنای صورت ظاهر و قیافه که با چشم دیده می شود،و خـلق بـا ضم«خاء»به معنای کـمالات و ویـژگی های اخلاقی است که با چشم بصیرت احساس می شود.[۹] بر این اساس،در تعریف«خلق»بیان کرده اند:«خلق به معنای ملک نفسانی است که افعال بـدنی آنـچه مطابق اقتضای آن ملکه از آدمـی سـر می زند، به آسانی از انسان صادر می شود؛حال چه آنکه آن ملکه از فضایل باشد،مانند عفت و شجاعت و امثال آن و چه از رذایل مانند شره و جبن و امثال آن؛ولی اگر مطلق ذکر شود، فضیلت و خلق نیکو از آن فـهمیده مـی شود».[۱۰]

نراقی در تعریف اخلاق می گوید:

خلق عبارت است از ملک های نفسانی که باعث صدور افعال به آسانی و بدون نیاز به تفکر و تأمل و نگرش است، و ملکه حالت و کیفیتی نفسانی است که دیر و بـه کـندی زوال می پذیرد،و در مـقابل،حال کیفیتی نفسانی است که به سرعت از بین می رود.[۱۱]

مفهوم مرتبط با شخصیت،خلق وخو،خصلت و عادت ها کـه رفتار انسان را در تمام جنبه های زندگی اجتماعی(کار،زندگی روزمره،سیاست،عـلم،خـانواده،روابـط شخصی، درون گروهی،درون طبق های)تنظیم می کند.

اخلاق یعنی سازش با موازین،حقوق و وظایف مشترک؛ اما امکان تضاد بـین دو اسـتاندارد اجتماعی معقول وجود دارد،و شخص یاد می گیرد که بر پای وجدان فردی خود در چـنین مـواردی قـضاوت کند.[۱۲]

شکوفایی استعدادهای مثبت و صفات پسندیده و عالی ترین حقایق در درون آدمی در جهت کمال و هدف اعلای زندگی.[۱۳] ایـن تعریف از اخلاق،به دلیل اینکه مبتنی بر اهداف غایی تعلیم و تربیت است،و ایـن اهداف تمام شئون وجـودی انـسان از جمله شأن جنسی انسان را نیز در برمی گیرد،در این پژوهش بیشتر مورد تأکید است.

اخلاق جنسی

قسمتی از اخلاق به معنای عام است که شامل عادات، ملکات و روش های بشری است که با غریز جـنسی بستگی دارد.[۱۴] اخلاق جنسی عبارت است از:«قواعد و هنجارهای تعیین کنند رفتار جنسی مورد پذیرش جامعه در زمان معین؛عدم رعایت این قواعد، غیر اخلاقی و یا حتی نابهنجار تلقی می شود».[۱۵]

بنابراین، اخلاق جنسی اسلامی مـبین حـدود روابط بین جنس مخالف در عرصه های اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، اقتصادی، خانوادگی و سایر روابط رسمی و غیر رسمی برگرفته از تکیه گاه ها یا مبانی نظری و عقلانی هستی شناسی اسلامی است.

اسلام

طباطبایی در تعریف دین بیان مـی دارد کـه:«دین عبارت است از اسلام،یعنی تسلیم حق شدن،و به عقیده های حق معتقد گشتن،و اعمال حق انجام دادن»[۱۶].در تفسیر نمونه نیز در مورد تعریف دین بیان شده است که:

واژ دین در لغت در اصـل بـه معنی جزا و پاداش است، و به معنی اطاعت و پیروی از فرمان نیز آمده است،و در اصطلاح مذهبی عبارت از مجموعه قواعد و قوانین و آدابی است که انسان در سای آنها می تواند به خدا نزدیک شـود و بـه سـعادت دو جهان برسد و از نظر اخلاقی و تـربیتی در مـسیر صـحیح گام بردارد.در تعریف واژ اسلام نیز بیان می دارد که اسلام به معنی تسلیم است،بر این اساس، آیین حقیقی در پیشگاه خدا هـمان تـسلیم در بـرابر فرمان اوست،و در واقع روح دین در هر عصر و زمان،چـیزی جـز تسلیم در برابر حق نبوده و نخواهد بود؛منتها از آنجا که آیین پیامبر اسلام صلّی اللّه علیه و اله،آخرین و برترین آیین هاست،نام اسـلام بـرای آن انـتخاب شده است،وگرنه از یک نظر همه ادیان الهی، اسلام اسـت.[۱۷]

بنابراین، اسلام دینی وحیانی است که توسط ملک مقرب جبرئیل به حضرت محمد صلّی اللّه علیه و اله نازل شده و در بـرگیرند آمـوزه های اخـلاقی،اجتماعی،سیاسی،فلسفی،عرفانی و…در قالب قرآن کریم است.

مفهوم مبانی هـستی شناسی[۱۸]

هـستی به منزل بدیهی ترین بدیهیات، نخستین چیزی است که در مباحث فلسفی دربار آن بحث می شود.در فلسف اسـلامی،بـه دلیـل برخوردار بودن از ماهیت دینی، مباحث خداشناسی،قانونمند و هدفمند بودن هستی،دنیا و آخـرت و…،از مـحوری ترین مـباحثی است که در این نظام فلسفی مطرح می شود،و هدف آن،حصول تعالی و تقرب انسان به خـداوند اسـت؛امـا منظور از مبنا در این مقاله،گزاره های توصیفی است که بیان کنند دیدگاه اسلام در مورد هستی اسـت و مـقصود از اصول،گزاره های تجویزی است که از مبانی هستی شناسی با رویکرد توصیفی-تحلیلی استنباط مـی شود و مـعیار عـمل قرار می گیرد؛ تحقق این اصول نیز در گرو قبول مبانی هستی شناسی اسلام است که نـاظر بـر واقعیت هستی می باشند.

مبانی هستی شناسی اسلام و تأثیر آن در اصول اخلاق جنسی

با توجه بـه تـکیه گاه ها یـا مبانی نظری و عقلانی هستی شناسانه که از متون دینی،به ویژه قرآن کریم استخراج شده است،بـه تـبیین تأثیر این مبانی دراصول اخلاق جنسی می پردازیم:

۱-خدامحوری

در هستی شناسی اسلامی، خدا در رأس یـا کـانون هـستی،برترین حقیقت ماورای طبیعی، مسلط و محیط به هم هستی و تدبیر و ادار هستی به دست اوست.بـر ایـن اسـاس،وجود خدا در مقام خالق،مالک حقیقی و مدبر آسمان ها و زمین،امری تردیدناپذیر اسـت.خـداوند در این باره می فرماید:«رسولان به آنها گفتند:آیا در خدا شک است؟خدایی که آسمان ها و زمین را آفریده»(ابراهیم:۱۰).پس مالک آسـمان ها و زمـین تنها خداست؛او به تنهایی هر حکمی بخواهد در عالم اجرا می کند؛زیرا پدیـدآورند هـمه اوست.پس آنچه در آسمان ها و زمین است،قوام وجـود و آثـار وجـودش وابسته به خداست و هیچ ملک و سلطنتی نـیست، مـگر آنکه صاحبش اوست؛زنده کننده و میراننده اوست؛ او به هر چیز قادر است و قدرت مـطلق اوسـت.همچنان که در قرآن آمده اسـت:«مـالکیّت(و حاکمیّت)آسـمان ها و زمـین از آن اوسـت؛زنده می کند و می میراند؛ و او بر هر چـیز تـوانا است ».(حدید:۲)همچنین خداوند محیط به تمام اشیا،هم از لحاظ قدرت و هـم از لحـاظ وجود است و به همه چیز آگـاه است.همچنانکه در آی بـعد آمـده است:«اوّل و آخر و پیدا و پنهان اوسـت،و او بـه هر چیز داناست».(حدید:۳)

بر اساس خدامحوری«حقیقت حیات که شائب مرگ و زوال در آن نـیست،حـیات الاهی می باشد.خدای متعال مـبدأ وجـود و اوصـاف و آثار هر چـیز اسـت و مبدأ دیگری نیست،جـز ایـنکه منتهی به او می شود؛از این رو،او به هر چیز از هر جهت به تمام معنی قیام دارد،قـیامی کـه سستی و خللی بدان راه نخواهد یـافت و قـیام به امـور جـز بـرای او نیست،مگر آنکه خـودش به وجهی اذن داده باشد.پس خداست که بدون هیچ گونه ضعفی و سستی به امور قیام دارد و جز او هرچه هـست، قـائم به اوست.بنابراین،سلطنتی جز سـلطنت الاهـی نـیست و قـیومیتی جـز قیومیت مطلقه پروردگـار وجـود ندارد»[۱۹]. خداوند در این باره می فرماید:

هیچ معبودی نیست جز خداوند یگانه زنده،که قائم به ذات خـویش اسـت، و مـوجودات دیگر،قائم به او هستند؛هیچ گاه خواب سـبک و سـنگینی او را فـرانمی گیرد؛ (و لحـظه ای از تـدبیر جـهان هستی،غافل نمی ماند؛)آنچه در آسمان ها و آنچه در زمین است،از آن اوست؛کیست که در نزد او،جز به فرمان او شفاعت کند؟ (بنابراین،شفاعت شفاعت کنندگان،برای آنها که شایست شفاعت اند،از مالکیت مطلقه او نـمی کاهد.)آنچه را در پیش روی آنها[-بندگان]و پشت سرشان است می داند، (و گذشته و آینده،در پیش گاه علم او،یک سان است.)و کسی از علم او آگاه نمی گردد؛جز به مقداری که او بخواهد.(اوست که به همه چیز آگاه اسـت؛و عـلم و دانش محدود دیگران، پرتوی از علم بی پایان و نامحدود اوست.)تخت(حکومت)او،آسمان ها و زمین را در برگرفته،و نگاه داری آن دو[-آسمان و زمین]،او را خسته نمی کند.بلندی مقام و عظمت،مخصوص اوست.(بقره:۲۵۵)

تأثیر خدامحوری در اصول اخلاق جـنسی

بـا توجه به آنچه بیان شد،خداوند هم شأن خالقیت دارد و هم شأن ربوبیت.این مبنای هستی شناختی در شکل گیری اصول اخلاق جنسی تأثیر بسزایی دارد، که از جـمله مـی توان به موارد زیر اشاره کـرد:

الف) اصـل قداست:با چنین دیدگاه خدامحورانه،هرگز پیوند میان مبدأ فرازمینی با باید و نبایدهای اخلاق جنسی قطع نمی شود و برای یافتن موازین و هنجارهای رفتار جنسی، مـراجعه بـه آموزه های دینی، در رأس سایر مـنابع دیـگر مانند ساختارهای فرهنگی،اجتماعی، آداب و رسوم و یافته های فلسفی و علمی در این زمینه قرار می گیرد؛اگر چه در این میان، به ویژه یافته های علمی و فلسفی اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا درک و فهم ما را از آموزه های دینی عمیق تر مـی کند.

بـنابراین،تأثیر خدامحوری به منزل یک مبنای هستی شناسی بر اخلاق جنسی، به این صورت تجلی پیدا می کند که اخلاق جنسی رنگ و بوی الهی،ربانی و عبادی به خود می گیرد و همچون سایر مـؤلفه های حـیات جنسی،از آمـوزه های الاهی نشئت می گیرد.بر این اساس، رفتار جنسی یک فرد مسلمان تحت تأثیر آموزه های دینی است و خـاستگاه بایدها و نبایدهای اخلاق جنسی فرامین خداوند است که در کلام الاهی مـتجلی شـده اسـت. از این رو،ایمان به خدا یک معیار اساسی،و التزام بدان برترین معیار به منظور برقراری رابط جنسی مـشروع در قـالب ازدواج با جنس مخالف است؛همچنان که خداوند در این باره قرآن می فرمایند:

و با زنـان مـشرک و بـت پرست،تا ایمان نیاورده اند،ازدواج نکنید!(اگر چه جز به ازدواج با کنیزان،دسترسی نداشته باشید؛زیرا)کـنیز باایمان،از زن آزاد بت پرست بهتر است؛هر چند(زیبایی، یا ثروت، یا موقعیت او)شما را بـه شگفتی آورد،و زنان خود را بـه ازدواج مـردان بت پرست، تا ایمان نیاورده اند،در نیاورید!(اگر چه ناچار شوید آنها را به همسری غلامان باایمان درآورید؛زیرا)یک غلام باایمان،از یک مرد آزاد بت پرست بهتر است؛ هر چند(مال و موقعیت و زیبایی او)شما را بـه شگفتی آورد.آنها دعوت به سوی آتش می کنند، و خدا دعوت به بهشت و آمرزش به فرمان خود می نماید،و آیات خویش را برای مردم روشن می سازد؛ شاید متذکر شوند!.(بقره:۲۲۱)

همچنان که در این آیه اشـاره شـده است،ایمان برترین معیار در مقایسه با سایر معیارها همچون زیبایی،ثروت و موقعیت اجتماعی و سیاسی در انتخاب شریک جنسی است، و وجود چنین معیاری کف ترازو را برای فروترین طبقات اجتماعی(کنیزان و غلامان )در مـقایسه بـا سایر طبقات برخوردار(مشرک و بت پرست )سنگین می کند؛ زیرا هدف از ازدواج،تنها کامجویی جنسی نیست؛ ازدواج،خود بستری برای تکثیر نسل و پرورش و تربیت فرزندان و گسترش جامعه است و در این میان،زن شریک عمر انسان و مـربی فـرزندان اوست و نیمی از شخصیت او را تشکیل می دهد،و مرد نیز چنین نقشی را داراست.بنابراین،در بستر تعاملات زن و مرد و همچنین فرزندان، در درون خانواده شخصیت افراد،به ویژه فرزندان شکل می گیرد و هرگونه انحراف عقیدتی و به تـبع آن انـحراف رفـتاری، تأثیر سویی بر کانون خـانواده خـواهد گـذاشت.از این رو،قرآن اجازه نمی دهد مسلمانان، خود یا فرزندانشان را در بستری که به نحوی زمینه ساز انحراف فکری، عقیدتی و رفتاری است،بیندازند.

ب) اصل مـرزشناسی:بـا تـوجه به اینکه انسان گریزی از روابط اجتماعی ندارد و از سوی دیـگر،در روابـط خود توانایی انتخاب و گزینش دارد،از این رو، امکان پذیر نیست که او را در حصاری محصور، و قرنطینه کنیم تا امکان رفتار نادرست و نامشروع را از وی بگیریم. بـر ایـن اسـاس،خداوند برای گزینش صحیح فرد در روابط جنسی و در انتخاب شریک جـنسی، و پرهیز از روی آوردن به هر نوع ارتباطی،معیارها،مرزها و حدودی را برای رفتار مشروع انسان ترسیم می کند،که فـرد از طـریق آنـها،توانایی کسب داوری و ارزیابی درست را در خود پرورش می دهد. فرد دین دار باید بـکوشد ایـن مرزها را بازشناسد و رعایت کند؛ زیرا اینها حدود الاهی هستند و فرد نباید فراتر از آنها حرکت کند؛هـمچنان کـه در قـرآن بیان می کند: «…اینها حدود و مرزهای الاهی است؛از آن،تجاوز نکنید!و هر کس از آن تـجاوز کـند،سـتمگر است»(بقره:۲۹۹).

از جمله معیارهایی که خداوند در حیط جنسی برای ارزیابی و رشد قو داوری برای انـتخاب درسـت مـشخص می کند،سلامت اخلاقی است؛همچنان که در قرآن آمده است: «مرد زناکار جز با زن زنـاکار یـا مشرک ازدواج نمی کند،و زن زناکار را،جز مرد زناکار یا مشرک،به ازدواج خود درنمی آورد،و این کـار بـر مـؤمنان حرام شده است».(نور:۳)در این آیه نیز مؤمنان از ازدواج با کسانی که از سلامت اخلاقی بـرخوردار نـیستند و انحرافات جنسی دارند و بر این رفتار انحراف آمیز و خارج از چارچوب شرع خود اصرار دارنـد و اهـل تـوبه کردن و پاک شدن نیستند،تحریم شده اند؛زیرا چنین انحراف جنسی موجب سست شدن و از هم پاشیدگی نظام خـانوادگی،بـه وجود آمدن فرزندان بزهکار،درآمدهای نامشروع،بیماری های روحی و روانی و آمیزشی و…می شود.هـمچنین بـه مـعیارهای چون ایمان و تواضع می توان اشاره کرد.

همچنان که در قرآن خطاب به زنان پیامبر صلّی اللّه عـلیه و اله آمـده اسـت:«امید است که اگر او شما را طلاق دهد،پروردگارش به جای شما هـمسرانی بـهتر برای او قرار دهد؛همسرانی مسلمان، مؤمن،متواضع، توبه کار، عابد،هجرت کننده، زنانی غیر باکره و باکره!».(تحریم:۵)

ج) اصـل رضـایت: در اخلاق جنسی اسلامی،بر مهر و محبت و مدارا و مسامحت با زنان تأکید فـراوانی شـده است؛اما این توصیه های اخلاقی بدان مـعنا نـیست کـه خواست و رضایت زنان،بر کسب رضایت الاهـی ارجـحیت داشته باشد؛زیرا رضای الاهی بالاتر از تمام رضایت ها، خشنودی ها، موقعیت های لذت بخش،نعمت های دنـیوی و اخـروی است. همچنان که خداوند در ایـن باره مـی فرماید:«…خشنودی و رضـای خـدا، بـرتر است؛و پیروزی بزرگ،همین است».(تـوبه:۷۲)بـنابراین،در صورتی که خواسته های زنان و رضایت آنان در راستای احکام الاهی و در طول رضای الاهـی بـاشد،نه در عرض آن،و برآورده کردن آن در تـوان اقتصادی،اجتماعی و عاطفی مـرد بـاشد،این رضایت و خواسته های زنان هـمواره درخـور احترام و شایست توجه از جانب مرد است؛اما در صورتی که خواست زنان برخلاف رضـایت الاهـی باشد،شایسته نیست که مـردان بـه چـنین خواستی عمل کـنند.هـمچنان که خداوند خطاب بـه پیـامبر صلّی اللّه علیه و اله می فرمایند:«ای پیامبر!چرا چیزی را که خدا بر تو حلال کرده،بخاطر جـلب رضـایت همسرانت بر خود حرام می کنی؟و خداوند آمـرزنده و رحـیم است».(تـحریم:۱)

۲- هـستی تـجلی نظام احسن

این مـبنای هستی شناسی اسلامی بر کیفیت هستی ناظر است؛بر این اساس،آنچه در هستی اصالت دارد، زیبایی، تـناسب و هـم آوایی است و زشتی و پلیدی امری عارضی و عـدمی اسـت.کـلم«حـسن»نـیز ناظر بر هـمین امـر است و به معنای هر چیزی است که بهجت آورد،و انسان به سوی آن رغبت کند.حسن شـامل سـه نـوع است که عبارت اند از:الف) حسن عقلی:هر چـیزی کـه عـقل آن را نـیکو بـداند؛ب)حـسن حسی:هر چیزی که حس آن را نیکو بداند؛ ج)حسنی که وابسته به هوای نفس است؛ یعنی هر چیزی که هوای نفس انسان آن را نیکو بداند؛اما حقیقت حسن عـبارت است از سازگاری اجزای هر چیز نسبت به هم، به نوعی تناسب داشتن اجزا با هم،و به طور کلی هر چیزی که متناسب با غرض خلقت از آن باشد،دارای حسن است؛[۲۰] اما نـظام هـستی نیز دارای تناسب، هماهنگی، حسن عقلی،حسی و نیز حسن مبتنی بر غرض الاهی می باشد.خداوند در این باره می فرماید:«او همان کسی است که هرچه را آفرید نیکو آفرید…».(سجده:۷)و همچنین می فرماید: «هـمان کـسی که هفت آسمان را بر فراز یکدیگر آفرید؛در آفرینش خداوند رحمان هیچ تضادّ و عیبی نمی بینی!بار دیگر نگاه کن؛آیا هیچ شکاف و خللی مـشاهده می کنی؟»(مـلک:۳)مفسران در تفسیر این آیه بـر روی دو واژ کـلیدی«تفاوت و فطور» تأکید کرده اند؛در این میان، در تفسیر نمونه دربار کلم«تفاوت»توضیح خاصی داده نشده است؛اما در مورد کلم «فطور »آمده است:«فطور از ماد فـطر بـر وزن سطر، به معنی شـکافتن از طـول است، و به معنی شکستن(مانند افطار روزه)و اختلال و فساد نیز می آید،و در آیه مورد بحث به همین معنی است.منظور این است که هرچه انسان در جهان آفرینش دقت کند کمترین خلل و نـاموزونی در آن نـمی بیند»[۲۱]. در تفسیر المیزان نیز دربار این دو واژه کلیدی، از جمله کلم «تفاوت»آمده است:

تفاوت از مصدر باب تفاعل از ماده«فوت»است،به معنای اختلاف دو چیز در اوصاف و خصوصیات است.به این معنی کـه یـک چیزی در اولی هـست و در دومی نیست؛اما فطور که در آخر آیه آمده،به معنای اختلال و بی نظمی است. به طور کلی هـدف این آیه این است که بیان کند در خلقت چیزی که از مـقتضای حـکمت خـارج باشد،وجود ندارد.تدبیر الاهی در سرتاسر جهان زنجیروار متصل به هم است،و موجودات بعضی به بعضی دیـگر مـرتبط اند.خدای عز و جل اجزای عالم خلقت را طوری آفریده است که هر موجودی بـتواند بـه آن هـدف و غرضی که برای آن خلق شده برسد و این از به مقصد رسیدن آن دیگری مانع نشود و یـا باعث فوت آن صفتی که برای رسیدنش به هدف نیازمند است نگردد.[۲۲]

اما سـرّ احسن بودن نظام هـستی چیست؟سرّ نـظام احسن بودن جهان هستی آن است که از ذاتی نشئت گرفته است که نه تنها حسن[نیک،نیکو]،بلکه حسن محض و جمال صرف است و او ذات اقدس اللّه می باشد که هستی محض و هم کمالات،عین ذات اوست. بـنابراین،از دیدگاه قرآن،هستی از یک نوع تناسب،هماهنگی،قانونمندی،نظم و نظام و زیبای های حسی و عقلی برخوردار است.

تأثیر هستی تجلی نظام احسن در اصول اخلاق جنسی

احسن بودن نظام هستی در اصول اخلاق جنسی، آثـاری را بـه شرح ذیل خواهد داشت:

الف) اصل حکمت

بر اساس نظام احسن الهی،خداوند در خلقت انسان هم ظرفیت هایی لازم را در نظر گرفته و هر آنچه را آدمی در عالم هستی به آن نیازمند بوده،در اختیارش نهاده است. هـمان طـور که در قرآن آمده است: «و از هر چیزی که از او خواستید،به شما داد،و اگر نعمت های خدا را بشمارید،هرگز آنها را شماره نتوانید کرد!انسان،ستمگر و ناسپاس است! ».(ابراهیم: ۳۴ )این آی شریف بر آن دلالت دارد کـه هـر نیاز و تقاضایی که در وجود آدمی است،اعم از اینکه این سؤال و تقاضا فطری بوده باشد یا تقاضای زبانی،بی پاسخ نمانده است و خداوند بر اساس حکمت بالغه اش آن را به آدمی مرحمت فـرموده اسـت.بـر همین اساس،خداوند بر طـبق نـیازها و تـمنیات فطری آدمی و بر مبنای مقتضیات و شئون حیات مادی و معنوی او، یک سلسله غرایز و عواطف و احساسات را در و