فایل پاورپوینت کامل شکاکیت

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل شکاکیت :

*عضو هیات علمی گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران

چکیده

در این مقاله ابتدا انواع فایل پاورپوینت کامل شکاکیت مورد بحث قرار گرفته، سپس سه استدلال «مغزی در محفظه بزرگ » ، «وجود خطا» ، «مسئله اعتبار تجربه » در دفاع از فایل پاورپوینت کامل شکاکیت مطرح شده است . در ادامه، مؤلف به نقد و رد دلایل فایل پاورپوینت کامل شکاکیت می پردازد .

کلید واژه ها: فایل پاورپوینت کامل شکاکیت، فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود، فایل پاورپوینت کامل شکاکیت فراگیر، مغزی در محفظه بزرگ، وجود خطا و اعتبار تجربه

۱.۱. انواع فایل پاورپوینت کامل شکاکیت; (استدلالی، استفهامی، مزاجی) ^(۲)

فایل پاورپوینت کامل شکاکیت در بهترین شکلش همواره بر یک استدلال مبتنی است; هر قدر آن استدلال غنی تر باشد، فایل پاورپوینت کامل شکاکیت ناشی از آن از قوت بیشتری برخوردار است . از آن جا که این فایل پاورپوینت کامل شکاکیت تکیه بر استدلال دارد، باید بتوان آن را در قالب یک نتیجه بیان کرد . آن نتیجه شکاکانه این است: معرفت محال است، هیچ کس نمی داند، زیرا هیچ کس نمی تواند بداند .

سه نوع شکاک وجود دارد که میان نوع اول و دو نوع دیگر تفاوت فاحشی است:

۱ . شکاکی که استدلالی ارائه می دهد و شک نتیجه استدلال اوست .

۲ . شکاکی که در برابر هر ادعایی این پرسش را می نهد که «از کجا می دانی؟» آن گاه پاسخ هر چه باشد صرفا همین پرسش را در برابرش تکرار می کند و آن قدر به این کار ادامه می دهد تا پاسخ ها تمام شود . این پرسش مکرر در کشاندن افراد به سکوتی خشمگینانه و در عین حال عاجزانه، بسیار نتیجه بخش است، اما اگر ظاهر آن را در نظر بگیریم چیز چندانی نمی توان از آن آموخت، مگر این که بدانیم چه چیزی در ورای آن هست . البته شقوق جالبی در این جا هست، برای مثال قضایای زیر:

اول: هیچ کس نمی داند که

P

، مگر آن که بتواند بگوید از کجا می داند .

P

دوم: کوشش برای پاسخ به پرسش «از کجا می دانی که

P

» صرفا از طریق اظهار مجدد

P

جهدی بی توفیق است، زیرا این مصادره به مطلوب است .

شکاکی که پرسش مذکور را بر سر زبان ها می اندازد، اگر نخواهد به این قبیل قضایا توسل جوید، موضع فلسفی جالبی را ارائه نمی کند . هر چند، وقتی این توسل صورت گیرد، ما به فایل پاورپوینت کامل شکاکیتی باز می گردیم که مبتنی بر استدلال است . در این جا این نکته شایان ذکر است که دو قضیه فوق محل تردیدند; به عنوان نمونه قضیه دوم به معنای این ادعاست که کسی نمی تواند به پرسش «از کجا می دانی درد داری؟» صرفا این پاسخ را دهد که «زیرا درد دارم » . شخصی که این پاسخ را می دهد به وضوح می داند که این پاسخ در برخی موارد مفید است، و ما نباید در برابر او مسئله مورد بحث را مسلم فرض کنیم .

۳ . این نوع شکاک نه اهل استدلال است و نه اهل استفهام، بلکه بالعکس، شکاکی مزاجی است .

شکاک مزاجی شخص سرسختی است که مدعی است اکثر مردم به خود اجازه می دهند که با هر شاهد ضعیفی متقاعد شوند، اما برای متقاعد شدن من شواهد بیشتری لازم است . این شکاک مدعی است که معیارهای قرینه ای برتری نسبت به سایر افراد دارد . او با این سخن، دیگران را متهم به ساده لوحی و زودباوری می کند . اگر وی این معیارها را آن قدر سطح بالا قرار دهد که دیگر امکان تحقق آنها نباشد، به فایل پاورپوینت کامل شکاکیت کامل خواهد رسید (یعنی به این رای خواهد رسید که معرفت محال است، نه این رای که معرفت صرفا کمیاب تر از آن است که آدمی گمان می کند .) اما برای این که سخن او جاذبه فلسفی پیدا کند (و فقط یک سخن عجیب و غریب عقلانی نباشد)، باید چیزی بیش از این سخن را بگوید که معیارهای برتر ناظر به قراین بهتر است; یعنی او باید برای اثبات این امر که معیارهای متعارف به نحوی از انحا نامناسب هستند، استدلالی داشته باشد و پیداست که این استدلال باید با تمسک به معیارهای مقبول ما و او (یعنی معیارهای متعارف) توجیه شود . در این صورت، خطر ناسازواری وجود دارد، زیرا آیا فراهم آوردن استدلالی که با معیارهای متعارف موجه است، با اثبات نامناسب بودن آن معیارها، همساز است؟

حاصل مطالب فوق همان چیزی است که سخن خود را با آن آغاز کردیم; یعنی این سخن که فایل پاورپوینت کامل شکاکیت در بهترین شکلش همواره بر یک استدلال مبتنی است . ما در بخش بعدی سه استدلالی را که در دفاع از فایل پاورپوینت کامل شکاکیت اقامه شده و قوت آنها به اندازه ای است که ارزش جدی گرفتن را داشته باشند، مورد مداقه قرار می دهیم . نخست لازم است به برخی تمایزهای میان انواع استدلال های شک گرایانه نظری بیفکنیم .

فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود

(Local = Limited)

و فایل پاورپوینت کامل شکاکیت فراگیر

اولین و کم اهمیت ترین تمایز میان استدلال های شک اندیش محدود و فراگیر است . فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود قائل به این است که، گرچه معرفت در جاهایی ممکن است، اما به دلایلی خاص در پاره ای از حوزه های معین دست نایافتنی است . حوزه های مورد نظر فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود عبارتند از: اخلاق، دین و آینده (برای مثال این شکاکان می گویند:) ما احتمالا می توانیم بدانیم که چه جور اشیایی پیش روی ما قرار دارند، اما این امکان نیست که بدانیم یک عمل ایثارگرانه به لحاظ اخلاقی خوب است . هم چنین نمی توانیم از وجود خدا آگاه شویم و یا بدانیم که شما فردا برای صبحانه تخم مرغ خواهید خورد . پر واضح است که فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود می خواهد که از ویژگی هایی بارز و اختصاصی حوزه هایی که با آنها سروکار دارد، ارتزاق کند . اما تجربه من این است که محدود نگه داشتن فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود مشکل است; مثلا فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود اخلاقی مایل است به سرعت بسط یابد و به یک فایل پاورپوینت کامل شکاکیت فراگیر در باب «امور نامشهود» یا «امکان معرفت علمی » بدل شود . مشکل ما دست یافتن به استدلال مقنعی است برای فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود اخلاقی، با این وصف که گرایشات توسعه طلبانه نداشته باشد .

اگر فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود بخواهد به فایل پاورپوینت کامل شکاکیت فراگیر تنزل یابد، این را می توان امتیازی برای او به حساب کرد، زیرا استدلال هایی که در دفاع از فایل پاورپوینت کامل شکاکیت فراگیر اقامه می شوند، عموما بیش از استدلال های فایل پاورپوینت کامل شکاکیت محدود قانع کننده و ثمربخش هستند . همین امر درباره دومین وجه تمایزی هم که قصد ترسیم آن را دارم صدق می کند .

استدلال های شکاکانه قوی و ضعیف

پاره ای از استدلال های شکاکان مستقیما مفهوم معرفت را به باد انتقاد گرفته، ولی سایر مفاهیم مرتبط با آن را رها کرده است – منظورم مفهوم باور موجه است که استفاده نشده است . بدین ترتیب، می توان چنین استدلال کرد: من می دانم که شما باید یقین داشته باشید، اما آدمی هرگز واقعا نمی تواند واقعا یقین داشته باشد، بنابراین، آدمی هرگز نمی تواند واقعا چیزی بداند . اگر لحظه ای قوت واژه واقعا در این استدلال را نادیده بگیریم، هنوز هم می توانیم خاطر جمع باشیم که حتی اگر سخن از معرفت را کنار بگذاریم، با اذعان به این که یکی از شرایط ضروری معرفت محقق نیست، هنوز هم می توانیم شادمان به صحبت از باور موجه ادامه دهیم و باورها را چنین تقسیم بندی کنیم; باورهای موجه، باورهای موجه تر، باورهای کمتر موجه و یا حتی باورهای کاملا ناموجه . این دسته از استدلال های شکاکان هیچ یک از باورهای موجه را تهدید نمی کنند . شاید ما احساس کنیم که استدلال فوق خصیصه های فردی معرفت را نشان می دهد، لیکن با بقای مفهوم باور موجه به خوبی می توانیم به مقاصد فلسفی و عملی خود برسیم . اما صورت دیگری از استدلال شکاکانه هم هست که قوی تر از استدلال قبلی است و هر دو مفهوم (معرفت و باور موجه) را به یکسان تهدید می کند و مدعی است هر نقصی در مفهوم معرفت باشد در مفهوم باور موجه هم وجود دارد . همان طور که خواهیم دید این نوع استدلال های قوی تر تاکنون ارائه شده اند و همیشه هم جالب تر و قابل دفاع تر از نوع ضعیف تر آنها بوده اند; مثلا دو ادعای ذیل که ادعای اول مهم تر و جالب تر است: ۱ . هیچ یک از باورهای ما درباره آینده هرگز توجیه نمی شوند . ۲ . گرچه باور ما به این که خورشید فردا طلوع می کند، به طور کلی، احتمالا هم صادق است و هم موجه، اما ما در واقع، نمی توانیم بگوییم که ما می دانیم خورشید فردا طلوع خواهد کرد .

تفاوت استدلال های شکاکانه با توجه به تئوری های فهم

تفکیک سوم در استدلال های شکاکانه از تفکیک دوم مهم تر است . ما می توانیم در میان استدلال های شکاکانه تمایز ذیل را بگذاریم:

الف) استدلال هایی که گرچه می کوشند ما را از معرفت (یا حتی از باور موجه) محروم کنند، اما هنوز این امکان را به ما می دهند که قضایایی را که نمی توانیم از صدق آنها آگاه شویم، بفهمیم .

ب) استدلال هایی که مدعی اند دلیل عدم آگاهی ما از صدق این قضایا آن است که آنها را نمی فهمیم . یک نمونه آشکار (برای نشان دادن تمایز میان این دو دسته استدلال) تفاوت میان دو رای زیر است: یکی آن که، گرچه ما قضیه «خدا وجود دارد» را می فهمیم، اما هیچ قرینه ای برای صدق آن نمی توانیم داشته باشیم . دیگر این که، قضیه «خدا وجود دارد» برای ما غیر قابل فهم است، از این رو، به طریق اولی نه به صدق آن می توانیم آگاهی یابیم و نه در اعتقاد به آن، موجه باشیم .

طبعا تمایز فوق الذکر در صورتی باقی خواهد ماند که ما این پیش فرض را داشته باشیم که فهم قضیه ای که هرگز در اعتقاد به آن موجه نیستیم یا نمی توانیم موجه باشیم و یا هرگز نمی توانیم از صدق آن آگاه شویم، برای ما ممکن است . بر اساس یکی از تئوری های فهم که میان چیزی که می توان آن را فهمید و چیزی که می توان صدق آن را تشخیص داد، پیوند برقرار می کند . این تمایز از بین خواهد رفت و کلیه استدلال های شکاکانه مورد نظر از نوع قوی ترین استدلال ها خواهند بود . در واقع، ادعای این استدلال این است که ما قضایایی را که مدعی دانستن آنها هستیم، حتی درک هم نمی کنیم .

شاید به نظر برسد استدلالی با این مضمون که، ما قضایایی را که ادعای دانستن آنها را می کنیم نمی فهمیم، باید یک استدلال منطقه ای باشد نه فراگیر، زیرا یک استدلال فراگیر مدعی است ما هیچ چیزی را نمی فهمیم، البته این سخن مضحکی است . اولا، به دلیل این که پرواضح است که ما بعضی چیزها را می فهمیم و ثانیا، به دلیل این که ما خود استدلال شکاکان را می فهمیم (و انتظار می رود که بفهمیم .)

۲.۱. سه استدلال در دفاع از فایل پاورپوینت کامل شکاکیت

الف) مغزی در محفظه بزرگ

فرض کنید که آدمی مغزی است که در یک محفظه بزرگ پر از مایع معلق است . رشته های ارتباطی این مغز را به کامپیوتری وصل کرده و این کامپیوتر مشاهدات و دریافت های کنونی او را تحت کنترل یک مهندس/دانشمند ماهر (خیرخواه یا بدخواه، بر حسب ذوق و سلیقه) به او تزریق می کند . حال، شما نمی دانید چنین مغزی نیستید، زیرا اگر شما چنین مغزی باشید، به شرط آن که آن دانشمند در کار خود موفق باشد، پس احتمالا هیچ چیزی در تجربه شما نمی تواند نشان دهد که شما مغزی در محفظه بزرگ هستید، زیرا تجربه شما، بنا به فرض، مبنی بر این که شما مغزی در محفظه بزرگ هستید، با این تجربه که مغزی در محفظه بزرگ نیستید، یکی است . از آن جا که شما فقط به تجربه خودتان می توانید تمسک کنید و این تجربه هم در هر دو وضعیت یکی است، پس هیچ چیز نمی تواند برای شما آشکار کند که کدام وضعیت واقعی است .

اما آیا این امکان هست که شما با وجود این که نمی دانید مغزی در محفظه ای بزرگ نیستید، در عین حال، بسیاری از چیزهای دیگر را بدانید; چیزهایی حتی مهم تر؟ متاسفانه به نظر می رسد اگر شما ندانید که مغزی در محفظه ای بزرگ نیستید، چیز دیگری هم وجود ندارد که بتوانید آن را بدانید . فرض کنید شما مدعی هستید که می دانید نشسته اید و در حال مطالعه کتاب هستید . احتمالا شما این را هم می دانید که اگر شما نشسته اید و در حال مطالعه هستید، پس شما نمی دانید مغزی در محفظه بزرگ نیستید . مطمئنا از این مطلب می توان نتیجه گرفت که اگر شما بدانید که نشسته اید و در حال مطالعه کتاب هستید، پس شما می دانید که مغزی در محفظه بزرگ نیستید، و بنابراین، (از راه رفع تالی صرف) از آن جا که شما نمی دانید مغزی در محفظه بزرگ نیستید (طبق توافق فوق) پس شما نمی دانید که نشسته اید و در حال مطالعه کتاب هستید .

اصلی را که این استدلال بر آن مبتنی است می توان به صورت اصل ماندن در محدوده استلزامات معلومه صورت بندی کرد.

PC k:[Kap & Ka (p – q)] – Kap.

مستلزم

q

است، بنابراین اصل،

a

می داند که

;p

یعنی ما همواره صادق بودن چنین قضیه ای را می دانیم; قضیه ای که می دانیم از لوازم قضیه ای است که ما به آن معرفت داریم .(بیان این گونه اصول با علائم منطقی کار رایجی است . اما ما به دلیل اهدافی که مد نظر داریم، پس از هر قاعده منطقی معادل انگلیسی آن را می آوریم، همین طور که در این جا آوردیم . با این وصف، برای سهولت ارجاعات بعدی بهتر است با علائم منطقی کار خود را به پیش ببریم.

PC K

اصل ماندن در محدوده استلزامات معلومه است، زیرا این اصل به ما می گوید که گذر از معلومی دیگر که مستلزم معلوم نخستین است ما را از چارچوب معرفت خارج نمی کند) . بنابر این اصل، با فرض این که

a

نمی داند

q

را

(~

Kap)

، ولی

a

می داند که

p

مستلزم

q

است

(Ka (p – q)

ما مجازیم این استنتاج را بکنیم که

a

نمی داند

p

را

(~ Kap)

بنابراین، به نظر می رسد که این اصل به نحوی کلی تر این مطالب را نشان می دهد; از آن جا که شما مغزی در یک محفظه بزرگ را بدانید . قضی

p

قضیه ای است که اگر صدق آن را بدانید، آن وقت خواهید دانست که شما مغزی در یک محفظه بزرگ نیستید . استدلال هایی وجود دارند که قدری مشابه این استدلال اند; برای مثال استدلال مربوط به خواب دکارت که ما آن را با

q

نشان می دهیم،

q ]

شما در خواب هستید» . دکارت استدلال می کند که چون شما نمی دانید در خواب نیستید، پس شما قضیه

p

را نمی دانید . قضیه

p

قضیه ای است که اگر شما از صدق آن آگاه باشید، خواهید دانست که شما در خواب نیستید .(به تامل اول دکارت نگاه کنید .)

با توجه به تفکیک هایی که میان استدلال های شکاکان در بخش ۱ . ۱ انجام دادیم، استدلال مغزی در محفظه بزرگ در کدام دسته قرار می گیرد؟ این استدلال دقیقا یک استدلال فراگیر نیست، زیرا این استدلال معرفت را ممکن می داند; مثلا این مطلب را قبول دارد که شما می توانید بدانید که

p – q

، و در حقیقت، این واقعیت را به منزله یک اهرم به کار می گیرد . در واقع، اعتراض این استدلال دقیقا به قضایایی محدود می شود که صدقشان به این معناست که شما مغزی در یک محفظه بزرگ نیستید . با این وصف، این یک استدلال قوی است، به این معنا که در همان حوزه هایی که به معرفت حمله می کند باور موجه را نیز مورد حمله قرار می دهد . منتها تا این جا هنوز این حمله را نشان نداده است . اما با قیاسی کاملا مشابه این استدلال می توان آن را نشان داد . به طور کلی لازم است ما نشان دهیم که باور شما به این قضیه که شما مغزی در یک محفظه بزرگ نیستید نمی تواند موجه باشد، زیرا هیچ چیزی در تجربه شما نمی تواند به مثابه قرینه برای آن قضیه به حساب می آید، ولذا برای نشان دادن آن مطلب به اصلی نظیر

PC K

توسل می جوییم:

PC J:[JBap & JBa (p – q)] – Baq

مطابق این اصل اگر

a

در اعتقاد به

p

موجه باشد و

p

مستلزم

q

باشد، آن گاه

a

در اعتقاد به

q

موجه است . به نظر می رسد که

PC J

درست به اندازه

PC K

قانع کننده است، اگر نگوییم پیش از آن .

با این همه، این استدلال به هیچ وجه مدعی نیست که شما این قضیه را که «شما نشسته اید و در حال مطالعه کتاب هستید» نمی فهمید . این امکان همچنان برای شما هست که آن را بفهمید، حتی اگر نتوانید نسبت به این قضیه معرفت داشته، در اعتقاد به آن موجه باشید . همان طور که پیش تر ذکر شد، اگر ما دیدگاه خاصی را در باب فهم اتخاذ کنیم، این استدلال فقط به استدلالی در باره فهم تبدیل می شود .

ب) وجود خطا

برخی اوقات انسان در حوزه هایی دچار اشتباه می شود که حتی بیش از همه احساس اطمینان می کند; مثلا خطاهای ساده ای در ریاضیات می کنید . اما آیا در وضعیت فعلی شما چیزی هست که بتوانید با اشاره به آن نشان دهید که این وضعیت غیر از وضعیتی است که در آن (قبلا) دچار خطا شدید . شما درباره هر وضعیتی می توانید بگویید این وضعیت از همین حیث مشابه وضعیت هایی است که در آنها دچار خطا شده اید . حال که پیداست شما (در موقعیت قبلی) نمی دانستید، پس چطور می توانید بگویید اکنون می دانید؟ درباره هر موقعیتی شما می توانید بگویید موقعیت جدید بهتر از موقعیت قبلی نیست . این استدلال مبتنی بر یک تقریر معرفت شناختی از اصل تعمیم پذیری در علم اخلاق است که اصل آشنایی است (ر . ک: هیر، ۱۹۲۳، ص ۷- ۱۶ .) این اصل می گوید: این حکم که فلان فعل اخلاقا خوب است قابل تعمیم است، به این معنا که شخص با صدور چنین حکمی خود را متعهد به این رای می کند که هر فعلی که مشابه فعل مذکور باشد اخلاقا خوب است . هنگامی که فعل جدیدی که مشابه فعل قبلی ست به وقوع پیوندد، آدمی یا باید این فعل را هم خوب بداند و یا از حکم قبلی خود دست بردارد . منظور از حکم قبلی همان خوب دانستن فعل اول است . چه چیزی فعل جدید را از حیث مورد بحث مشابه فعل قبلی می کند؟ یک فعل در صورتی با فعلی دیگر مشابه است که واجد اوصافی باشد که آدمی به دلیل آن اوصاف حکم مورد نظر را درباره فعل نخست صادر کرده است . مشابه بودن دو چیز از حیثی خاص به این معنا نیست که آن دو چیز مطلقا از یکدیگر غیر قابل تمیزند . درباره اوصاف دست کم این محدودیت وجود دارد که آنها باید اوصافی باشند که صادر کننده حکم بتواند وجود یا عدم آنها را نشان دهد .

تفاوت میان دو فعل که شخص قادر به تشخیص آن نباشد، نمی تواند تفاوت در حکم را موجه سازد . بنابراین، اصل تعمیم پذیری به ما می گوید که در نبود تفاوت قابل احراز باید حکم واحد صادر کرد . اگر قرار باشد تفاوت در حکم، موجه باشد، باید چیزی وجود داشته باشد که بتوان آن را تشخیص داد .

احتمال دارد اوصافی وجود داشته باشد که فراتر از حد شواهد (حسی) باشند، که مقصود ما از آن این است که همواره امکان آن است که این اوصاف ناموجود باشند، حتی اگر بهترین قراین ممکن را برای حضور آنها داشته باشیم .(صفت) خوبی احتمالا چنین وصفی است و این است دلیل این که اصل تعمیم پذیری در علم اخلاق قوتی دارد . ما نمی توانیم فرض کنیم که عملی خوب است و عملی دیگر، بد، مگر آن که بتوانیم تفاوت مناسب بیشتری میان آنها پیدا کنیم .

استدلال از راه خطا آثار این ره یافت معرفت شناختی را نشان می دهد . فرض کنید دیروز من، براساس دلایل متداول و متعارف (پیش بینی وضع هوا، تراکم ابرها و دلایل دیگر)، ادعا کردم که می دانم بعداز ظهر باران می بارد، اما (بعداز ظهر) ثابت شد که ادعای من غلط بوده است . به هنگام ادعای من واقعیت نباریدن باران فراتر از حد شواهد (حسی) بود، پس وضع همه ادعاهای مربوط به آینده باید از همین قرار باشد . و این بدان معناست که اگر بر اساس دلایل واحد، من امروز ادعا کنم که می دانم بعد از ظهر باران خواهد بارید، پس باید در ادامه این ادعا بگویم که من دیروز می دانستم بعد از ظهر باران می بارد (علی رغم وجود قرینه .) از سویی دیگر، اگر من از این ادعا دست بردارم که دیروز می دانستم، پس امروز هم نمی توانم ادعای دانستن بکنم، زیرا تنها واقعیتی که چنین تفاوتی را در این دو ادعا توجیه می کند واقعیتی است که در دست رس من نیست و برای من قابل احراز نیست . به هنگام صبح واقعیت های مربوط به هوای بعد از ظهر فراتر از حد شواهد هستند . از این رو، اگر بپذیرم که دیروز نمی دانستم، این مانع می شود از این که ادعا کنم امروز می دانم .

ما می توانیم از منظر یک ناظر بیرونی بار دیگر این استدلال را طرح کنیم; به این نحو که، هر چند ممکن است خود من در این که ادعاهای متفاوتی بکنم، موجه نباشم، ولی این احتمال هست که شخص دیگری در بیان این مطالب موجه باشد که دیروز من نمی دانستم، حال آن که امروز می دانم; برای نمونه ممکن است امروز پس از باران، یعنی هنگامی که دیگر واقعیات مربوط به باران فراتر از حد شواهد نیستند، همه می توانند در این دو ادعای متفاوت موجه باشند . گرچه من دیروز به هنگام ادعای بارش باران قادر به تشخیص تفاوت مذکور نبودم، اما در واقع، دیروز بر طریق خطا بودم و امروز بر جاده صوابم و این کافی است که تفاوتی نظیر امروز می دانم و دیروز نمی دانستم، مبنای توصیف ناظر بیرونی قرار بگیرد . اما فهم این نکته که شکاک در این موضع چه خواهد گفت آسان است، با صرف نظر کامل از این سخن تلویحی عجیب و غریب که ادعایی وجود دارد که من در اظهار آن ادعا محق نیستم، اما شخص دیگری در اظهار آن ادعا به من محق است، زیرا آنچه در این جا گفته می شود، در واقع، این است که من امروز می دانم و دیروز نمی دانستم، علی رغم این واقعیت که در آن زمان هیچ تفاوتی میان این دو روز وجود نداشت که من بتوانم آن را تشخیص دهم . اما این نشان می دهد که امروز به موجب اطلاعاتی که دارم بنا نیست باران ببارد و چگونه می توانم این سخن را که، می دانم باران خواهد بارید، قبول کنم، وقتی که به موجب اطلاعاتی که دارم، باران نخواهد بارید .

به نظر می رسد نتیجه مطالب فوق این است که اگر من تشخیص دهم زمانی در ادعای خود مبنی بر دانستن

P

بر خطا بوده ام، پس هیچ گاه نمی توانم ادعای دانستن

P

را بکنم، مگر این که بتوانم تفاوت موثری را میان مورد اخیر و مورد قبل نشان دهم . و هیچ کس دیگر هم نمی تواند درباره من بگوید که من در یک مورد می دانم و در موردی دیگر نمی دانم، زیرا به موجب اطلاعاتی که دارم در هر دو بار بر خطا هستم .

اما تا این جا بی آن که ضرورتی داشته باشد، ما استدلال را به مواردی محدود کرده ایم که در واقع، مربوط به خطاهای من در گذشته است . ولی لزومی ندارد ما بر خطاهایی تکیه کنیم که در گذشته رخ داده است . برای اهدافی که ما در نظر داریم، خطاهای ممکن الوقوع نیز دقیقا همین وضعیت را دارند . این را می توان در یک نمونه اخلاقی دید . یک مثال فرضی می توان آورد که در آن من می خواهم بگویم فعلی که در این مثال آمده خوب است . و حکم من به قدری قابل تعمیم است که برای احکامی هم که من در آینده درباره مواردی که از همین حیث مشابه اند صادر می کنم، معتبر است; چنان که گویی این مثال واقعی بوده است و نه صرفا فرضی . بر همین قیاس، یک مورد فرضی که در آن من ادعای دانستن

P

را بکنم، اما

P

در آن جا کاذب باشد، نتیجه بخش خواهد بود که مانع شود از این که من در مورد جدیدی که از حیث ما نحن فیه با مورد قبلی تفاوت ندارد (یعنی تفاوتی که به نحوی برای من قابل تشخیص باشد) ادعای دانستن

P

را بکنم . بنابراین، موارد تخیلی چندان در استدلال مؤثرند که موارد واقعی .

البته یکی از مشخصه های نخستین استدلال شکاکانه ما این بود که از یک مثال تخیلی آغاز کنیم; یعنی این مثال که شما مغزی در یک محفظه بزرگ هستید . این نمونه تخیلی تفاوت آشکاری با نمونه تخیلی کنونی شما