فایل پاورپوینت کامل میرزای شیرازی

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل میرزای شیرازی :

(متولد ۱۲۳۰-متوفی ۱۳۱۲ ه.ق)

گفتار استاد:

«حاج میرزا محمد حسن شیرازی،معروف به «فایل پاورپوینت کامل میرزای شیرازی بزرگ »،ابتدا دراصفهان تحصیل کرد و سپس به نجف رفت و در حوزه درس صاحب جواهرشرکت کرد و بعد از او به درس شیخ انصاری رفت و از شاگردان مبرز و طراز اول شیخ شد.بعد از شیخ انصاری مرجعیت عامه یافت.در حدود۲۳ سال مرجع علی الاطلاق شیعه بود و هم او بود که با تحریم تنباکو،قرار داد معروف استعماری رژی را لغو کرد.شاگردان زیادی در حوزه درس او تربیت شدند،از قبیل آخوندملا محمد کاظم خراسانی،سید محمد کاظم طباطبائی یزدی،حاج آقا رضاهمدانی، حاج میرزا حسین سبزواری،سید محمد فشارکی رضوی،میرزا محمدتقی شیرازی و غیر اینها. از او اثری کتبی باقی نمانده است،ولی احیانا برخی ازآرائش مورد توجه است.در سال ۱۳۱۲ ه. ق درگذشت.» ^(۱)

یکی از مصادیق بارز سیر در تاریخ،مطالعه احوال علمای دین،به ویژه اعاظم علم و عمل در اسلام است.از میان علمایی که در اواخر قرن سیزدهم و اوایل قرن چهاردهم هجری به منصه ظهور رسیده اند،نام مبارک «میرزای بزرگ شیرازی »،مرجع بلامنازع شیعه بلکه عالم اسلام،بر تارک تاریخ می درخشد.وی بزرگترین جنبشهای مذهبی علیه ظلم و فساد حاکم و استعمار در حال استیلا بر کشورهای اسلامی،من جمله ایران را پایه گذاشت.نام فایل پاورپوینت کامل میرزای شیرازی و جنبش تحریم تنباکو چنان با هم عجین شده اند که با یاد کردن یکی،بی درنگ دیگری در خاطر می آید.اما زندگی پربارمیرزا تنها در پی ریزی این نهضت خلاصه نمی شود،بلکه شخصیت فوق العاده این مردبزرگ،در جای جای حیات طیبه او هویداست و ماجرای تنباکو تنها جلوه ای از برکات وجودی این مرد مقدس است.

ولادت:

روز پانزدهم جمادی الاولی سال ۱۲۳۰ ه.ق در شیراز متولد و نام محمد حسن بر او نهاده شد. در دوران طفولیت پدر خویش را از دست داد و دائی اش سید حسین معروف به مجد الاشراف عهده دار سرپرستی او گردید.

تحصیلات:

میرزا در زمانی که فقط چهار سال و پانزده روز از عمرش می گذشت،شروع به تحصیل نمود. پس از دو سال از قرائت و کتابت فارسی فارغ گشت.شش سال و نیم داشت که به آموزش علوم تجربی پرداخت.در ۸ سالگی مقدمات را به پایان برد وتوسط دایی اش به بزرگترین خطیب شیراز معروف به میرزا ابراهیم سپرده شد تا او اهل خطابه و منبر گردد.هوش وی چنان سرشار بود که یک صفحه از کتاب «ابواب الجنان »قزوینی را که کتابی بس مشکل بود،دو بار می خواند و از حفظ می شد.پس از آن کتب متعارف فقه و اصول را خواند و در دوازده سالگی در درس «شرح لمعه »شرکت جست و در کنار آموختن شرح لمعه خود به تدریس آن در پانزده سالگی نیز پرداخت.

پس از مدتی به توصیه استادش به دار العلم آن زمان،اصفهان شتافت و در مدرسه صدر، حجره ای گرفت.استاد بزرگوار وی در اصفهان،شیخ محمد تقی صاحب «حاشیه برمعالم »بود. پس از فوت شیخ محمد تقی به محضر درس سید محقق،میر سید حسن بید آبادی حاضر شد و قبل از بیست سالگی به کسب اجازه از وی نائل آمد.(اجازه درآن زمان معمولا در سه چیز بود:اجازه در امور مربوط به ولایت فقیه،اجازه نقل حدیث،اجازه در اجتهاد)میرزا پس از ده سال تعلیم و تعلم در اصفهان،عزم سفر به عتبات عالیات نمود و در سال ۱۲۵۹ ه.ق وارد کربلا شد و درس آیه الله سید ابراهیم صاحب ضوابط شرکت جست،سپس عازم نجف شد. میرزا در نجف در حوزه های درس علما و اساتیدی چون صاحب جواهر،و صاحب انوار الفقاهه حاضر شد.پس ازفوت صاحب جواهر در مجالس درس شیخ بزرگوار،علامه دهر،شیخ مرتضی انصاری شرکت کرد و در نجف مقیم شد.در تعریف و مدح این مرد بزرگوار همین بس که بارهاشیخ مرتضی انصاری گفته بود:«من درسم را برای سه نفر می گویم:میرزا محمد حسن، میرزا حبیب الله،آقا حسین تهرانی »

گزینش میرزا به مرجعیت و زعامت دینی:

به سال ۱۲۸۱،شیخ مرتضی انصاری دار فانی را وداع گفت.افاضل شاگردان شیخ گرد آمدند و به گفته میرزای آشتیانی،«همگی بر مقدم بودن فایل پاورپوینت کامل میرزای شیرازی اتفاق کردند.»میرزا به سبب تواضع و خاکساری ابتدا از قبول این مهم امتناع می نمود،ولی بااستماع سخنان دیگران و حکم ایشان مبنی بر وجوب تصدی این امر از جانب استاد،میرزا قبول نمود.سال ۱۲۸۸ هنوز فرا نرسیده بود که به زیارت خانه خدا مشرف شد.

میرزا در این سفر قصد اقامت در مدینه منوره را داشت که این امر میسر نمی شود و به نجف باز می گردد.پس از آن،مجاورت مشهد امام رضا(ع)را نیت می کند که آن هم ممکن نمی شود. تا اینکه بالاخره در شعبان ۱۲۹۰ به سامراء مسافرت می کند،و این مسافرت همان هجرت او به سامراء است.با هجرت میرزا به سامراء،خانه علم و مرکزاسلامی و مرجع مردم در امور دین و دنیا شد و خداوند متعال هم با نصرت خویش وبالا بردن مقام میرزا،نام او را در سراسر کره ارض منتشر ساخت.

سیرت میرزا در دوران زعامت:

در خوش برخوردی و شیرینی گفتار،نمونه نداشت.شخص در هنگام جدا شدن از میرزا در نهایت شادمانی و رضایت ایشان را ترک می گفت.هیچ کس به سعه صدر اونبود.حتی بر مستحق،یک کلمه زشت اداء نمی کرد.خطا کار را جز به احسان پاداش نمی داد و این همان خلق عظیمی است که از پیامبر عظیم الشان اسلام به ارث برده بود.

حافظه میرزا:

گستردگی خرد و حافظه میرزا مساله شگرفی است که اندیشه ها را به حیرت فرومی برد. میرزا اگر کسی را یک بار می دید،حتی پس از بیست سال به محض دیدار مجدداو را می شناخت.گاه می شد به حدیث یا عبارتی فقط یک نگاه می انداخت و سرش رااز روی متن برمی داشت و آن را از حفظ می خواند.کتاب «ابواب الجنان »را که به خاطربرخورداری از سجع و قافیه فراوان،از مشکل ترین متون است،با دوبار خواندن حفظکرده بود.بیشتر قرآن را از حفظ داشت.تمام دعاهای ماه رمضان و سایر اوقات،و نیززیارات همه مشاهد ائمه را از بر می خواند.دیده نشده بود که در هنگام زیارت با خودکتابی ببرد.در ضمن زیارتش را هم بسیار طولانی به انجام می رسانده است.

خرد میرزا:

سیاست مداران آن روز از سلاطین و وزراء در حیرت از خرد او بوده و همگی به تدبیر و اندیشه کاملش اذعان داشتند.هر که با او هم نشین شده بود،خویشتن راکوچک تر از او یافته بود. هیبتی همچون هیبت انبیاء داشت،حتی فرزندانش نزد او این هیبت را حس می کردند و این یک موهبت الهی است که برخی از مؤمنان از چنین صلابتی برخوردارند.شیوه تدریس:

وقتی در فهم حدیث بحث می نمود،بر معتدل ترین راهها و همگون با عرفیات ووجدانیات گام می زد و از باریک بینی های بسیار ریز به دور بود.و وقتی در پیچیدگیهای مسائل به سخن می نشست،برای فیلسوفان بسیار دقیق هم اعجاب انگیز بود که چگونه موشکافانه به ریزه کاریهای آن مسائل می پردازد.در هنگام تدریس کتابی از فقه فقط به مسائل بسیار مشکل آن می پرداخت و از گریز به دیگر بحثها خودداری می نمود.بدین جهت از درس او فقط کسی بهره می گرفت که با بررسیهای قبلی در اطراف موضوع فقهی،احاطه به نظرات و دلایل پیدا کرده و تنها حل معضلات و شکافته شدن حقایق امور برایش باقی مانده باشد.از میان شاگردان دقیق وی می توان میرزا محمد تقی شیرازی،شیخ فضل الله نوری،شیخ محمد تقی آقا نجفی و…را نام برد که هر کدام درصحنه های اجتماعی و سیاسی پس از استاد،فارس میدان و رهبر امت گشته اند.

شیوه میرزا در رسیدگی به امور:

از میان اصحابش عده ای را برای مشاوره در امور دینی و عمومی مردم،برگزیده بود تا در شهرها و نواحی اطراف نماینده او باشند و از همین طریق مسائل مهمی چون مساله تحریم تنباکو،تاراج چهار محال،قضیه یهود همدانیها،گرفتاری شیعیان به دست افغانها،خریدن زمینهای طوس به دست دولت روسیه و امثال اینها را به بهترین وجه حل و فصل نمود.بعضی از همین اصحاب،محل رفع حوائج مؤمنان بودند که میرزا بادریافت کمکهای بدون عوض آنها امور خیریه را در میان برادران مؤمن جاری می ساخت.در نهایت تواضع و پنهانی،کمک می نمود.اسامی فقراء هر شهر را داشت که توسط وکلایش به ایشان کمک می نمود. دانش پژوهان و نیازمندان مشاهد مشرفه درنظر او از موقعیت خاصی برخوردار بودند.برای همگی آنها بدون استثناء مقرری تعیین شده بود.برخوردش با خانواده نیز بسیار منظم و استوار و در کمال تدبیر بود.حتی درطول گفتگو با فرزند ۸ یا۹ ساله اش او را جز با کلمه «آقا»خطاب نمی کرد و هنگام رفتن فرزندش از مجلس به احترام او کمی از جای خود برمی خاست.

اخلاق او:

او از نظر اخلاق و رفتار و مسائل انسانی و معنوی،و در قیام به وظایف شرعیه،در غایت کمال و اوج اشتهار بود.حکایات و نوادر بسیاری از حالات روحی و معنوی او را نقل کرده اند که مجموع این حالات،او را به رتبه ای از مراتب سازندگی رسانده است که به اصطلاح علمای وقت، به او لقب «مجدد و احیاگر مذهب »را داده اند که درراس هر قرن،یک فرد از میان جمع اخیار و رجال علمی می درخشید و تجدید کننده واحیاگر اصول معارف علمی و عملی مذهب می شود. (این حدیث هر چند منبع معتبرروائی ندارد،ولی در عمل و تاریخ چنین پایگاهها و محورهای مردمی را می توان نشان داد.)

کرامات میرزا:

از کرامات میرزا نمونه های بسیاری نقل شده است.کارهای شگفت انگیزی که جز به خواست و لطف خدا ممکن نیست.نقل می کنند:«سه مرد از زوار فقیر سامراءکمک مالی طلب کردند. میرزا به اولی بیست قران،به دومی پنج قران داد و به سومی هیچ.سه نفر ابراز نارضایتی و عدم تساوی در اجرای عدالت کردند.میرزا گفت تساوی برقرار شده است.بر رسوایی خودتان اصرار مکنید.اما آنها راضی نشدند و پافشاری کردند.میرزا دستور داد آن سه نفر را بازجویی کردند. معلوم شد که نفر اول(که به اوبیست قران داده بود)در کیسه اش پنج قران داشته،و نفر دوم(که به او پنج قران داده شده بود)در کیسه اش بیست قران داشته،و نفر سوم(که چیزی دریافت نکرده بود)بیست و پنج قران داشته است.از اینجا معلوم شد که منظور میرزا از تساوی میان آنها چه بوده است؟

«المؤمن ینظر بنور الله »

تالیفات و تصنیفات:

بر خلاف نظر شریف استاد مطهری،میرزا،نوشته ها و تحریراتی در فقه و اصول داشته،ولی به دلیل اینکه خود آنها را ناچیز می دانسته حاضر به انتشارشان در میان مردم نبوده است.با این حال بعضی از آنها مشاهده شده است.سید محمد تقی اصفهانی،یکی از شاگردان میرزا نقل می کند که میرزا در هنگام درس اشاره داشت که این مطلب رادر رساله طهارت و صلوه به طور مفصل آورده ام.هم ایشان می گفت که حاج میرزااسماعیل شیرازی پسر عموی میرزا، نسخه ای از رساله «اجتماع الامر و النهی »به خطخود میرزا در اختیار دارد.سید محمد تقی باز یادآوری می کند که یادداشتهایی را که دیده است،در آن سؤالات میرزا و جوابهای شیخ انصاری بوده،و نیز حاشیه ای را که بر«نجاه العباد»و دیگر رساله ها زده است،همگی را مشاهده کرده است.تالیفات وی عبارتند از:

۱-کتابی در طهارت(تا مبحث وضو)

۲-رساله ای در رضاع و شیر دادن.

۳-کتابی در فقه(از اول مکاسب تا آخر معاملات)

۴-رساله ای در اجتماع امر و نهی

۵-خلاصه ای از افادات استاد بزرگوارش شیخ مرتضی انصاری در تمام مباحث اصول.

۶-رساله ای در مشتق

۷-حاشیه ای بر نجاه العباد

۸-تعلیقه ای بر کتاب معاملات آقا وحید بهبهانی

و اما آنچه از فتاوی و تقریرات درس آن فقیه بزرگوار گردآوری شده است:

۱-صد مساله از فتاوای میرزا،توسط شیخ فضل الله نوری

۲-مجموعه ای از فتاوای میرزا به زبان عربی

۳-مباحث درس اصول میرزا،توسط شیخ علی دزدری

۴-مباحث درس اصول،توسط سید محمد اصفهانی

۵-مباحث درس اصول و فقه،توسط ابراهیم دامغانی

۶-مباحث درس اصول،توسط شیخ حسن فرزند محمد مهدی شاه عبد العظیمی که آن را«ذخایر الاصول »نامیده است.

۷-تقریراتی از درس میرزا نوشته باقر حیدر

۸-ترجمه کتاب معاملات آقا وحید بهبهانی از فارسی به عربی توسط شیخ حسنعلی تهرانی(میرزا بر این کتاب تعلیقاتی دارد.)

اقدامات و اصلاحات عملی میرزا:

امنیت و آسایش زمانی به زوار سامراء سایه گسترد که فایل پاورپوینت کامل میرزای شیرازی در آن دیار رحل اقامت افکند.شیعیانی که قصد زیارت آنجا را می نمودند،به هنگام ورود وخروجشان بسیار ترسان بودند تا مبادا دچار گرفتاری شوند.زمانی که میرزا به سامراءمهاجرت کرد،سامراء اهمیت خود را دوباره باز یافت و مرکز مهمی برای تحصیل علم ومحل تجمع علمای بزرگ گردید و این امر تا زمان مرگ میرزا هر روز رو به افزایش بود.

میرزا اقدامات عمرانی بسیاری انجام داد.مدرسه ای برای طلاب بنا نهاد که تا هم اکنون به مدرسه میرزا شهرت دارد.مدرسه دیگری نیز در شرق این مدرسه و کنار آن احداث کرد.بر شط سامراء پلی زد تا از چاپیده شدن مردم توسط بلم داران برای عبور مردم ووسایل و چهارپایانشان جلوگیری کند،ولی بعد از فوت میرزا،از آنجا که به منافع عده ای سودجو ضرر وارد آمده بود،پل تخریب شد و به مرور زمان از بین رفت.ازدیگر کارهای میرزا در سامراء ساختن دو حمام،یکی مردانه و دیگری زنانه بود.ساعتی توسط ایشان خریداری گردید و بر بالای باب قبله نصب شد.در حرم عسکریین(ع)تزئینات و اصلاحاتی صورت گرفت.بازار بزرگی توسط ایشان ساخته شد.حسینیه ای جهت برگزاری مراسم عزاداری امام حسین(ع)به همت ایشان بنا شد.برای بسیاری ازمجاورین سامراء خانه ساخت.فقراء بسیاری از اهل تسنن را انفاق نمود و زندگی آنها را به جریان انداخت.در سال ۱۳۱۱ ه.ق فتنه ای میان اهالی سامراء و مجاورین برانگیخته شد که به تهدید مجاورین از جانب اهالی انجامید.آتش فتنه از سوی عده ای از جاسوسها و دسیسه چینان که خواهان جنگ میان مسلمین و ایجاد آشوب و تفرقه بین برادران شیعه و سنی بودند،برپا شد.میرزا با کفایت و تدبیر خویش آتش فتنه راخاموش ساخت و امور مردم به مجرای طبیعی خود بازگشت داد.در اجرای این مهم اجازه دخالت به هیچ کس،حتی کنسول انگلستان و والی عثمانی بغداد نداد و به آنهاپیغام داد: «مساله به زودی اصلاح خواهد شد و این حادثه کوچک تر از آن است که نیازبه مداخله ماموران حکومتی باشد.»

تحریم تنباکو:

یکی از نقاط عطف و مهم تاریخ معاصر ایران،«تحریم تنباکو»است که سندگویایی بر رهبری روحانیت مبارز و مقاومت و همبستگی مردم متعهد این سرزمین درپاسداری از ارزشهای اسلامی و دفاع از استقلال و آزادگی است.نقش میرزای بزرگ شیرازی(اعلی الله مقامه الشریف)در این حرکت بزرگ،انکار ناپذیر است.چنانچه امام خمینی(ره)در این باره فرمودند:

«آن مرحوم(میرزای بزرگ رحمه الله علیه)که در سامره تنباکو را تحریم کرد،برای اینکه ایران را تقریبا در اسارت گرفته بودند،به واسطه قرار داد تنباکو،و ایشان یک سطر نوشتند که تنباکو حرام است،و حتی بستگان خود آن جائر(ناصر الدین شاه)هم و حرمسرای آن جائر ترتیب اثر دادند به آن فتوا،و قلیانها را شکستند و در بعضی جاهاتنباکوهایی که قیمت آن هم زیاد بود،در میدان آوردند و آتش زدند و شکست دادند آن قرار داد را،و لغو شد قرارداد،و یک چنین چیزی و آنها دیدند که یک روحانی پیرمرد،در کنج دهی از دهات عراق،یک کلمه می نویسد و یک ملت قیام می کند،و قراردادی که ما بین شاه جائر و انگلیسیها بوده است،به هم می زند و یک قدرت این طوری دارد او.» ^(۲)

در دوران قاجار-و کمی پیش از آن-محور عمده حل و فصل مشکلات سیاسی،اجتماعی و اقتصادی رژیم حاکم را،سیاست موازنه منفی و مثبت(جلب رضایت دو ابرقدرت روس و انگلیس از طریق اعطای امتیازات و منافع مختلف به آنها)تشکیل می داده است،تا جائیکه به عنوان شیوه ای سهل الوصول برای حفظ و بقای شاه و در برابر تکاثر طلبی استعمارگران بین المللی به کار گرفته می شد.در آن زمان،دودولت روس و انگلیس نقش تعیین کننده را در دربار شاه داشتند که خود به دلیل فقدان پایگاه مردمی دربار بود.بینش سیاسی و فرهنگی مردم در سطح نازلی قرار داشت و ازوسایل ارتباطی آن روزگار(مانند روزنامه ها)به نحو قابل توجهی برخوردار نبودند وغالبا در اثر تبلیغات انحرافی رژیم شاه،تصور می کردند که دیگر شاهان جهان تابع شاه ایران هستند!مدتی پیش از انعقاد قرارداد امتیاز تنباکو«عهدنامه رویتر»در تاریخ جمادی الاولی ۱۲۸۹ ه.ق(۱۸۷۲ م)با«بارون ژولیوس دورویتر»انگلیسی که رشوه های کلان به شاه و صدر اعظم وی(مشیر الدوله سپهسالار)پرداخته بود، صورت گرفت.در وصف ننگین بودن این عهدنامه همین بس که به «اعطای سند مالکیت ایران »معروف گشت و«لرد کرزن »،آن را«بخشش از طرف ایران »خواند.شاه و سپهسالارپس از این بخشش و با پولی که به عنوان رشوه از رویتر گرفتند.در سال ۱۲۹۰ ه.ق ازطریق روسیه به فرنگ رفتند.ولی در پایتخت روسیه با اعتراض شدید دولت تزاری نسبت به این عهدنامه روبرو شدند که دنباله این سفر به اعطای امتیازات دیگری به روسیه منجر شد.

سفر سوم ناصر الدین شاه به اروپا:

در سفر سوم ناصر الدین شاه به فرنگ و توقف او در انگلستان،پیشنهاد اعطای امتیاز توتون و تنباکوی ایران به انگلیس مطرح می شود.به این منظور دولت انگلیس یکی از اتباع خود به نام «ماژور تالبوت »را به عنوان طرف قرارداد معرفی می کند.

سرانجام در رجب ۱۳۰۷ ه.ق مطابق با مارس ۱۸۹۰ میلادی و پس از مراجعت شاه به ایران و آمدن تالبوت در راس یک سندیکای ساختگی و خلق الساعه،قرارداد امتیازانحصار تنباکوی ایران در ۱۵ ماده تنظیم،و به امضای ناصر الدین شاه رسید.درفضاحت این قرارداد همین بس که رویتر انگلیسی گفت:«وقتی که متن آن در جهان انتشار یافت،معلوم شد که حاوی یک تسلیم دربست و غیرعادی کلیه منابع صنعتی یک کشور پادشاهی به خارجیان است که حتی در عالم خیال هم تصور نمی رفت که امتیازی حتی به مراتب کمتر از آن در تاریخ واگذار شده باشد.»و اعلان فوق در آغاز سال ۱۳۰۸ه.ق و ورود تالبوت و هیات همراه وی به ایران که در رجب ۱۳۰۸ ه.ق صورت گرفت و همچنین انتشار اعلامیه کمپانی رژی که تمام خرید و فروش تنباکو را از آغاز سال ۱۳۰۸ ه.ق به خود متعلق می نمود.برخوردهای ریشه دار و شدید محافل مذهبی رانسبت به استعمارگران و اهداف شوم نهفته در قرار داد و تبعات آن برانگیخت و به مشابه د