فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران

دانلود و استفاده از فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران – تجربه‌ای بی‌نظیر در ارائه!

پاورپوینتی شیک و استاندارد:

فایل فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران شامل 120 اسلاید طراحی‌شده با دقت بالا است که کاملاً آماده برای ارائه یا چاپ در PowerPoint می‌باشد.

چرا فایل فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران گزینه‌ای عالی است؟

• گرافیک حرفه‌ای و جذاب: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران با طراحی مدرن و چشم‌نواز، پیام شما را به بهترین شکل منتقل می‌کنند.
• کاربری آسان: ساختار این پاورپوینت به‌گونه‌ای است که استفاده از آن بدون نیاز به تغییرات پیچیده ممکن باشد.
• آماده استفاده: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران از قبل تنظیم‌شده و بدون نیاز به ویرایش، قابل استفاده هستند.

تضمین کیفیت و دقت بالا:

این مجموعه بر اساس بالاترین استانداردهای طراحی ساخته شده است و کاملاً منسجم و بدون اشکال، مناسب برای ارائه‌های حرفه‌ای می‌باشد.

نکته قابل توجه:

برخی نسخه‌های غیررسمی ممکن است تغییراتی داشته باشند. این نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران با دقت و کیفیت بالا طراحی شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران را دریافت کنید و یک ارائه بی‌نظیر داشته باشید!

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران :

مقدمه

تفکر مقاومت خون بر شمشیر بر اساس تئوری و نظریه امام خمینی (ره) است و این آموزه را پیشکسوتان جهاد و شهادت در هشت سال دفاع مقدس در میدان جنگ اجرا کردند. وجوب دفاع از سرزمین های اسلامی، از ضروریات فقه اسلام است. بر اساس آیات، روایات و ادله عقلی متعدد، جامعه اسلامی پیکره واحدی است و مسلمین نمی توانند در قبال تهاجم بیگانگان به سایر مسلمانان، بی تفاوت باشند؛ چنان که خداوند متعال در قرآن کریم با صراحت به حمایت و دفاع از ستمدیدگانی که مورد ظلم قرار گرفته و از وطن و سرزمین خویش اخراج و آواره شده اند، فرمان می دهد. امام خمینی در نهم اسفند سال ۱۳۶۶ در جمع اعضای شورای مرکزی حزب الله لبنان چنین گفت: «همه شیاطین مجتمعند که نگذارند اسلام رشد کند و ما باید این معنا را در نظر داشته باشیم که با تمام قوا و تا آخرین نفرمان مهیا شویم و در راه خدا جهاد کنیم». امام (ره) ضمن درک واقعی واقعیت هایی که انقلاب اسلامی در ابتدای راه با آن مواجه بود، مسیر ادامه راه انقلاب را برای ما نشان می دهد و بر این اساس، در یک جمع بندی، می توان محورهای منافع ملی و مولفه های امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران را این چنین برشمرد: ۱. اسلامیت نظام. ۲. جمهوریت نظام. ۳. تمامیت ارضی. ۴. حاکمیت ملی. ۵. وحدت ملی. ۶. معیشت ضروری مردم. ۷. نظم و امنیت عمومی جامعه. ۸. کیان اسلام و تشیع در جهان. ۹. استقلال سیاسی. ۱۰. افتخارات ملی. ۱۱. تعمیم عدالت و رفاه. ۱۲. صلح و امنیت بین المللی. ۱۳. حفظ محیط زیست. پس از انقلاب اسلامی ایران، عناصری هم چون فرهنگ، ایدئولوژی، رهبری و دین، برجستگی و اهمیت بیشتری پیدا کرد. در کتابی به نام «یک قرن انقلاب» که اخیراً توسط فورن ویرایش شده، مقالات گوناگون از نویسندگان مختلف به چشم می خورد که بیشتر درباره بازگشت مجدد فرهنگ به عرصه تئوری های انقلاب است. نکته ای که از نظر آنان در نظریه پردازی انقلاب ها از آن غفلت شده است. براساس نظریه دورکیم، در رابطه با انقلاب ایران، می توان به بحث همبستگی و انسجام اشاره کرد. زیرا دین همانند یک سیمان اجتماعی، توانست همه مردم را به هم وصل و همبستگی و انسجامی قوی در جامعه حاکم کند. فرهنگ مقاومت و پایداری با بهره گیری از مولفه هایی هم چون؛ استکبارستیزی، جهاد و احیا و تقویت هویت دینی می تواند ما را در مقابله ها با ناتوی فرهنگی یاری نموده و افق روشنی جهت رسیدن به امنیت پایدار در داخل کشور برای ملت مسلمان ایران باشد.

بیان مسئله

تجربه های دهه های اخیر در جهان نشان از آشکار ساختن بهره گیری از فرهنگ در مقولاتی چون توسعه و پیشرفت، امنیت، منافع ملی، نظام های سلامت، محیط زیست و… دارد. اینکه فرهنگ هر کشوری چه میزان قابلیت و یا ظرفیت هایی برای ایجاد بستر مناسب به منظور پاسخگویی به نیاز های مربوطه را دارد، بستگی به منابع تامین کننده و یا آبشخور آن فرهنگ دارد (بهشتی نژاد، ۱۳۹۳: ۸). از نگاه امام (ره) مهم ترین مؤلفه تعیین کننده هویت ملت ایران، فرهنگ آن است و از آن جا که فرهنگ ایرانیان از حدود ۱۴۰۰ سال پیش تاکنون متأثر از اسلام بوده است، در نتیجه فرهنگ اسلامی مهم ترین عامل هویت ساز ایرانیان بوده است» (خسروی، ۱۳۹۰: ۱۶).

مقاومت، اصطلاحی است از ریشه ی قوام یا قیام، ریشه ای که در دین اسلام از جایگاه ویژه ای برخوردار است و به همین منظور مقاومت یک اصطلاح بومی محسوب می شود. مقاومت را به فارسی استواری یا ایستادگی یا پایداری می گویند. معنای غالب در واژ مقاومت، ایستادگی و مقاومت کردن در برابر چیزی است که توازن و تعادل را برهم زده، خواه این عامل درونی باشد مانند امیال نفسانی یا بیرونی، مانند بیماری یا تجاوز و اشغالگری (میرقادری؛ کیانی، ۱۳۹۱: ۷۰).

قوام و استحکام هر موجودی، راز بقا و سبب ماندگاری آن است. عاملی که ملّت های ضعیف را در برابر دولت های گرگ سیرت، بر سر پا نگه می دارد، صبر و مقاومت است. هر ملتی، برای اثرگذاری بیش تر و ثبات دایمی، نیازمند آن است تا مقاومت خود را به فرهنگ عمومی تبدیل کند. هر موضوعی تا وقتی زمینه ی فرهنگی پیدا نکند، نمی تواند بقا و ماندگاری خویش را تضمین نماید (فرهنگ، ۱۳۹۱).

واژه شناسان، امنیت را به آرامش نفس و نبودن بیم و هراس معنا کرده اند و امنیت را حالتی برشمرده اند که انسان در آرامش و آسودگی آن را احساس می کند و این آرامش می تواند از آن نظر باشد که توانایی ها، امکانات و دارایی های انسان با هیچ خطر و تهدیدی مواجه نیست و از این جهات در امان است. امنیت از نیازها و انگیزه های اساسی انسان به شمار می رود، به طوری که با زوال آن آرامش خاطر انسان از بین می رود و تشویش، اضطراب و ناآرامی جای آن را می گیرد و مرتفع شدن بسیاری از نیازهای آدمی در گرو تأمین امنیت است. امنیت مقوله ای اساسی در هر نظام اجتماعی است و کشورها اولویت اول خود را به برقراری امنیت در جامعه اختصاص می دهند (مقتدایی، ۱۳۹۴).

مسائل امنیتی یک کشور به دو دسته داخلی و خارجی تقسیم می شود که این دو را نمی توان جدای از یکدیگر دانست. با این همه، می توان گفت که منظر امنیت داخلی غالبا متوجه مرزهای داخلی کشور است و بیشتر تهدیداتی را بررسی می کند که می تواند امنیت را در داخل مرزهای کشور به خطر اندازد (احمدی پور، ۱۳۷۹: ۲۷۹-۲۸۲). امنیت داخلی امروزه کالایی پرارزش به شمار می رود که به رغم تعابیر متفاوت از آن، دلالت بر وضعیتی مطلوب برای حیات شهروندان دارد. بدیهی است که به خاطر تفاوت نوع بازیگران در دو عرصه داخلی و خارجی، مطلوبیت فوق نیز تفاسیر مختلفی می یابد.

فرهنگ مقاومت جمهوری اسلامی ایران را در مولفه هایی مانند: استکبارستیزی، روحیه جهادی، تاکید بر هویت دینی و مردم سالاری دینی و… می توان تبیین نمود. اگر به تقابل استکبار جهانی با جمهوری اسلامی ایران در سه دهه گذشته نظر بیفکنیم در می یابیم که در دهه اول تقابل در حوزه نظامی است و سراسر این دهه جنگ، کودتا و ترور می باشد. اما از ابتدای دهه دوم، بحث فراگیر عمومی در جامعه ایرانی مسئله «تهاجم فرهنگی» بود. استکبار در دهه سوم در راستای هجمه فرهنگی به فکر مهار انقلاب اسلامی در سطح جهان افتاد (والی زاده، ۱۳۸۸: ۸). لذا امروز به اعتراف صریح نظریه پردازان غربی درگیری اصلی بین فرهنگ دینی انقلاب و نظام اسلامی با فرهنگ غربی است. هانتیگتون نظریه پرداز آمریکایی می گوید: «تقابل اصلی آینده جوامع بشری برخورد فرهنگ اسلامی و فرهنگ غربی است» (معاونت سیاسی نمایندگی ولی فقیه درقرارگاه ثارلله، ۱۳۷۸: ۲۷). دیوید کیو، مامور سازمان سیا چنین می گوید: «مهم ترین حرکت در جهت براندازی جمهوری اسلامی، تغییر فرهنگ جامعه فعلی ایران است و ما مصمم به آن هستیم» (نگارش، ۱۳۸۰: ۱۸۴). ناتوی فرهنگی به دلیل ویژگی های خود از پیچیدگی خاصی برخوردار است و خطرش افزون تر از ناتوی نظامی است و قهرا مقابله با آن نیز با مشکلات بیشتری مواجه خواهد بود. برخی از این ویژگی ها عبارتند از: ۱. نامحسوس و نامرئی بودن اقدامات، فعالیت ها و تجهیزات مخصوص به خود. ۲. به ظاهر رسمی و قانونی بودن؛ ۳. دراز مدت و دیر پابودن و ماندگار در روح و فکر و تخریب اندیشه ها. ۴. هدف گرفتن فرهنگ به عنوان سنگ زیرین و پای اصلی جامعه و نسخ هویت اسلامی و ملی و بیگانه کردن انسان ها از خود. ۵. استفاده از تمامی حربه های سیاسی، اقتصادی، نظامی، روانی، تبلیغاتی و… ۶. با برنامه عمل کردن و داشتن طرح و برنامه در فواصل کوتاه مدت، میان مدت و دراز مدت. ۷. استفاده از ابزارها و امکانات تکنولوژی گسترده و متنوع با تخصیص بودجه های کلان. ۸. استفاده از ادبیات و الفاظ مردم پسند. ۹. بهره گیری گسترده از مواد مخدر، سایت های مستهجن و فساد و فحشاء. ۱۰. سود جستن از شیوه های نوین و متنوع. ۱۱. حرمت شکنی و توهین به مقدسات (راهبردهای جهاد فرهنگی در تقابل با ناتوی فرهنگی، ۱۳۸۶). در بررسی مصادیق و ویژگی های ناتوی فرهنگی، تهدیداتی که در این راستا وجود دارد و خساراتی که ممکن است در این راستا متحمل شویم می توان به موارد ذیل اشاره نمود: ۱-در معرض خطر قرار گرفتن هویت های ملی، دینی و نژادی. ۲- تضعیف و ایجاد شبهه در باورهای دینی و انقلابی مردم. ۳- جایگزین رسانه های جهانی به جای رسانه های ملی. ۴- تحول در تلقّی و الگوهای زندگی اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی (امیری، ۱۳۹۰: ۱۰۲). الگویی که برای مقابله با این هجمه ها و این ناتوی دشمن می توان به کار برد چیست؟ مقام معظم رهبری می فرماید: «الگوی مقاومت و مبارزه پیش روی ماست؛ یعنی می توان با مقاومت و مبارزه و البته تحمّل خسارت، به پیروزی رسید» (مقام معظم رهبری، ۴/۲/۸۰). به تعبیر قرآن: بنیان مرصوص؛ تصویری محکم شکل می گیرد. ممکن است کم باشیم ولی قدرت بالایی داریم: کمْ منْ فئَهٍ قلیلَهٍ غَلَبَتْ فِئَهً کثیرَهً بِإِذْنِ اللَّهِ وَ اللَّهُ مَعَ الصابِرینَ (بقره، ۲۴۹). یک نوع تصویر را باید خودمان تولید کنیم و یک نوع تصویر را خودمان از خود داریم. این جمله از امام خمینی که آمریکا هیچ غلطی نمی تواند بکند، بر همین مبناست (افتخاری، ۱۳۹۴).

در این پژوهش محقق قصد دارد با روش توصیفی -تحلیلی به این سوال پاسخ دهد که در جمهوری اسلامی ایران، فرهنگ مقاومت، چه نقشی در امنیت داخلی داشته و این فرهنگ چگونه یک جامعه امن و منظم را به ارمغان خواهد آورد؟ بر این اساس محقق با تعریف مفهوم دقیق از فرهنگ مقاومت و کالبدشکافی مولفه های آن در پی بررسی نقش فرهنگ مقاومت بر امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران است. همان طور که گفته شد، با توجه به گستردگی موضوع در این تحقیق سعی شده نقش مولفه های فرهنگ مقاومت: ۱-استکبارستیزی ۲-روحیه جهادی ۳- هویت دینی بر امنیت داخلی مورد مطالعه قرار گیرند.

چارچوب نظری

«فرهنگ از کلمه لاتین cultura گرفته شده که با کلمه cultus، به معنی نیایش یا پرستش ارتباط دارد. در گسترده ترین معنا می توان فرهنگ را نتیجه فعالیت انسانی تعریف کرد» (بهشتی راد، ۱۳۹۳: ۱۱). فرهنگ در لغت به ادب، دانش، علم، معرفت، مجموعه آداب و رسوم و مجموعه علوم و معارف یک قوم گفته می شود (وسیعی، ۱۳۵۷: ۱۱۱). درباره تعریف فرهنگ بیش از ۱۶۱ تعریف جمع آوری شده است که این موضوع دلالت بر گستردگی معنا و مفهوم فرهنگ و گستردگی آن در زندگی انسان دارد. فرهنگ پدیده ای تاریخی و کاملا اجتماعی است که اجزا و عناصر پیچیده ای دارد و بر اساس این عناصر و اجزا تعریف می شود و امروزه در تعریف فرهنگ به معنی لغوی آن توجه نشده و عمدتا ابعاد جامعه شناسانه، روان شناسانه و مردم شناسانه آن در نظر گرفته می شود. کارکرد ویژه فرهنگ؛ آفرینش، نگاهداری، تداوم و همبستگی میان افراد جامعه است (ناظمی اردکانی، ۱۳۸۸: ۲۴۶).

فرهنگ معین، مقاومت را از نظر لغوی، ایستادگی و برابری کردن معرفی می کند و آن را از نظر اصطلاحی در مبادرت به نبرد تدافعی وضعیتی می داند که فرماندهی آن را موضع مقاومتی معرفی کرده و بر اساس همین موضع مقاومتی با تمام قوای خود مبادرت به نبرد می کند. بنابراین معنای غالب مقاومت، ایستادگی و پایداری در برابر چیزیست که توازن را چه از بعد داخلی و چه خارجی برهم زده باشد (معین، ۱۳۸۹: ۴۲۸۶). واژ مقاومت برگرفته از فعل ثلاثی مجرد قام، به معنای به پا خاستن و برخاستن و نیز پایدار ماندن است. این واژه بر وزن مفاعله و به معنای با کسی با هم برخاستن و یا باهم از جا بلند شدن و با کسی ضدیت کردن و نیز ایستادگی و پایداری کردن است. معنای غالب در واژ مقاومت، ایستادگی و مقاومت کردن در برابر چیزی است که توازن و تعادل را برهم زده، خواه این عامل درونی باشد مانند امیال نفسانی یا بیرونی، مانند بیماری یا تجاوز و اشغالگری. بنابراین مقاومت، یک وجه قتالی نیست، بلکه یک رویارویی فرهنگی، تبلیغاتی، تربیتی و اخلاقی و سلوکی و اقتصادی و سیاسی و نظامی است (میرقادری؛ کیانی، ۱۳۹۱: ۷۰).

امنیت داخلی

واژه ی امنیت از کلمه ی (امن) می آید که معنای آرامش یافتن، بیمناک نبودن و نترسیدن را به ذهن متبادر می نماید. امنیت در لغت به معنای در امان بودن، بی بیمی و بی هراسی (معین، ۱۳۸۷: ۱۳۵) اطمینان و سکون قلب (معلوف، ۱۳۸۲: ۱۸) نبودن ترس و دلهره (راغب، ۱۳۷۵: ۲۱) ایمنی و آرامش قلب، خاطر جمع بودن (قرشی، ۱۳۷۱: ۱۲۴) است.

«امنیت در لغت حالت فراغت از هرگونه تهدید یا حمله و یا آمادگی برای رویارویی با هر تهدید و حمله را گویند. در اصطلاح سیاسی و حقوقی به صورت امنیت فردی، امنیت اجتماعی، امنیت ملی و بین المللی به کار برده می شود» (آشوری، ۱۳۸۳: ۳۸). واژه شناسان، امنیت را به آرامش نفس و نبودن بیم و هراس معنا کرده اند و امنیت را حالتی برشمرده اند که انسان در آرامش و آسودگی آن را احساس می کند و این آرامش می تواند از آن نظر باشد که توانایی ها، امکانات و دارایی های انسان با هیچ خطر و تهدیدی مواجه نیست و از این جهات در امان است. امنیت از نیازها و انگیزه های اساسی انسان به شمار می رود، به طوری که با زوال آن آرامش خاطر انسان از بین می رود و تشویش، اضطراب و ناآرامی جای آن را می گیرد و مرتفع شدن بسیاری از نیازهای آدمی در گرو تأمین امنیت است. امنیت مقوله ای اساسی در هر نظام اجتماعی است و کشورها اولویت اول خود را به برقراری امنیت در جامعه اختصاص می دهند (مقتدایی، ۱۳۹۴). حالتی از تفوق نظم و قانون در یک جامعه را امنیت داخلی گویند (کالینز، ۱۳۷۰: ۴۷۵). جنبه ی داخلی امنیت ملی، امنیت یک ملت در مقابل تهدیدات پیدا و پنهان و در درون مرزهای ملی را شامل می شود. این تهدیدها می توانند سیاسی (مانند شورش، جدایی طلبی و…)، اقتصادی (نابسامانی ها و بحران های اقتصادی و…)، نظامی (کودتا و جنگ داخلی) و اجتماعی (آشوب و شورش اجتماعی) باشند، که هر کدام به نوعی دولت ملی را تحت فشار قرار داده و موجودیت آن را مورد تهدید قرار دهند (مرادیان، : ۲۰۱-۱۶۸).

در تعاریف اصطلاحی امنیت تنوع زیادی وجود دارد، اما با این حال دارای نقاط مشترکی است که در تعریف زیر قابل جمع است؛ امنیت عبارت است از حالت فراغ از ترس، تهدید و اضطراب و وضعیتی که در آن ارزش های حیاتی مصون از هرگونه تعرض باشد (واثقی، ۱۶: ۱۳۸۰). مقوله ی امنیت قدمتی به درازای تاریخ بشر دارد. در تاریخ، جامعه ای را سراغ نداریم که دیرزمانی فارغ از دغدغه ها و معضلات امنیتی، روزگار را سپری کرده باشد. جستجوی امنیت از مهم ترین نیازها و انگیزه های انسانی است. مهم ترین نیاز هر جامعه خواه یک طایفه یا قبیله و خواه یک قوم یاکشور، برقراری امنیت آن جامعه و افراد آن است که مسئولیت تعقیب و تأمین آن به عهده ی حکومت ها و دولت هاست (تاجیک، ۱۳۷۶: ۴۶). واژه ی امنیت به عنوان یک مفهوم عام تمامی شئونات زندگی انسان را در بر می گیرد و با بقای نفس و صیانت از حیات و موجودیت انسان پیوند می خورد. در واقع امنیت تضمین کننده ی حیات و بقای انسان و موجود زنده می باشد و همه ی موجودات در بقا و حفظ وجود و حیات سا لم خود تلاش می نمایند و امنیت عامل این نیاز اساسی و حیاتی است. لذا امنیت مهم ترین آرمان انسان و موجود زنده تلقی می شود (حافظ نیا، ۱۳۸۵: ۳۲۵). در مقابل این واژه ی با ارزش واژه ی دیگری به نام ( ناامنی) قرار دارد؛ اگر امنیت یک جامعه را در معنی جامع آن، حفظ کشور از نفوذ بیگانگان و جلوگیری از هرگونه عملیات غیر قانونی که منظور آن تضعیف یا انهدام حکومت و ملت باشد، بگیریم در عوض هرگونه اخلال در روند امنیت ملی و داخلی را نا امنی خواهیم نامید (رستمی، ۱۳۷۸: ۱۱۷). نویسندگان علوم امنیتی تعاریف متنوعی از مفهوم امنیت داخلی ارائه نموده اند: «امنیت داخلی شامل حفظ ساختار حکومت به ویژه نهادهای برقرار کننده نظم و امنیت داخلی، رهبران نظام و مجموعه مشترک ارزش ها، اصول، هنجارهای مشروعیت ساز قدرت، اصول و رویه های ثبات در حاکمیت، توانایی حفظ اقتدار و نظارت اجرای قواعد و مقررات انتظام بخش است» (بلندیان، ۱۳۸۶: ۲۶).

فرهنگ مقاومت

مقاومت از اصول اولی زندگی بشری است که انسان بدون بهره مندی از آن هرگز قادر به زندگی نخواهد بود. قرآن آن را واجب شرعی و ضرورت بشری می داند که فقدان آن، موجب فساد در زمین خواهد شد. مقاومت، سیاست و سلوکی ممتد است و نه حادثه یا لحظه، بلکه کاری تمدنی و فراگیر و مستمر و متکامل و مستقل در رویارویی با مبارزه طلبی ها، دشمنی ها و تجاوزگری ها یا هر چیز دیگری است که برهم زنند تعادل و توازن باشد (میرقادری؛ کیانی، ۱۳۹۰: ۷۰). بر این اساس مقاومت، بر کلی عکس العمل هایی اطلاق می گردد که ممکن است به شکل تدابیر اجرایی و بازدارنده باشد و گروه یا سازمان یا فردی در رویارویی با تهدیدها و خطرها و تجاوزهای خارجی یا داخلی با آن روبه رو می شود (مطلق شقور، ۲۰۰۹: ۲۰-۲۱).

امام خمینی (ره) فرهنگ را کارخانه آدم سازی می داند: «فرهنگ یک کارخانه آدم سازی است… فرهنگ سایه ای است از نبوت» (صحفیه نور، ج : ) «در نگاه مقام معظم رهبری (مدظله العالی) فرهنگ از چنان اهمیتی برخوردار است که با سرنوشت اجتماعی ملت ها گره خورده است. این مسئله نشان گر اهمیت فرهنگ در اندیشه رهبر معظم انقلاب است: فرهنگ به عنوان شکل دهنده به ذهن و رفتار عمومی جامعه است. اندیشیدن و تصمیم گیری جامعه بر اساس فرهنگی است که بر ذهن آنها حاکم است.

مقاومت فرهنگی عبارتست از پاسداری آگاهانه و منطقی از فرهنگ خودی و برخورد هوشیارانه و هوشمندانه با فرهنگ بیگانه. رمز موفقیت در مقاومت فرهنگی، شناخت فرهنگ خودی و پدیده های اصولی و بنیادی آن است. در مقاومت فرهنگی اولویت اصلی با صیانت و پاسداری از عناصر ثابت و لایتغییر فرهنگ خودی می باشد که باید آگاهانه و با بصیرت کامل حفظ و حراست شوند. این پاسداری باید مبتنی بر آگاهی مردم و هوشیاری همگانی باشد و تمامی مردم در کلیه صحنه های فردی و اجتماعی زندگی خویش، حافظ و نگهبان فرهنگ خودی باشند (مهدی، ۱۳۷۵).

مقاومت گرایی اسلامی به این معنا است که گروه های مختلف اسلامی درصدد آن هستند تا از حاشیه به سوی مرکز تغییر مکان دهند. به عبارت دیگر، مقاومت گرایی اسلامی مبنای حرکت به سوی تغییر وضع موجود را فراهم می سازد. این امر به معنای تلاش برای بازسازی هویت از دست رفته می باشد. روندی که فقط از طریق مقاومت گرایی حاصل می شود (قزلسفلی؛ فرخی، ۱۳۹۲: ۱۵۵). در اصطلاح قرآنی و فرهنگ آن، مقاومت به معنای ایستادگی به حالتی گفته می شود که شخص برای انجام کارها و تحقق اموری اقداماتی را انجام می دهد که شامل ایجاد مقتضا و از میان بردن مانع و ایستادگی در برابر فشارهاست (فرزانه، ۱۳۹۴). مفهوم مقاومت، پایداری و دفاع، مفهومی عام در فرهنگ ملتهاست. این مفهوم کاملاً ارزش تلقی می شود زیرا یک واکنش غیر ارادی در برابر تهاجم است (کاکایی، ۱۳۸۰: ۵۵).

پیشینه تحقیق

بررسی های به عمل آمده نشان می دهد تحقیقات علمی قابل توجهی پیرامون فایل پاورپوینت کامل نقش فرهنگ مقاومت در امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران در داخل سازمان انجام نشده است و موسسات تحقیقاتی برون سازمانی نیز تحقیقات مقالات محدودی در ارتباط با موضوع امنیت و فرهنگ صورت گرفته که هر یک ابعاد خاصی را به شرح زیر مورد بررسی قرار داده است.

-امیری، ابوالفضل (۱۳۹۰) در مقاله جهانی شدن فرهنگ و راهبردهای مقاومت فرهنگی، در فصلنامه مطالعات بسیج، سال چهاردهم، شماره ۵۰، می نویسد:… در صورت مواجهه صحیح با پدیده جهانی شدن و تأثیر و تعامل مثبت فرهنگ و هویت ملی بر این جریان و شناخت و برخورد علمی و آگاهانه با جلوه های آشکار آن و استفاده بهینه از فرصت های حاصل، فرآیند جهانی شدن می تواند عاملی برای توانمندی و برتری فرهنگ های ملی و محلی و امکانی برای توسعه و تعمیق فرهنگ و ارزش های دینی و انقلابی و احیای باورهای فرهنگی کشور باشد.

-مخبر دزفولی، محمدرضا و همکاران (۱۳۹۴)، در مقاله واکاوی تهدیدات فرهنگی ماهوارهای و تدوین راهبردهای مقابله در فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک شماره ۶۴ می نویسند: جمهوری اسلامی ایران شکل جدیدی از حکومت را پیش روی جهانیان قرارداد. این نظام بر مدار دین و حول محور ولایت و امامت، با طرح مردم سالاری دینی، نظام های مبتنی بر دموکراسی غربی و در رأس آن آمریکا و راهبردهای جهانی به ویژه منطقه ای این ابرقدرت را به چالش کشید. پر واضح است که دو مکتب فکری با شاکله متفاوت در مقابل هم قرار دارند و هریک بر اساس ساختار روحی و فکری خود عمل می کند.

محمدی، محمود (۱۳۹۲)، در مقاله اسلام گرایی؛ گفتمان مقاومت، دو فصلنامه علمی -پژوهشی جامعه شناسی تاریخی، دوره ۵، شماره ۲ می نویسد: گفتمان اسلام گرایی نوعی مقاومت در برابر سلطه گفتمان مدرنیته غربی است که با صورت بندی جدیدی از اسلام، الگوی بدیلی را برای مدیریت جامعه پیشنهاد می دهد. وی با نقد نظریات نظریه پردازان غربی در مورد نفی نقش دین در مناسبات اجتماعی و ارائه ابزار های علمی و عقلانی به جای آن اشاره می کند که این نظریات با چالش هایی مواجه شد و جنبش ها و گروه هایی در خود غرب به وجود آمدند که خواهان بازگشت دین به حوزه عمومی بودند. به ویژه ظهور اسلام سیاسی، این اصل و گزاره را دچار چالش نمود و اسلام گرایی گفتمانی است که تلاش می کند که اسلام را در مرکز نظام سیاسی-اجتماعی خود قرار دهد.

پوستینچی، زهره (۱۳۹۱)، در مقاله انقلاب اسلامی ایران و برسازی هنجارسیاسی مقاومت در روابط بین الملل، فصلنامه آفاق امنیت، سال پنجم، شماره شانزدهم؛ با اشاره به اینکه یکی از موضوعات اصلی اسلام سیاسی تأثیرگذاری بر فرهنگ سیاسی، ساختار سیاسی و سیاست بین الملل است. می نویسد: انقلاب اسلامی ایران و فرآیند دفاع مقدس، جلوه هایی از مقاومت را در برابر سایر مؤلفه های تأثیرگذار در رهیافت های سیاست بین الملل به وجود آوردند. مقاومت به عنوان هنجار و متغیر جدیدی از کنش در سیاست بین الملل ظهور کرد. این متغیر تحت تأثیر موضوعاتی از جمله هنجارهای مربوط به انقلاب اسلامی ایران بوده است.

جعفری، علی اکبر و قربی، سید محمد جواد (۱۳۹۲) در مقاله راهبردهای مقابله با سلطه فرهنگی نظام استکبار در اندیشه سیاسی امام خمینی (ره) فصلنامه علمی -پژوهشی پژوهشنامه انقلاب اسلامی، سال سوم، شماره ۹۲ می نویسد: استکبار جهانی و جریان تاریخی امپریالیسم همواره مترصد برتری یابی نسبت به سایر کشور های جهان بوده اند و به نوعی خود را داعیه دار جهان می دانند و از هر شیوه ای برای تسلط بر سایر کشور ها بهره می گیرند و با پیشرفت تکنولوژی و ارتباطات به سوی سلطه فرهنگی روی آورده اند. امام خمینی (ره) به عنوان پرچمدار مبارزه با استکبار و سلطه گران فرهنگی، ضمن روشن سازی ماهیت های فرهنگی سلطه گران برای ملت های اسلامی به روشن سازی راهبرد های سلطه گران می پردازد. میرقادری، سید فضل الله و کیانی، حسین (۱۳۹۱) در مقاله بن مایه های ادبیات مقاومت در قرآن، فصلنامه ادبیات دینی، شماره اول می نویسد: مقاومت از اصول اولیه زندگی بشری است که انسان بدون بهره مندی از آن هرگز قادر به زندگی نخواهد بود. قرآن آن را واجب شرعی و ضرورت بشری می داند که فقدان آن، موجب فساد در زمین خواهد شد. از دیدگاه قرآن، مقاومت برای بقای هر پدیده، امری ضروری و اجتناب ناپذیر است؛ هدف اساسی مقاومت، ایجاد تعادل و توازن، در هر پدیده است.

فرزانه، علی (۱۳۹۴)، در مقاله سیاست مقاومتی در قرآن در روزنامه کیهان، شماره۲۱۰۸۰، با اشاره به اینکه مقاومت و ایستادگی بدون قوام یافتن و ایستادن بر توانمندی های خودی امکان پذیر نیست و تکیه بر غیر نمی تواند مقاومت و ایستادگی را موجب شود، می نویسد: سیاست ها و برنامه های اسلامی بر آن است تا این مقاومت و ایستادگی درونی را ایجاد کند. پس عناصر مقاومت در اموری چون: -۱ مقاصد و مطالب ۲- مبانی و اصول-۳ تحقق بخشی به مقتضیات ۴- مانع زدایی-۵ تحمل فشارها؛ ۶- حفظ مواضع اصولی بدون عقب نشینی از آنها قابل شناسایی است.

ترابی، قاسم و رضایی، علیرضا (۱۳۹۰) در مقاله فرهنگ راهبردی جمهوری اسلامی ایران، زمینه های ایجابی، شاخص های اساسی، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال چهاردهم، شماره چهارم، با اشاره به مهم ترین عوامل شکل دهنده و تأثیرگذار بر فرهنگ راهبردی جمهوری اسلامی ایران شامل مواردی چون اسلام شیعی، عوامل اقتصادی، حافظه تاریخی، موقعیت جغرافیایی، تجربه جنگ ۸ ساله و درک واقعیات بین المللی می باشند و ضمن اینکه بدبینی به بیگانه، پایداری و مقاومت، بی اعتمادی راهبردی، ابهام راهبردی، عمل گرایی، خوداتکایی و بازدارندگی، مهم ترین محورها و شاخص های فرهنگ راهبردی جمهوری اسلامی ایران هستند، به ارزیابی و شناخت زمینه های ایجابی، سازنده و هم چنین، اصول و شاخص های فرهنگ راهبردی جمهوری اسلامی ایران می پردازد.

زارع زاده، رسول (۱۳۹۲)، در مقاله تبیین مؤلفه های اثرگذار بر امنیت داخلی در سطح کلان، فصلنامه آفاق امنیت، سال پنجم، شماره نوزدهم با طرح پرسش هایی مبنی بر مؤلفه های مؤثر بر امنیت داخلی چیست؟ نظام های سیاسی برای تقویت ثبات سیاسی و کاهش تهدیدهای امنیت داخلی خود چه اقداماتی را باید انجام دهند؟ با پذیرش گفتمان ایجابی امنیت، امنیت داخلی را وضعیتی معرفی می کند که نظام سیاسی درصدد ایجاد اطمینان خاطر و حداکثر رضایتمندی بین شهروندان خویش است؛ با این تفسیر، مفهوم مشروعیت سیاسی کلیدواژه ای اساسی در تبیین مؤلفه های اثرگذار بر امنیت داخلی است و نویسنده این مقاله ضمن بیان جایگاه و نقش آن در امنیت داخلی، با تشریح ابعاد این مفهوم در سطح تحلیل کلان، سایر مؤلفه های اثرگذار بر امنیت داخلی (کارآمدی و پاسخگویی)، را در تقویت مشروعیت سیاسی تبیین می کند.

آشنا، حسام الدین (۱۳۸۸) در مقاله امنیت فرهنگی؛ مفهومی فراسوی امنیت ملی و امنیت انسانی، فصلنامه راهبرد فرهنگ، شماره پنجم با اشاره به اینکه امنیت به عنوان ابزاری برای حفظ، تداوم و ارتقا حیات برای بشر قابل درک است، با اشاره به نظر ماندل مبنی بر اینکه امنیت کامل و حقیقی قابل حصول نیست، با طرح این نظر که تکیه بر نظریات غرب محور در فهم و تدبیر امنیت راهگشا نیست، چرا که به نظر نمی رسد امنیت در سطح ملی امری جهان شمول باشد؛ از همین رو فقدان نظریه بومی امنیت را باید تهدیدی امنیتی به شمار آورد.

مبانی نظری

در واقع واژه امنیت ملی و به تبع آن امنیت داخلی که یکی از زیر شاخه های امنیت ملی است، مفهومی است که بعد از جنگ جهانی دوم جعل و درباره آن نظریه پردازی شده است تا راه ها و شیوه های تحصیل امنیت درچارچوب دولت- ملت برای انسان ها به ارمغان آورده شود.

مکتب رئالیسم (واقع گرایی)

این مکتب معتقد است که کشور ها در پی کسب حداکثر قدرت در مقایسه با سایر کشور ها هستند، حفظ احتیاط را به عنوان یک اصل دائمی و فقدان اعتماد به اصول اخلاقی جهان شمول، حقایق همیشگی را اصل حاکم بر جهان می دانند. اخلاق به معنای عام آن را از حوزه سیاست جدا می دانند و معتقد به خدمت گرفتن اخلاق توسط قدرت هستند. اینان معتقدند که تنها قدرت است که می تواند تامین کننده امنیت باشد. این دیدگاه به دیدگاه سنتی امنیت معروف است و امروزه کارآیی خود را تا حد زیادی از دست داده است. اما تاکید بر قدرت نظامی در این دیدگاه کماکان اهمیت دارد (باصری، ۱۳۸۷: ۶۸-۲۹).

امنیت از دیدگاه مکتب لیبرالیسم

برخلاف رویکرد رئالیستی، امنیت و نظم در دیدگاه لیبرالی از توازن قوا حاصل نمی شود، بلکه حاصل تعامل هایی است که میان لایه های مختلف حاکمیتی، سازش میان قوانین، هنجارهای مشترک، رژیم های بین المللی و مقررات نهادی وجوددارد (ابراهیمی و همکاران، ۱۳۹۳: ۲۸-۱).

مکتب کپنهاک

کپنهاگ، مکتبی است در راستای توجه وسیع به موضوع امنیت با اندیشمندانی هم چون مک سوئینی، اولی ویور و باری بوزان، که در این میان بوزان با کتاب معروف خود یعنی «مردم، دولت ها و هراس» از سایرین شناخته شده تر می باشد (ابراهیمی، ۱۳۸۶: ۴۴۰). متفکران این دیدگاه، با تمایز میان امنیت حکومت و امنیت ملی، معتقدند در حوزه مطالعات امنیت ملی، آن مسائل امنیت داخلی مطرح می شوند که در ارتباط با تهدیدهای بیرونی و خارجی باشند (زارع زاده، ۱۳۹۲: ۱۳).

مکتب جهان سوم و امنیت داخلی

برخلاف مکتب کپنهاگ که