فایل پاورپوینت کامل آثار و فواید سفر و مسافرت

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل آثار و فواید سفر و مسافرت :

مقدمه

سفر، انسان را با سرنوشت و آثار برجای مانده از پیشینیان آشنا می کند و این آشنایی، خود بزرگ ترین آموزگار بشری است. در واقع، سفر نوعی مطالعه و تامل در حالات و رفتار کسانی است که تاریخ، سرنوشت و فرجام آنان را برای ما باز گفته است. قرآن کریم می فرماید: قل سیروا فی الأرض ثم انظروا کیف کان عاقبه المکذبین[۱]

آیین سفر عنوان مجموعه ای از رهنمودها و دستورالعمل هایی است که دانشمندان علم حدیث و اخلاق، در آثار خود جای داده اند. در میان روایات برجای مانده از پیشوایان معصوم (علیه السلام)، انبوهی از سخنان دل انگیز و راه گشا درباره آداب سفر و سیاحت وجود دارند که همگی حکایت از ارزندگی و گاه ضرورت این آیین انسانی و اسلامی می کنند. همین روایات و آثار گزارش شده از حضرات معصومین (علیهم السلام) است که مستند مباحث مربوط به آداب سفر، در کتاب های اخلاقی، اجتماعی و تربیتی است. به حتم، عمل به این رهنمودهای مشفقانه، بیش ترین ره آورد را برای مسافران و اهل سیر و سفر، به همراه آورده و مسافر را به کمالات روحی و سجایای اخلاقی رهنمون است.

از مهم ترین فواید و ثمرات سفر، ظهور و بروز شخصیت حقیقی انسان ها است. این فایده از آن رو در بستر سفر روی می دهد که معمولا انسان ها در طی راه و مدت اقامت و دیگر جوانب مسافرت، با ناهمواری ها و مرارت های بسیاری رو در رو می شوند، و این رویارویی، به مثابه آینه ای روشن در برابر مسافر و خلقیات او قرار می گیرد، که گفته اند: عند تقلب الاحوال تعرف جواهر الرجال. در زیر و رو شدن، باطن مردان شناخته می شود.

سعدی که خود نیز بخش های مهمی از زندگی خویش را در سیر و سفر گذرانده، معتقد است از خامی تا پختگی، راهی است که باید آن را با سفر پیمود:

بسیار سفر باید تا پخته شود خامی صوفی نشود صافی، تا در نکشد جامی

به هر رو، نمی توان انکار کرد که سفرهای کوتاه و بلند – به هر عنوانی که صورت می گیرد – نقش مهمی در پرداخت شخصیت آدمیان دارد و آنان را با جلوه هایی نو از حیات بشری آشنا می کند. هماره بخشی از زندگی انسان ها در سفر می گذرد و تقریبا هیچ گاه حیات فردی و اجتماعی انسان، از این آیین و عادت خوشایند، خالی نبوده است. سفر، در معمولی ترین شکل خود، که تفریحی و سیاحتی است، تا مقدس ترین انواعش، که تبلیغی و هجرت گونه است، موضوع نوعی رفتار غریزی است که پرداختن بدان، محققان را با گوشه هایی دیگر از زوایای روح ناشناخته انسان، آشنا می کند.

به هر حال، ما در این تحقیق مختصر و گزیده، به مباحثی که می تواند به نوعی ارج و منزلت سفر را آشکار سازد، نیم نگاهی کرده ایم. در فصل نخست، فایده های سفر را از نظر گذرانده و فصل دوم را به دستورهای سفر اختصاص داده ایم. در فصل سوم، اقسام سفر و در فصل چهارم، مسائل و احکامی از سفر را به اختصار یادآور شده ایم.

امید آن که این اندک، مقبول طبع مردم و صاحب نظران افتد و برای مسافرانی که روی به دیار غربت آورده و وطن را به قصد دریافت تجربه های انسانی و پاداش الهی ترک کرده اند، فایده بخشد.

هیچ از یاد نخواهیم برد که سفر، همان گونه که بخش هایی دلپذیر از عمر ما را به خود اختصاص داده است، قسمت مهمی از تاریخ اسلام و دیگر ادیان را نیز در خود پروریده است. بنابراین، هر چه بیش تر با این سنت دینی و آیین مردمی، آشنا شویم، بیش تر خواهیم توانست زوایای ناشناخته روح خود و تاریخ اقوام و ملل را بکاویم؛ زیرا سیر و سیاحت و گشت و گذار در سرزمین های ناشناخته، این امکان را خواهد داد که در آیات انفسی و آفاقی خداوند، تدبر و تفکر کنیم و بیش از پیش، به مقام معرفت بار یابیم. به حتم، سفر، هر چند بر روی زمین و از میان زمینیان باشد، مسافر را برای سفرهای روحانی و گذار از عالم معنا و ورود به دشت های سبز معنویت، آماده می سازد.

کیست که نداند آدمی برای عزیمت به سوی آخرت، نیازمند تمرین و آماده سازی روان است. این آمادگی، نیاز به حرکت جسم در سطح زمین دارد تا جولان روح در فضای لایتناهی را آسان تر کند. ان شاء الله.

به قول سنایی:

قدر مردم، سفر پدید آرد خانه خویش، مرد را بند است

چون به سنگ اندرون بود گوهر کس نداند که قیمتش چند است

فایده های سفر

تعریف سفر

فرهنگ نامه ها از سفر تعریف های مشابهی ارائه داده اند. در فرهنگ معین آمده است:

سفر، در لغت به معنای بیرون آمدن از شهر خود و به محل دیگر رفتن است، نیز به معنای قطع مسافت و راهی که از مکانی به مکان دور طی می کند، آمده است.[۲] فرهنگ های عربی، سفر را کشف حجاب و کنار زدن پرده، معنا کرده اند، حجاب هایی که معمولا از جنس اعیان و اشیای خارجی است.

راغب اصفهانی می نویسد: سفر العمامه عن الرأس، و الخمار عن الوجه.

عمامه را از سر، و نقاب را از صورت، کنار زد.

البته سفر به معنای کتاب آمده است که جمع آن، اسفار است. از تعریف های لغوی و فرهنگ نامه ای که بگذریم، آن چه ما را به مقصود نزدیک تر می کند،

ماهیت سفر در منظر عالمان اخلاق و تربیت است. مرحوم فیض کاشانی، که از بزرگ ترین دانشمندان شیعی و آگاهان علم اخلاق است، در اثر مهم خود، المحجه البیضاء، سفر را این گونه می ستاید:

از رهگذر سفر، آدمی از آن چه می هراسد، رهایی می یابد و به آن چه میل دارد، نایل می شود.[۳]

این ویژگی برای مسافرت، نکته مهمی است که مرحوم فیض کاشانی بدان اشاره می کند. بر این اساس، سفر، بازگیرنده و بازدهنده است، هراس و اضطراب را از مسافر باز می ستاند و در جای آن، محبوب و مطلوب های وی را می نشاند. سفر به انسان می آموزد که چگونه از امور ناهنجار و ناخوشایند بپرهیزد و آن چه را مایه کمال و خرسندی است، جایگزین کند.

نمونه هایی از ثمرات سفر

پای از خانه و وطن بیرون گذاردن، آثار و فواید بی شماری دارد که اگر انگیزه های معنوی و خیر و صلاح، مبدأ آن باشد، همه آن فواید، صد چندان خواهد شد. این رخداد، که هر از گاهی در زندگی انسان ها روی می دهد، آن چنان مؤثر و معنویت زا است که قرآن کریم، بارها و بارها بدان سفارش کرده است. نگریستن به نشانه های الهی و تدبر در فرجام اقوام و ملت های گوناگون، از جمله برکاتی است که به فرموده قرآن، بر سفر و سیر مترتب می شود. سه نمونه از این آیات، ذکر می شود:

قل سیروا فی الأرض ثم انظروا کیف کان عاقبه المکذبین.[۴] بگو: در زمین سیر کنید؛ سپس بنگرید عاقبت کسانی که (آیات ما را) تکذیب کردند.

قل سیروا فی الارض فانظروا کیف کان عاقبه المجرمین.[۵] بگو: زمین را بپیمایید؛ پس بنگرید فرجام کسانی را که بزهکار بودند.

أفلم یسیروا فی الأرض فینظروا کیف کان عاقبه الذین من قبلهم.[۶]. آیا آنان در زمین سیر نکردند، تا بنگرند عاقبت و پایان کار پیشینیان را. جز آن چه قرآن، از فواید سفر بدان اشاره کرده است، در روایات و سنت اسلامی و شیعی، بهره های دیگری نیز به سفر نسبت داده شده است که شماری از آن ها بدین قرار است:

۱- شادابی تن