فایل پاورپوینت کامل اشراف بر هستی، عامل دریافت خدا

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل اشراف بر هستی، عامل دریافت خدا :

اشراف بر هستی و شهودِ جلال و عظمتی که از عالم فوق طبیعت بر عرصه طبیعت و جان های پاک آدمیان می تابد، از مهم ترین عواملِ دریافتِ خداست. لذت و ابتهاج و شکوفایی باعظمتی که از این اشراف بر هستی و شهودِ جلال و عظمتِ عالم ملکوت در عرصه این عالم و جان های پاک آدمیان برای انسان های خدایاب در عرفان اسلامی به وجود می آید، واقعاً قابل توصیف نیست. تنها کسانی می توانند این لذت و ابتهاج و شکوفایی را دریابند که بیدار شوند و حرکتی کنند. اما باید بدانیم که هنگام بروز این حالت، خصوصاً در درجات شدید آن، ابدیت در یک لحظه قرار می گیرد و شدت ابتهاج و شکوفایی به حدّی است که انسان عارف می خواهد قالب تهی کند و رو به ملکوت به پرواز درآید.

به گفته بعضی از انسان شناسان بزرگ: «در این حالت، شدت انبساط و ابتهاج در درجه ای است که یا باید انصراف پیدا کرد و یا باید به عالم ابدیت پرواز نمود». این اشراف و شهود و انبساط و ابتهاجِ فوق توصیف که برای انسانِ عارف دست می دهد، با مراتبی کم و بیش، حتی می تواند به هر دانشمندی نصیب می شود که توانسته باشد از دانشِ محدودِ خود و غرور به آن، گام فراتر نهد.

عبارت زیر را یکی از بزرگ ترین فیزیک دانان قرن ما، پس از بیانِ دو عاملِ خداگرایی و پذیرش مذهب، اظهار داشته است:

ولی فراموش نشود که در این بین، عدّه قلیلی از افراد و اجتماعات یافت می شوند که یک معنای واقعی از وجود خدا را در ورای اوهام دریافته اند که واقعاً دارای خصایص و مشخصات بسیار عالی و تفکرات عمیق و معقول بوده، به هیچ وجه قابل قیاس با آن عقیده عموم نیستند. اما یک عقیده و مذهب ثالث، بدون استثناء در بین همه وجود دارد، گرچه با شکل خالص و یک دست، در هیچ کدام یافت نمی شود. من آن را احساسِ مذهبی آفرینشِ یا وجود می دانم. بسیار مشکل است که این احساس را برای کسی که کاملًا فاقد آن است، توضیح دهم. به خصوص که در این جا دیگر از آن خدایی که به اشکال مختلفه تظاهر می کند، بحثی نیست.

در این مذهب، فرد به کوچکی آمال و هدف های بشر و عظمت و جلالی که در ماورای امور و پدیده ها در طبیعت و امور و افکار تظاهر می نماید، حس می کند. او وجود خود را یک نوع زندان می پندارد، چنان که می خواهد از قفس تن پرواز کند و تمام هستی را یک باره به عنوان یک حقیقت واحد دریابد. ابتدای این مذهب و آثارِ شروعِ آن، به اوایل شروع تمدن بشری می رسد. .. نوابغِ مذهبی اعصار گذشته، به وسیله این نوع احساسِ مذهبی که نه اصول دین می شناسد و نه خدایی که به تصور آدمیان درآید، مشخص شده اند، به طوری که اکنون هیچ کلیسایی وجود ندارد که اصول آموزش آن، متّکی بر این عقیده باشد؛ به این معنی که: فقط در بین بدعت گذاران قرون، می توان به طور صریح، اشخاصی را یافت که مملوّ از عالی ترین احساساتِ این مذهب بوده و در احوال مختلف، مورد احترامِ معاصرینِ خویش قرار گرفته اند. بی دینان و گاهی بعضی از مقدّسان مردانی نظیر دموکریتوس، فرانسیس آسیسی و اسپینوزا که تقریباً همه شبیه یکدیگرند، از این راه گذشته اند. .. به نظر من، این مهم ترین وظیفه هنر و علم است که این حس را برانگیزد و آن را در وجودِ کسانی که صلاحیت دارند، زنده نگاه دارد. .. از طرف دیگر، من تأیید می کنم که این مذهبِ وجود، یا مذهبِ عالمِ هستی، قوی ترین و عالی ترین محرّک تحقیقات و مطالعات علمی بوده است.^[۱]

در عبارات مذکور، نکاتی را باید مورد بررسی قرار بدهیم:

نکته یکم- می گوید: «عده قلیلی از افراد و اجتماعات یافت می شوند که یک معنای واقعی از وجود خدا را در ورای این اوهام دریافته اند…»

در ادامه این عبارت، درباره خدا دو اصطلاح به کار رفته است: ۱- خصایص و مشخصات بسیار عالی ۲- تفکرات عمیق و معقول. باید در نظر گرفت که منظور از مشخصات، صفات خاصّه خداوندی است، نه آن تشخّص که موجب محدودیتِ آن خصایص و صفات باشد. اما تعبیر «تفکرات عمیق و معقول» درباره خدا، به هیچ وجه صحیح نیست، زیرا ارتباط خداوند با «خود» و واقعیاتِ «جز خود»، شهودی بی واسطه بوده و از تنظیم مقدّمات بدیهی برای رسیدن به نتایج- که تفکر و تعقل است- بی نیاز می باشد. بلکه از یک جهت، اسنادِ تفکر به خدا محال است. عبارات بعدی بسیار عالی بوده، مطلبی را که طرح کرده ایم (ابتهاج و شکوفایی فوق العاده ناشی از اشراف به هستی و شهود جلال و عظمت ماورای طبیعی که بر عرصه طبیعت می تابد)، کاملًا تأیید می کند.

نکته دوم- «آثار شروع آن به اوایلِ شروعِ تمدّنِ بشری می رسد. ..»

اینشتین به عنوان مثال می گوید: مثلًا در مزامیر داوود، گفته های بعضی از انبیاء. .. حاوی جوهرِ این مذهب است.

می توان گفت: منظور این متفکر از تمثیل به مزامیر داوود علیه السلام به عنوان بسیار قدیمی بودن این دریافت، عالی است، ولی شروع تمدن بشری، خصوصاً شروع سلسله انبیاء الهی علیهم السلام، خیلی پیش از ظهور پیشوایان یهود و خیلی قدیمی تر از زمان بروز م