فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی

فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی؛ انتخابی مطمئن برای ارائه‌ای حرفه‌ای

اسلایدهایی آماده برای استفاده:

فایل فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی شامل 120 اسلاید با طراحی دقیق و ساختاری استاندارد است که برای ارائه‌های رسمی یا چاپ، کاملاً مناسب و آماده استفاده می‌باشد.

ویژگی‌هایی که فایل فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی را متمایز می‌کند:

• طراحی بصری حرفه‌ای:فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی با بهره‌گیری از رنگ‌بندی هوشمندانه و چیدمان اصولی جهت انتقال بهتر مفاهیم ارائه.
• سهولت در اجرا: تمامی اسلایدها از پیش تنظیم شده‌اند و بدون نیاز به ویرایش، قابل استفاده هستند.
• وضوح بالا و نظم ساختاری: کیفیت بالای عناصر گرافیکی و هماهنگی کامل در نمایش، تجربه‌ای بدون نقص را فراهم می‌سازد.

استاندارد بالا در تولید محتوا:

فایل فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی با رعایت اصول حرفه‌ای طراحی شده و عاری از هرگونه ایراد گرافیکی یا ناهماهنگی در نمایش می‌باشد.

نکته مهم:

در صورت مشاهده نسخه‌هایی با کیفیت پایین‌تر، توجه داشته باشید که ممکن است نسخه‌های غیررسمی باشند. نسخه اصلی فایل فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی تنها از طریق منبع معتبر در دسترس است.

هم‌اکنون فایل فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی را دریافت کرده و ارائه‌ای حرفه‌ای و متمایز تجربه نمایید

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل تبیین وجوه راهبردی، تاکتیکی و عملیاتی فرماندهی حضرت امام خمینی(ره) در جنگ تحمیلی :

مقدمه

امام خمینی (ره)پس از آنکه در ۱۹ بهمن ۱۳۵۷ با آرایش منظم جمع زیادی از فرماندهان، افسران و درجه داران نیروی هوایی در مقابل ایشان و ادای احترام نظامی به آن زعمی عالی قدر، عملا به عنوان «فرماندهی کل قوا»لقب گرفت، و این رهبر کم نظیر دینی رسما هدایت و رهبری نظامی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران را عهده دار گردید، از آن پس شاهد فرامین و دستورات نظامی ایشان در مناسبات گوناگون به ویژه در صحنه های مختلف جنگ تحمیلی به یگان های نظامی اعم از ارتش، سپاه و نیروهای انتظامی بوده ایم؛ البته قبل از پیروزی انقلاب نیز شواهدی از فرامین ایشان به قوای نظامی و انتظامی وجود دارد که امام بزرگوار دستورات روشنی صادر می فرمود و نیروهای مسلح نیز نوعا آن را اجرا می کردند. بارزترین نمونه اوامر صادره ایشان به نظامیان، دستور به فرار از پادگان های رژیم شاه بود و بزرگانی همچون شهید صیاد شیرازی به آن جام عمل پوشاندند. (مؤمنی؛ ۱۳۸۶، ص ۱۱۵)[۱] از این میان صدور اوامر حکیمانه و دقیق ایشان به منظور تثبیت ارتش، تشکیل کمیته انقلاب، تأسیس سپاه پاسداران و تشکیل بسیج مردمی در راستای تحکیم ارکان نیروهای نظامی و انتظامی با هدف حراست و صیانت همه جانبه از انقلاب نوپای کشور عزیزمان در نوع خود و در قیاس با سایر انقلاب های شکل یافته در جهان بی نظیر بوده و به معنای دقیق کلمه گویای کیاست و هوشیاری عمیق آن امام بزرگوار است؛ مؤیّد مدعای ما پیام تاریخی ایشان در ۲۸ اسفند ماه ۱۳۵۷ به مردم کردستان پس از حمل گروهی از بدخواهان به ارتش است که فرمودند: «ارتش، ژاندارمری و پلیس باید بدانند که از این به بعد حافظ مصالح و استقلال مردم مسلمانند و اگر کسی به آنها حمله کند از مردم مسلمان نیست و عمال اجنبی است(مؤمنی؛ ۱۳۸۶، ص ۹۸).»

از آنجا که پس از پیروزی انقلاب طولی نکشید انواع جنگ های داخلی و پس از آن جنگ نابرابر و ناجوانمردانه دولت بعثی عراق بر کشور ما تحمیل گرددی، درک و درایتی عمیق برای فرد اول کشور می بایست که با تجزیه و تحلیل این وضعیت، به گونه ای شایسته و در خور، یگان های نظامی و انتظامی کشور را در قبال این تهاجم گسترده هدایت نماید.

امام بزرگوار در چنین شرایطی به نیکویی هرچه تمام تر جنگ را هدایت کرد، به طوری که در مرحل اول با فرمان عمومی به نیروهای مسلح، جلوی پیشروی دشمن را سد نموده و در مراحل بعد پس از تثبیت یگان های خودی در مرزهای زمینی و دریایی سراسر کشور با هوشیاری و مشورت با افسران مجرب، با دانش و متعهد سطوح عالی ارتش و نیز ایجاد وحدت و همدلی میان آنان و فرماندهان سپاه پاسداران، ابتکار عمل در جنگ را به دست گرفته و با رهنمودهای حکیمانه ایشان سیر باز پس گیری مناطق اشغالی کشور از دشمن بعثی و سلسله عملیات های منظم و نامنظم به منظور پیشروی به داخل خاک عراق آغاز و در نهایت با در نظر گرفتن شرایط و مصالح کلی داخلی و خارجی ناگزیر از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت گردید که این مقوله، خود در محل دیگری در خور بحث است.

آنچه که در این پژوهش مدنظر ماست بعد تاکتیکی، استراتژیکی و عملیاتی تفکرات و اندیشه های این رهبر کم نظیر تاریخ تشیع است که در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران به شهود جهانیان درآمد؛ که به حق نوع رهبری و فرماندهی ایشان شایسته توجه و کاوش دقیق است؛ لذا پس از دقت نظری مختصر در بحث مفهومی برخی واژگان کلیدی این پژوهش، به این مطلب اشاره شده می پردازیم.

ضمنا در همین جا شایان ذکر است که رهبر کبیر و عظیم الشأن انقلاب در مسائل جنگی علاوه بر اصول متعارف جنگ در میان ارتش های پیشرفته جهان، اصول دیگری همچون ایمان، ایثار و اخلاص، دعا و توسل، اعتماد و توکّل بر خداوند و… را از نظر دور نمی داشت که می بایتس در تحقیقات آینده، این اصول مهم نیز مطمح نظر پژوهشگران واقع شود، و همچنین در متون نظامی به ویژه در کتاب های تاکتیکی و هنر جنگ و… نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران گنجانده شود.

سؤالات تحقیق

۱- عینیت بخشی فرماندهی امام راحل به عنوان«فرماندهی کل قوا»، در چه زمان هایی قابل تبیین است؟

۲- مصادیق دستورات و فرامین امام راحل(ره)به عنوان«فرماندهی کل قوا»کدامند؟

۳- آیا امام خمینی(ره)پیش و پس از انقلاب، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران را آن گونه که شایسته رویارویی با بحران های فراروی انقلاب بود، هدایت نمود؟

فرضیه های تحقیق

۱- امام خمینی(ره)پیش از پیروزی انقلاب دستورات روشنی که گویای زعامت و فرماندهی ایشان بر نیروهای مسلح کشور باشد خطاب به نظامیان صادر می فرمود و در روزهای مقارن با پیروزی های انقلاب نیز دستورات ویژه ای در خصوص قوای مسلح صادر و با رژه افسران و درجه داران نیروی هوایی در ۱۹ بهمن ۵۷، زعامت عملی ایشان در منصب«فرماندهی کل قوا»رسما عینیّت یافت.

۲- صدور اوامر در راستای تثبیت ارتش در ۲۹ فروردین ۵۸، تشکیل کمیته های انقلاب اسلامی، سپاه پاسداران، بسیج مردمی و… نیز دستورات و فرامین نظامی ایشان در ادوار مختلف دفاع مقدس نمونه های بارزی است از فرامین و دستورات نظامی ایشان خطاب به نیروهای مسلح در منصب«فرماندهی کل قوا».

۳- امام راحل چه قبل و چه بعد از انقلاب با درک و درایتی عمیق از شرایط داخلی و خارجی کشور، نیروهای مسلح را به شایستگی هدایت فرمودند به طوری که بحران های ایجاد شده در مسیر انقلاب را کنترل و انقلاب نوپای ایران را با یاری خداوند و ایجاد بستر مردمی به پیروزی رساند و پس از آن هم دسیسه های دشمنان نتوانشت مسیر روبه جلوی آن را متوقف نماید.

۱- مفهوم شناسی برخی از واژگان کلیدی تحقیق

۱-۱- راهبرد(استراتژی)

از راهبرد که معادل کلم«استراتژی»در زبان لاتین است، تعاریف مختلفی ارائه گردیده است که در اینجا به ارائه دو تعریف کلی از آن بسنده می کنیم؛ ضمن آنکه یاد آور می شویم چون در منابع قابل دسترسی در این زمینه از واژ«استراتژی»استفاده شده، با نگرش به رعایت امانت همان واژه را عینا به کار برده و تغییری در آن نداده ایم.

«استراتژی، نقشه عملیاتی است که برای دستیابی به یک نتیج نهایی طراحی شده است؛ نیّتی خاص که تدابیری برای اجرای آن اندیشیده اند… استراتژی ملی در دوران صلح و جنگ، برای دستیابی به علایق و مقاصد ملی، تمام نیروهای ملی را با هم ترکیب می کند و مورد بهره برداری قرار می دهد. در چهارچوب استراتژی ملی، استراتژی کلی سیاسی که به مسائل سیاست بین المللی و داخلی ارتباط پیدا می کند؛ استراتژی اقتصادی که بازتاب خارجی و داخلی دارد و بالاخره استراتژی نظامی ملی همراه با استراتژی های گوناگون دیگر وجود دارند. هر یک از این عناصر یا تأثیر مستقیم و فوری بر امنیت ملی دارند یا آن را به طور محدود تحت تأثیر قرار می دهند.

استراتژی نظامی و استراتژی بزرگ با یکدیگر ارتباط درونی دارند اما به هیچ عنوان مترادف هم نیستند. استراتژی نظامی از به کاربردن قدرت فیزیکی یا تهدید به آن صحبت می کند. این استراتژی در جستجوی دستیابی به پیروزی با استفاده از نیروهای مسلح است… (کالینز؛ ۱۳۷۰، صص ۴۵-۴۶).»

در تکمیل این تعریف از راهبرد یا استراتژی مرتبط با علوم و فنون نظامی و جنگی، این نکته نیز گفتنی است که«در عرص نظامی اصطلاحات استراتژی و تاکتیک به طرح های کلان و خردی اطلاق می گردد که هدف از آنها کسب موفقیت نظامی است. استراتژی را می توان به عنوان یک طرح کلی برای هدایت جنگ و تاکتیک را می توان طرح ریزی ابزارها و شیوه های تحقق اهداف استراتژیک تعریف کرد (علی خانی ۱۳۸۰؛ ص ۶).»

مفهوم عمده استراتژی عبارت است از: «راه و روش رسیدن به اهداف»؛ طبق این تعریف استراتژی هم راه و هم روش دستیابی به اهداف را بازگو می کند؛ در حالی که اهداف جهت حرکت را مشخص می سازند. فرق آن با تاکتیک نیز در مفهوم استراتژیک نهفته است. چرا که تاکتیک ها اصولا در مورد چگونگی دستیابی به اهداف بحث می کنند و از این نظر با استراتژی ها مشترک هستند. امور استراتژیک معمولا دارای این سه شرط است: بلند مدت بوده، در محیطی رقابتی ایجاد می شود و جنبه حیاتی دارد(احمدی، ۱۳۷۷، صص ۹۰ -۸۹).

استراتژی جهت و محدوده واحد و مشخصی ندارد بلکه قابل تعمیم به شقوق مختلفی مانند استراتژی عملیاتی، استراتژی نظامی، استراتژی بزرگ، استراتژی ملی، استراتژی ائتلاف یا اتحاد و… است(احمدی، ۱۳۷۷، صص ۹۰ -۸۹).

۱-۱-۱-رهبر راهبردی(استراتژیک)

«رهبر استراتژیک، مدیری است که نه تنها از نگرش استراتژیک برخوردار است بلکه قادر است در عمل آن را پیاده نماید و اصطلاحا حرکت ساز باشد. بدیهی است برای اجرای استراتژی ها در عمل صرف نگرش نمی تواند کافی باشد، بلکه نیاز به مهارت های دیگری از قبیل مهارت در کار کردن با نیروی انسانی و انگیزش و تهییج آنها، تسلط بر نظام های مدیریتی به نحوی که بتواند آنها را با راهبردها همراه و هماهنگ نماید و بالاخره اینکه بتواند در عمل آنچنان انسجام و هماهنگی اش در سازمان ایجاد نماید که بستر لازم برای اجرای استراتژی ها و احیانا اصلاح آنها در طول دوره زمانی برنامه فراهم آید.»(احمدی، ۱۳۷۷، ۹-۸۹)، نیز ضرورتی انکار ناپذیر است.

۱-۲- تاکتیک

برخی نویسندگان«تاکتیک»را این گونه تعریف کرده اند:

«تاکتیک به معنای به کارگیری یگان ها در رزم بوده و شامل چینش سازمان یافته و مانور یگان ها در ارتباط با یکدیگر در مقابل دشمن به منظور به کارگیری توانایی و قابلیت های بالقوه آنها است(حاتمی، ۱۳۸۲، ص ۴۱).»

برخی دیگر در تعریف تاکتیک گفته اند: «کاربرد یگان ها را در رزم تاکتیک گویند و آتش و مانور عوامل اصلی آن هستند. به بیانی دیگر هنر جابه جا کردن افراد در میدان نبرد و یا هنر کاربرد یگان ها را در رزم تاکتیک گویند(جمالی؛ ۱۳۸۰، ص ۲۴).»

۱-۳- عملیات

عملیات به مجموعه اقداماتی اطلاق می شود که مدیران سازمان برای وصول به اهداف از پیش تعیین شده در هر سازمان با استفاده از افراد و ابزار متناسب با نوع عملیات و بر اساس ساختاری منظم و در برخی مواقع با ساختار نامنظم آن را اجرا می نمایند. عملیات بسته به سازمان اجراکننده، تنّوع و تکّثر یافته و شقوق مختلفی پیدا می کند، مانند عملیات نظامی، عملیات غیر نظامی، عملیات روانی، عملیات الکترونیکی، عملیات آموزشی و…

۲- نگاه راهبردی(استراتژیک)امام راحل در جنگ تحمیلی

۲-۱- راهبرد دفاعی امام در جنگ مطابق با موازین اسلام

نگاه راهبردی امام در طول جنگ تحمیلی، نگاه دفاعی بوده و این راهبرد را تا پایان جنگ نیز حفظ نمود به طوری که در یکی از نطق های خود فرمود:

«صدام… با تحریک امریکا از زمین و دریا و هوا به ایران حمله کرد و ملت ما وقتی متوجه گشت، همراه با قوای مسلح اسلام، آنها را متوقّف ساخت و الان هم که سال سوم جنگ است، صدام مهاجم و ما همیشه در حال دفاع بوده ایم ما بر حسب حکم اسلام و قرآن و عقل نمی توانیم که دفاع نکنیم. آنها هر روز به شهرهای ایران حمله می کنند، و بر سر و روی مردم بی دفاع بمب و یا موشک می اندازند و تا زمانی که آنها این گونه تجاوز می کنند، ما دفاع خواهیم کرد.»(صحیفه امام، ج ۱۷، صص ۱۴-۱۳)

۲-۲- نمایش اقتدار ارتش و ملت ایران به سران منطقه

رهبر فرهیخته و گران قدر انقلاب در جمع هیئت بررسی کنند جنگ تحمیلی که برخی سران کشورهای منطقه و بعضا پشتیبان صدام نیز در آن حضور داشتند به منظور نمایش قدرت نظامی و دفاعی نیروهای مسلح و ارتش جمهوری اسلامی ایران فرمودند:

«… ما در این جنگی که ناگهان به ما تحمیل شد و آنها گمان می کردند که با یک ارتش مقابل هستند، آن هم به خیال خودشان یک ارتش ضعیف و آشفته، دیدید که اشتباه کرده بودند و حساب های آنان صحیح نبود برای اینکه آنها نه حساب ارتش فعلی ما را کرده بودند و نه حساب ملت ما را…. لشکر ما و ارتش ما در جبهه ها مشغول به جنگ و دفاع هستند، تمام کشور ما به جنگ مشغولند، به همراهی با ارتش و همراهی با قوای مسلح مشغول هستند…»(صحیفه امام، ج ۱۴، ص ۱۱۷)

۲-۳- رسیدن به خودکفایی در جریان جنگ تحمیلی

امام هر چند در بسیاری جاها جنگ را نامبارک و ناخواسته توصیف کرده و آن را به ضرر هر دو ملت ایران و عراق و ملت ها و دولت های منطقه می دانستند، اما در عین حال آن را موجب رسیدن به خود کفایی کشور قلمداد نموده و در بخشی از فرمایشات خود فرموده است: «شما دیدید که در این جنگ تحمیلی که پیش آمد و ما محاصره اقتصادی شدیم، خود ایرانی ها، خود ارتشی ها این قطعات را درست کردند. اگر قبل از این بود یکی از آن قطعات را نمی توانستند درست کنند از باب اینکه شخصیت شان را گم کرده بودند و می گفتند باید متخصّص بیاید…»(صحیفه امام، ج ۱۴، ص ۷۷).

۲-۴- حزم و دوراندیشی امام در جنگ تحمیلی

معمار کبیر انقلاب اسلامی هیچ گاه از مکر و کید دشمنان غافل نبود و همواره مسئولان و مردم را به حفظ هوشیاری و آمادگی همه جانبه توصیه نموده و بر انتقال تجارب حاصله از جنگ تحمیلی تأکید می فرمود؛ تأمّل در فرازی از کلام ارزشمند ایشان بیش از هر سخن، گویای این حقیقت است.

«در هر حال، ما باید آماده و مهیا باشیم. روزهای حساس و تعیین کننده ای در پیش داریم؛ و انقلاب اسلامی هنوز سال ها و ماه های تعیین کننده دیگر در پیش خواهد داشت؛ که واجب است پیشکسوتان جهاد و شهادت در همه صحنه ها حاضر و آماده باشند، و از کید و مکر جهانخواران و امریکا و شوروی غافل نمانند؛ و حتی در شرایط بازسازی نیروهای مسلح، باید بزرگترین توجه ما به بازسازی نیروها و استعدادها و انتقال تجارب نظامی و دفاعی به کلیه آحاد ملت و مدافعان انقلاب باشد؛ چرا که در هنگام نبرد، مجال پرداختن به همه جهات قوّت ها و ضعف ها و برنامه ها، و در حقیقت ترسیم استراتژی دفاع همه جانبه، نبوده است. ولی در شرایط عادی باید با سعه صدر و به دور از حب و بغض ها به این مسائل پرداخت؛ و از همه اندوخته ها و تجربه ها و استعدادها و طرح ها استفاده نمود؛ و در جذب هرچه بیشتر نیورهای مؤمن به انقلاب همت گماشت، و تجارب را به دیگران منتقل ساخت؛ و در تجهیز کلیه آحاد و افراد این کشور، براساس اصول و فرمول خاص دفاع همه جانبه، و تا رسیدن به تشکل واقعی و حقیقی بسیج و ارتش بیشت میلیونی، کوشش نمود. و در کنار این مسئولیت بزرگ و پیروی از خطوط کلی سیاست نظامی کشور، باید همان محافل انس و نورانیت و برادری و وحدتی که در میدان های نبرد و در جبهه بوده است و همان ارتباط معنوی که میان شما و روحانیون عزیز برقرار بوده به مجامع داخلی و به همه محیطهای سیاسی و اجتماعی و نظامی کشانده شود، تا انقلاب اسلامی ما از خطر آفتها و تفرقه ها و بی تفاوتیها محافظت گردد. و مبادا که این سرمایه های عظیمی که محصول سال ها تجربه و تلاش در عسرت ها و فرار و نشیب ها بوده است، در مسیر زندگی روزمره به فراموشی سپرده شود.»(صحیفه امام، ج ۲۱، ص ۱۳۵)

۲-۵- فرمان هوشیاری امام به ارتش اسلام پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸

«همان طور که قبلا گفتیم ما با مردم خود با صداقت صحبت می کنیم. ما در چهارچوب قطعنامه ۵۹۸ به صلحی پایدار فکر می کنیم و این به هیچ وجه تاکتیک نیست، ولی سلحشوران ارتش اسلام باید خود را آماده کنند که اگر دشمن دست به حملاتی زد، جواب مناسبی به آن بدهند.»(صحیفه امام، ج ۲۱، ص ۱۰۱)

«و ملت ما هم نباید فعلا مسئله را تمام شده بداند. البته ما رسما اعلام می کنیم که هدف ما تاکتیک جدید در ادامه جنگ نیست. چه بسا دشمنان بخواهند با همین بهانه ها حملات خود را دنبال کنند. نیروهای نظامی ما هرگز نباید از کید و مکر دشمنان غافل بمانند. در هر شرایطی باید بنی دفاعی کشور در بهترین وضعیت باشد. مردم ما، که طول سال های جنگ و مبارزه ابعاد کینه و قساوت و عداوت دشمنان خدا و خود را لمس کرده اند، باید خطر تهاجم جهانخواران در شیوه ها و شکل های مختلف را جدی تر بدانند. و فعلا چون گذشته تمامی نظامیان، اعم از ارتش و سپاه و بسیج در جبهه ها برای دفاع در برابر شیطنت استکبار و عراق به مأموریت های خود ادامه دهند.»(صحیفه امام، ج ۲۱، ص ۷۴)

۳- تاکتیک نظامی امام راحل(ره) همسو با موازین اسلام

معمار کبیر انقلاب اسلامی با نگاه مدبرانه به اصول تاکتیکی نبرد(شفیعی، ۱۳۸۷، ص ۱۸۱)[۲]، این اصول را با احکام و دستورات قرآن کریم و اسلام منطبق نموده و همه قوای مسلح کشور را به التزام به آن سفارش می نمود؛ چرا که امام به هیچ قیمتی و برای هیچ مصلحتی از حق و عدالت عدول نمی کرد و تمام اهتمام ایشان در طول عمر شریف و سرشار از خیر و برکت شان، مصروف اقامه حق و عدالت و نفی باطل و مبارزه با ظلم و ستم و تجاوز گردید(رشیدزاده، ۱۳۸۹، ص ۵۳)؛ دقت در ژرف نگری و و ظرائف دیدگاه و اندیشه نظامی این رهبر بزرگ و این فرمانده با عظمت، ما را بیشتر به این حقیقت رهنمون می کند که چگونه اصول مسلم جنگی را با اخلاق و انسانیت و حق و عدالت آمیخته می نمود.

۳-۱- اصل وحدت فرماندهی

یکی از اصول مسلم تاکتیک نظامی و جنگی«اصل وحدت فرماندهی»(جمالی ۱۳۸۱، ص ۲۸)[۳] است که در ادبیات نظامی از آن به عنوان یکی از«اصول نه گانه جنگ»[۴] یاد می شود. امام راحل(ره)با عنایت به این اصل مهم طی پیامی در مورخه ۵۹/۱۱/۱، یعنی کمتر از شش ماه پس از شروع جنگ تحمیلی، خطاب به کلی نیروهای مسلح، در بند سوم، مقرر می دارد: «وحدت فرماندهی از مسائل مهم سرنوشت ساز است که بدون آن پیروزی میسر نیست و عدم مراعات آن فاجعه آفرین است و کسانی که بدان سر ننهند مسئول هستند.»(صحیفه امام، ج ۱۴، ص ۸).

در این راستا، ذکر این نکته هم گفتنی است که امام راحل(ره)تا آنجا به این اصل معتقد بود که وقتی بنی صدر مخلوع را به فرماندهی کل قوا برگزید، هم قوای نظامی و انتظامی و فرماندهان عالی رتبه را ملزم به اطاعت از او نمود و مکرر نیز بر آن تأکید می فرمود؛ به عنوان نمونه طی پیامی خطاب به نیروهای مسلح فرمودند:

«به همان نحو که آقای رئیس جمهور را به فرماندهی کل قوا منصوب نمودم، باید ایشان را به این مقام بشناسند و فرماندهان قوای مسلح از ایشان بر طبق مقرارت اطاعت کنند.»(صحیفه امام، ج ۱۴، ص ۱۲۸)

همچنین هم نیروهای مسلح را به رعایت این اصل مهم در کلی سطوح سفارش و تأکید می نمود: «به ارتش و سپاه پاسداران و ژاندارمری و بسیج و همه نیروهای مسلح نظامی و غیرنظامی تأکید می کنم که با هماهنگی هرچه بیشتر، بر دشمن بتازید، و از اختلاف که از وسوسه های شیطان و به سود شیاطین است بپرهیزند و از فرماندهان اطاعت کنید و بر خدای متعال اعتماد و اتکال نمایید و کشور خود را از شر شیاطین، با وحدت کلمه نجات دهید و با اطمینان خاطر و صبر و شکیبایی، همچون سربازان صدر اسلام، به جنگ و دفاع از کشور عزیزمان ادامه دهید که خداوند متعال پشت و پناه شماست و شما به خواست پروردگار بزرگ پیروزید.»(صحیفه امام، ج ۱۴، ص ۹)

در جای دیگری باز هم با عنایت به حفظ وحدت و به ویژه لزوم رعایت بیشتر آن در زمان جنگ می فرمایند: «و اما مطلب دیگری که مهم است و من مکرر تذکر داده ام و امروز هم تذکر می دهم این است که ما امروز در حال جنگ هستیم. در حال جنگ با ابرقدرتها هستیم دشمن های ما می خواهند ملت ما را به اسارت بکشند و تمام سران را از بین ببرند، باید این ملت با هم اجتماع کنند و همان وحدتی که در اول انقلاب بود و نتیجه بزرگ آن را دیدند، با هم حفظ کنند.»(صحیفه امام، ج ۱۴، ص ۳۷)

۳-۲- اصل هدف

هدف ما در جنگ ناخواسته و نابرابر تحمیلی رژیم بعثی عراق علیه ایران، علاوه بر اینکه کاملا دفاعی و در جهت حفظ و حراست از تمامیّت ارضی، استقلال، عزت، حیثیّت و نوامیس ملت و دولت این کشور اسلامی بود؛ از منظر رهبر فقید انقلاب هدف متعالی دیگری را نیز تعقیب می نمود و آن عبارت از اعلان این حقیقت به جهانیان بود که حکومت دینی اسلامی قادر به صیانت از خود و هر ملت و دولتی است که با اتکای بر قوانین مترقی اسلام امور جوامع انسانی را عهده دار گردد. البته اهداف صوری جنگی مانند خارج کردن سرزمین های اشغال شده از دست دشمن، تصرّف اهداف استراتژیک و… نیز به مانند هر جنگ دیگری از نظر ایشان دور نبود؛ در این مجال به فرازهایی از بیانات روشنگر ایشان در این راستا اشاره می نماییم:

«… امسال با سپاس بی حد به درگاه خداوند تعالی با پیروزی های بزرگ که ارتش و سایر قوای مسلح نصیب ملت ایران نموده اند و با افتخار جاویدی که در فتوحات، به ویژه«فتح مبین»برای کشور اسلامی آفریدند تبریک ها بیشتر و جدّی تر و توأم با سرافرازی است. جاوید باد قوای مسلح و ارتش؛ و سرافراز باد کشور بقیه اللّه اعظم ارواحنا لمقدمه الفداء-که این چنین سربازان متعهد و فداکار دارد. در این جنگ تحمیلی و دفاع از حق، ارتش ایران و دیگر قوای مسلح بر جهانیان ثابت کردند که مجاهدین در راه هدف و اسلام و میهن معظّم از یک قدرت غیبی ما فوق طبیعت و برتر از محاسبات کاخ نشینان ستمگر برخوردارند که با ارزیابی کوردلان خدانشناس نمی توان سنجید و با معیارهای الحادی درست نخواهد شد. با کدامین سنجش ها و معیارها می توان «فتح مبین»را تحلیل کرد،…

تمام قوای مسلح در جمهوری اسلامی برای مقصد و«هدف معیّن»کوشش می کنند و همه باید به مننزله دست واحد علیه مخالفان و معاندان با اسلام و جمهوری اسلامی باشند. و بدانند که تا این وحدت و انسجام و این«هدف عالی»اسلامی پابرجاست کشور شما آسیب نخواهد دید.

همه، می دانیم که ارتش ایران و سایر قوای مسلح از پشتیبانی بی دریغ ملت در سراسر کشور آن چنان برخوردارند که در طول تاریخ، بی نظیر یا بسیار کم نظیر است. گمان ندارم کسی بتواند ادعا کند که ملتی جز ملت عظیم الشأن ایران از کوچک و بزرگ و زن و مرد سراسر کشور این گونه پشتیبان قوای مسلح خود باشند و ایثارگر و داوطلب به جبهه های جنگ برای فداکاری و شهادت سبقت گیرند. و گمان ندارم هیچ معیاری جز عقیده به مکتب و ایثار در راه خدا و«هدف معنوی»قادر به حل این معنا باشد.»(صحیفه امام، ج ۱۶، ص ۲۰۰)

«جاوید باد یاد شما جوانان سلحشور که در میدان های نبرد با جنایتکاران تاریخ برای اسلام و ملت شریف ایران افتخار و سرافرازی آفریدید. نام شما فرزندان اسلام و میهن، که سپاه سیه روی متجاوز را در تمام جبهه های کارزار شکست مفتضحانه دادید و نام ایران را در طول تاریخ در دل اسلامیان و مستضعفان جهان زنده و پایدار نگه داشتید، در صحیف وجود و ملکوت اعلی محفوظ، و رحمت واسع پروردگار جهان برای شما مسطور است. درود بر شما رزمندگان در راه اسلام و میهن که با شب زنده داری و ذکر خداوند و سلاح صلاح بر دشمنان اسلام پیروز، و آثار توپ و تانک و موشک ها را خنثی نمودید. و رحمت و درود بر معلولان عزیز که در راه«هدف بزرگ» سر از پا نشناخته و سلامت خود را فدای اسلام عزیز کردند، و سعادت و عظمت ملت بزرگ و فرزندان اسلام را با رنج خود بیمه نمودند. از خداوند تعالی سلامت برای معلولان و پیروزی نهایی برای رزمندگان خواهانم.»(صحیفه امام، ج ۱۹، ص ۳۹۰)

۳-۳- اصل آفند (هجوم)

یکی دیگر از اصول مسلم و مورد پذیرش تمام ارتش های جهان در جنگ«اصل آفند» است که مطابق آن، نیروهای نظامی خود با انجام عملیات هجومی علیه نیروهای خصم، دشمن را در وضع دفاعی و پدافندی قرار داده تا ابتکار عمل در جنگ به دست آمده و نیروی متخاصم در موضعی منفعل و دفاعی قرار گیرد به طوری که قادر به انجام عملیات آفندی بر ضد نیروهای خودی نبوده و جنگ به زمین دشمن کشانده شود؛ به عبارت دیگر بهترین دفاع برای حفظ مواضع، تأسیسات و نیروهای خودی «آفند» است. در طول جنگ تحمیلی رزمندگان اسلام با دریافت رهنمودهای ارزشمند امام راحل، تأمل در این اصل مهم را در سرتاسر جبه های نبرد حق علیه باطل حاکم نموده و دشمن را در حالت انفعال و دفاع و پدافند مفتحضانه در مواضع خود قرار داده و ترس و وحشت را در وجود دشمن بعثی انداختند؛ بیانات راهگشای آن فقید سعید گویای این حقیقت است:

«… بر همه واجب است که دفاع کنیم از کشور خودمان و دفاع این است که ما دشمن را تا آنجا برسانیم و برانیم که نتواند با موشک های خودش شهرهای ما را بکوبد. (بنابراین) رفتن در خاک عراق نه هجمه به عراق است، دفاع از اسلام و کشور اسلامی است.»(صحیفه امام، ج ۱۷، ص ۲۳۰)

«و بحمد اللّه شما آن سیلی که در اول حمله صدام وعده داده شد، به صورتش زدید و الآن یک موجود سیلی خورده است که همه چیزش را از دست داده است و کمک های خارجی، کمک های منطقه، کمک های ابرقدرت ها نمی تواند او را نجات بدهد. امروز صدام دوره افتاده است و از هر کس تقاضا می کند که یک اصلاحی پیش بیاید، حتی از گروه های منحرف و اشخاص منحرف، باز دامن آنها را می گیرد که آنها پیشنهاد اصلاح بکنند، و اما یک اصلاح امریکایی…

… حالا که بیچاره شده است از اسلام دم می زند، و اگر مهلت داده بشود به این خبیث، آن روزی که مهلت پیدا بکند و تجهیز قوا بکند بدتر از اول به سرزمین شما حمله می کند. باید امروز که بحمد اللّه قدرت در دست شما ارتشی ها و سپاهی ها و بسیجی ها و عشایر هست، این قدرت را حفظ کنید و این وحدت را حفظ کنید و به پیش بروید که خدا با شماست.»(صحیفه امام، ج ۱۸، صص ۷۹ -۷۶)

امام بزرگوار انطباق این اصل مهم با مبانی و احکام و آموزه های دینی ما را همواره مورد توصیه و بر آمیختن آن با موازین اسلام در اندیشه آفندی نیروهای مسلح کشور تأکید داشته و مکرر می فرمود:

«امروز قدرت نیروهای مسلح ایران از ارتش و سپاه و بسیج و قوای انتظامی و عشایری و مردمی آنچنان است که می تواند با راحتی شهرهای عراق را در هم بکوبد، لکن پیروی از احکام اسلام عزیز آنان را از تجاوز به حریم شهرهای مسکونی بازداشته است و اگر خدای ناکرده فرماندهان و پرسنل قوای مسلح ما چون صدام و قوای تابع او بودند که به اسلام و احکام نورانی آن اعتنایی نداشتند و ارزش های انسانی بی بهره بودند، شهرهای عراق چون شهرهای خوزستان و امثال آن در هم کوبیده می شد.» (صحیفه امام، ج ۱۷، صص ۳۳-۳۲)

۳-۴- اصل صرفه جویی در قوا

یکی دیگر از اصول مسلم جنگ، «اصل صرفه جویی در قوا»است که رهبر کبیر انقلاب با همفکری و مشورت فرماندهان شایسته دوران دفاع مقدس و ارائه رهنمودهای ارزنده و اتخاذ تدابیر شایسته از امکانات و عدّه و عدّه اندک ما در جنگ تحمیلی با اهتمام به این اصل مورد قبول تمام ارتش های مدرن دنیا، با استفاده و بهره وری بهینه از تمام قوا اعم از نیروهای انسانی و امکانات و تجهیزات، جنگ را به درستی هدایت فرمودند؛ به طوری که مکرر در مناسبات مختلف بر این حقیقت تأکید و می فرمود:

«بهترین دلیل بر اینکه یک امری ممکن است، وقوع آن است[۵] و این امر واقع شد در ایران. دولت های دیگر، ملت های دیگر گمان نکنند که ایران از آنها عدّه و عدّه بیشتر داشت خیر، شاید در عشایر عراق بیشتر از ایران اسلحه باشد، لکن مغزهای اینها را به واسطه تبلیغات د