فایل پاورپوینت کامل حضرت زهرا سلام الله علیها و امر به معروف و نهی از منکر

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل حضرت زهرا سلام الله علیها و امر به معروف و نهی از منکر :

اهمیت امر به معروف و نهی از منکر در اسلام و سیره حضرت فاطمه ‌(س) در نهی از منکر و روش‌های ایشان در این زمینه، در نوشتار حاضر واکاوی شده است. قرآن کریم عمل به دو اصل حیاتی امر به معروف و نهی از منکر را از ویژگی‌های اهل ایمان می داند و در این باره می فرماید: «مردان و زنان با ‌ایمان دوستان یکدیگرند. آنان همدیگر را امر به معروف و نهی از منکر می کنند». نکته مهم در این آیه،‌ اشاره به نقش زنان در عرصه امر به معروف و نهی از منکر است که خداوند متعال به ‌صراحت بیان می دارد زنان نیز همانند مردان باید به ترویج ارزش‌های الهی بپردازند و در عرصه امر به معروف و نهی از منکر پیشقدم باشند؛ چرا که این دو فرضیه، از تمام برنامه های اسلام حتی جهاد در راه خدا افضل و بالاتر و مهم‌تر است. علی (ع) می فرماید: و ما اعمال البر کلّها و الجهاد فی سبیل الله عند الامر بالمعروف و النهی عن المنکر الاّ کنفثهِ فی بحرٍ لِجّی؛ تمام کارهای نیک و حتی جهاد در راه خداوند، در برابر امر به معروف و نهی از منکر، همانند قطره ‌‌ای در دریاست. این دو اصل، محافظ و پاسبان تمام اعمال نیک است. اگر امر به معروف و نهی از منکر نباشد، بهترین اعمال نیک به فراموشی سپرده ‌شده و بقیه احکام خدا نیز عملی نخواهد شد. به این جهت امام باقر (ع) در مورد فلسفه این دو اصل می فرماید: امر به معروف و نهی از منکر دو فرضیه مهم و بزرگ الهی هستند که به وسیله آن دو، سایر واجبات الهی اقامه می شوند، راه ها امن می گردد، کسب و کار مردم حلال، حقوق افراد تأمین، سرزمین ‌ها آباد و از دشمنان انتقام گرفته می شود و استواری تمام کارها، به عملی شدن این دو اصل بستگی دارد. طبق رهنمود پیشوای پنجم، اگر مسلمانان به دو اصل امر به معروف و نهی از منکر اهتمام بورزند، دنیا و آخرت خود را آباد خواهند کرد؛ زیرا انجام دیگر واجبات، امنیت و آسایش، رفاه و آرامش، تأمین حقوق مردم و آبادی شهر و روستا همه و همه در گرو عمل به این دو اصل است؛ معروف از منظر وحی، تمام اعمال و رفتار‌هایی است که مصلحت مردم در آن است و منکر نیر تمام کارهای زشتی است که فساد و تباهی و بی بند و باری در پی دارد. اگر اهل ایمان، به احیای معروف و جلوگیری از منکرات اهتمام بورزند، جامعه ‌ای سالم و به دور از زشتی‌ها، آلودگی ‌ها، نگرانی ‌ها و تضییع حقوق انسان ‌ها به وجود خواهد آمد.

شیوه های نهی از منکر

با توجه به ضرورت نهی از منکر و الگو بودن حضرت زهرا(س) در این زمینه، بررسی شیوه های عملی نهی از منکر در سیره و سخن آن حضرت، امری پسندیده و مناسب می ‌نماید:

۱. استدلال به آیات قرآن

یکی از شیوه های مهم در موضوع نهی از منکر، آگاهی دادن به مردم از طریق آیات قرآن است؛ زیرا بسیاری از مردم در اثر عدم اطلاع از دستور‌های خداوند و آشنا نبودن به آیات قرآن، به سوی منکرات تمایل پیدا می کنند، اما اگر به آنان کاملاً توضیح داده ‌شود که خداوند متعال چه کارهایی را دوست دارد و چه اعمالی را نمی پسندد، بسیاری از مردم از ارتکاب منکر خودداری می کنند. به نمونه زیر توجه کنید: عده ‌ای در ستمی آشکار، فدک را که پیامبر(ص) آن را برای حضرت فاطمه (س) به ارث گذاشته بود، به او ندادند. استدلال این افراد کژاندیش این بود که پیامبران از خود مال دنیا به ارث نمی گذارند و بنابراین فدک به حضرت فاطمه (س) نمی ‌رسد. امّا حضرت فرمود: شما که می گویید پیامبر ارث نمی گذارد، به کتاب خدا بنگرید. در آنجا خداوند می فرماید: سلیمان از پدرش داود ارث برد و در سوره مریم (آیه ۶) از زبان زکریای پیامبر می فرماید: خداوندا! به من فرزندی عطا کن که از من و آل یعقوب ارث برد. آنگاه حضرت فاطمه(س) به مردم حاضر در مسجد پیامبر (ص) فرمود: ای مردمی که به سوی باطل شتاب می کنید و کردار زشت و بیهوده را نادیده می گیرید، آیا به قرآن نمی‌نگرید که می فرماید: آیا در قرآن نمی‌اندیشید یا آنکه بر دل‌های شما مهر زده شده است؟

یکی دیگر از منکرات عصر حضرت فاطمه (س)، غصب مقام حکومتی حضرت علی (ع) بود. حضرت فاطمه (س) در مقام نهی از منکر برای زنان اهل مدینه باز هم به آیات قرآن تمسک کرد و بعد از حمد و ثنای الهی به آنان فرمود: وای بر دوستان دنیا! چرا نگذاشتند حق در مرکز خود بماند و خلافت بر پایه های نبوت بچرخد؛ چرا که آنان خلافت را از خانه ‌ای که جبرئیل نازل می شد، به جای دیگر بردند و حق را از علی (ع) که به مسائل دین و سیاست آگاه بود، گرفتند. سپس آن حضرت آیاتی از سوره های اعراف، زمر، رعد، کهف و…را قرائت فرمود. طبق این شیوه فاطمی، آمران به معروف و ناهیان از منکر باید تا حدودی با آیات قرآن آشنا باشند تا در صورت لزوم از کلام الهی هم بهره گیرند. علاوه بر آن، ناهیان از منکر موظفند، آگاهی‌های لازم را در زمینه عواقب دردناک و خانمان برانداز منکرات به دست آورند و به مخاطبان خود عرضه کنند.

۲. استدلال‌های عقلانی

آن حضرت برای نهی از منکر و جلوگیری از کارهای خلاف، به دلایل عقلی نیز تمسک می کرد؛ همچنان که در مناظره با ابوبکر، علاوه بر قرآن، به دلایل عقلی نیز استناد می کرد. روزی آن حضرت به نزد ابوبکر رفت و او را از عمل زشت غصب فدک بر حذر داشت. او در پاسخ خلیفه که او را شایسته ارث نمی دانست، فرمود: ای ابوبکر! هر گاه تو بمیری چه کسی از تو ارث می برد؟ او گفت: زن و فرزندانم. حضرت زهرا (س) فرمود: پس چه شده که من نمی توانم از پدرم ارث ببرم؟ هجوم به افکار و اندیشه های غلط مرتکبین منکرات و زیر سؤال بردن آنان، شیوه ‌ای منطقی و عقلانی است و اگر هم نتوانند از کار منکر بازدارند، حداقل آنان را به تفکر وامی دارند و در مورد کار خلافشان مردّد می ‌سازند. آن حضرت در مقام نکوهش مسلمانانِ بی تفاوت در ماجرای غصب خلافت، افکار آنان را به چالش می کشید و با سؤالات منطقی مواجه می ‌ساخت و می فرمود: لیث شعری الی ای سناد استندوا؟ و علی ای عماد اعتمدوا؟ و بأی عروه تمسکوا؟ و علی ایه ذرّیه اقدموا و احتنکوا؛ ای کاش می دانستنم به چه پناهگاهی تکیه زده ‌اند؟ و به کدام ستون استوار اعتماد کرده ‌اند؟ و به کدامین ریسمان تمسک جسته ‌اند؟ و بر کدام فرزند و خاندانی پیشی گرفته و غلبه کرده ‌اند؟ حضرت فاطمه درمورد مسائلی که ممکن بود در جامعه آن را منکر کوچکی محسوب کنند، حساسیت نشان می داد. روزی آن حضرت به اسماء بنت عمیس فرمود: انّی قد استقبحت ما یصنع بالنساء انّه یطرح علی المرأه الثوب فیصفها لمن رأی؛ من بسیار زشت می دانم که جنازه زنان را بر روی تابوت گذارند و بر روی آن پارچه ‌ای افکنند که حجم بدن او را برای مردان نامحرم نمایان می ‌سازد. اسماء بنت عمیس عرضه داشت: ای دختر رسول خدا! در سرزمین حبشه برای حمل جنازه ها تابوتی درست می کنند که بدن میت را کاملاً می پوشاند. آنگاه اسماء چوب ‌های ‌تر و شاخه های نازک درخت، شبیه آن تابوت را برای حضرت فاطمه ساخت و آن را به او نشان داد. حضرت زهرا(س) با خشنودی و خوشحالی فرمود: چه طرح زیبایی که کاملاً بدن ز