فایل پاورپوینت کامل رسالت روشنفکری انقلاب، نظام سازی مبتنی بر تعالیم اسلام

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل رسالت روشنفکری انقلاب، نظام سازی مبتنی بر تعالیم اسلام :

یاداشتی از محمد حاج ابوالقاسم، رهبری در همایش سالگرد شهید است. مسئله روشنفکری در کشور ما از نگاه بسیاری از بزرگان، از جمله مقام معظم رهبری از اول بیمار متولد شد. ایشان در یکی از بیاناتشان ویژگی های روشنفکری بیمار را سه چیز می دانند. اول ضدیت با دین. تعریف روشنفکری در نگاه بعضی ها این است که حتماً طرف باید یک موضع گیری جدی علیه دین داشته باشد و نکته دوم شیفتگی و مجذوب تمدن غرب شدن است. و سومین ویژگی روشنفکری از نظر ایشان تحصیلات عالیه و درس خواندن به معنای امروزی است. بعد مثال هائی می زنند و می گویند اگر کسی متدین بود، ولو در اوج علم و اندیشه مثل علامه طباطبائی که کسانی مثل پروفسور پروفسور هانری کوربن(Henry Corbin) می آیند و زانوی شاگردی در محضر ایشان می زنند، ایشان روشنفکر نیست. اما اگر کسی نسبت به دین و گزاره های دینی موضع منفی داشت، ولو آن سطح از فهم و فقاهت و عمق و معرفت کلامی، فلسفی و فقهی را هم نداشت، از نگاه بعضی ها روشنفکر است. یکی از اقتضائات این سه ویژگی این است که روشنفکری بیمار به سنت ها و فرهنگ برخاسته از آداب و عادات اسلامی ما پشت پا می زند. یعنی هر چیزی را که از سنت ما به ارث رسیده است یکی امر منفی و ناپسند می داند و همواره به دنبال تغییر و تحول به سمت تمدن غرب است. این ویژگی روشنفکری بیمار است.

حالا روشنفکر مطّهِر چه کسی است؟ روشنفکری در ذاتش چیز بدی نیست. روشنفکری اگر به معنای حرکت رو به جلو و مقابله با ارتجاع باشد، بسیار هم امر پسندیده ای است. یک وقت هست که انسان در تفکر خود هر پیشرفت و هر امر نوئی را محکوم می کند. چنین شخصی در نقطه مقابل روشنفکری قرار دارد که قطعاً ناپسند است. روشنفکری به معنای حرکت رو به جلو ذاتاً چیز خوبی است، اما یک نکته را نباید از یاد ببریم و آن هم اینکه این حرکت رو به جلو نباید به قیمت از دست دادن ارزش ها و سنت های مفید و مؤثر برای جامعه ما تمام بشود.

به دو آیه از قرآن اشاره می کنم. خدا به پیامبر(ص) فرمود، «قُلْ مَا کنتُ بِدْعًا مِّنَ الرُّسُل»(احقاف/۹) بگو من پیغمبر جدیدی نیستم و حرف نوئی نیاورده ام. حرف من حرف های گذشتگان است. در بعضی از آیات دیگر می خوانیم که باز پیغمبر(ص) می گویند، « إِنَّ هَذَا لَفِی الصُّحُفِ الأولَی»(الاعلی/۱۸) این چیزهائی که من می گویم در کتب گذشتگان هم هست، « صُحُفِ إِبْرَاهِیمَ وَمُوسَی»(الاعلی/۱۹) من امتداددهنده راه آنها هستم. اما همین پیغمبر(ص) در چند جای قرآن می گوید، « فَلْیأْتُوا بِحَدِیثٍ مِّثْلِه»(طور/۳۴) قرآن نو هست. نوآوری در آن هست. قرآن یک حرکت رو به جلوست. چگونه می شود بین این دو گزاره جمع کرد که رو به جلو حرکت کنیم و در عین حال بگوئیم که ما حرف نوئی نیاورده ایم.

در اینجا باید اشاره ای به تاریخ انبیا داشته باشیم و این که بدانیم انبیای الهی اساساً با چه هدفی آمدند و این مأموریت انبیای الهی به چه سمتی در حال حرکت است و غایت این مأموریت کجاست. اگر ما به سمت این مأموریت حرکت کردیم، حرکت ما در عین حال که رو به جلوست، دچار انحراف و به بیراهه رفتن هم نشده. اما اگر دیدیم که داریم برخلاف جریان انبیای الهی حرکت می کنیم، ولو اسم خودمان را روشنفکر بگذاریم و تصور کنیم که داریم حرکت رو به جلو می کنیم، اما حرکتی رو به قهقرا و به تعبیر قرآن رو به جاهلیت داشته باشیم.

خداوند متعال در قرآن آیات متعددی را بیان کرده که از آنها معلوم می شود که حرکت انبیا با چه هدفی آغاز شده و با چه هدفی استمرار پیدا کرده و به چه سمتی در حال استمرار و ادامه راه است. خداوند می فرماید، « لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَینَاتِ وَأَنزَلْنَا مَعَهُمُ الْکتَابَ وَالْمِیزَان» ما پیامبرانمان را فرستادیم و با آنها کتاب و میزان فرستادیم. میزان به معنای قانون و وسیله ای برای سنجش حق، « لِیقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْط»(حدید/۲۵) هدف گسترش عدالت بود. هدف این بود که در جهان عدالت حاکم شود. پس حرکت پیامبران الهی یک حرکت عدالت محور به سمت عدالت جهانی بوده است.

قرآن هم کتاب تاریخ است، اما متن را تاریخ انبیا قرار داده است و لذا قرآن، تاریخ انبیا به عنوان برترین انسان های هستی را و رسالت آنها را این گونه بیان می کند. رسالت انبیا گسترش عدالت در جهان بوده و هست. برای رسیدن به عدالت باید ابزار مناسب خودش را به کار بست. با هر ابزاری نمی شود به عدالت دست پیدا کرد. ابزار مناسب عدالت که می تواند عدالت را به معنای واقعی کلمه در جهان حاکم کند کدام ابزار است؟ آن ابزار چیزی است که ما امروز از آن به عنوان سبک زندگی اسلامی یاد می کنیم. اگر سبک زندگی اسلامی حاکم نباشد، نمی توانیم عدالت را حاکم کنیم. سبک زندگی اسلامی جلوی اسراف و تبذیر را می گیرد و روحیه مصرف گرائی و مادی گرائی را از بین می برد. این چپاول ها، ثروت های نجومی و حقوق های آن چنانی به خاطر این است که اشخاص روحیات اسلامی را از دست داده اند. ما بدون حاکمیت نوع زندگی اسلامی نمی توانیم به سمت عدالت جهانی حرکت کنیم. این نوع زندگی اسلامی از کلمه دین این معنا فهمیده می شود. بعضی ها فکر می کنند کلمه دین یعنی یک سلسله اعتقادات. دین را حداقلی حداقلی معنا می کنند. وحی و نبوت و امامت. از بچگی هم به ما یاد داده اند که دین سه یا پنج تا گزاره است و چند تا واجب و حرام و نماز و روزه و همین! خیر، دین یعنی آنچه که انسان در عمل بدان پایبند است. آنچه که انسان در رفتارهای فردی و رفتارهای اجتماعی بدان پایبند است. رفتارهای فردی و اجتماعی انسان، سازنده دین اوست.

آیه قرآن در سوره مبارکه توبه را ملاحظه کنید، « هُوَ الَّذِی أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَی وَدِینِ الْحَقِّ لِیظْهِرَهُ عَلَی الدِّینِ کلِّهِ وَلَوْ کرِهَ الْمُشْرِکونَ»(توبه/۳۳) خداوند متعال پیامبرش را با دین حق و هدایت فرستاد تا این دین را بر همه ادیان غالب کند. این دو گزاره را فراموش نکنید: ۱. هدف اصلی از ارسال پیامبران اقامه قسط، یعنی عدالت جهانی و گستردن عدالت بود. در سوره توبه هم می فرماید هدف اصلی ارسال پیامبران این بود که دین اسلام را بر سایر ادیان غالب کند. دین اسلام به معنای یک سلسله عقاید نیست، بلکه به معنای مجموعه اعتقادات و رفتارهای فردی و اجتماعی است. خداوند متعال دین اسلام و پیامبران را فرستاده است برای اینکه این شیوه زیست را که مهم ترین ابزار برای رسیدن به عدالت است در جهان حاکم کند، غلبه بدهد، غالب کند.

تا اینجا این نکته را مطرح کردم که تاریخ با محوریت انبیای الهی که در قرآن مطرح شده، سیری را از آدم تا خاتم و قیام حضرت مهدی(عج) بیان کرده که این سیر درنهایت، حاکمیت عدالت است و ابزارهای حاکمیت عدالت، حاکمیت سبک زندگی اسلامی است. روشنفکر مطهِر کیست؟ کسی است که در این مسیر حرکت کند. روشنفکری حرکت رو به جلوست. در این تردیدی نیست. روشنفکری یعنی پرهیز از ارتجاع، اما گاهی اوقات ارتجاع را به اسم روشنفکری به ما قالب می کنند.

شهید مطهری در دوره ای زندگی می کرد که جنگ بین روشنفکری بیمار و روشنفکری مطهر در یک عرصه بود. امروزه دوره ما دوره ای است که جنگ بین روشنفکری مطهر و روشنفکری بیمار در عرصه دیگری است. اگر کسی عرصه را درست تشخیص ندهد ممکن است متوجه نشود که در این میدان کارزار، کجا را باید هدف بگیرد. در زمان شهید مطهری و در دوره قبل از انقلاب، تمام بحث ها، بحث های نظری و فکری و مبنائی بود. البته بحث های مبنائی ای که می توانست به تشکیل حکومت اسلامی کمک کند یا می توانست تشکیل حکومت اسلامی را به تأخیر بیندازد. دو دسته اشخاص در مقابل شهید مطهری صف آرائی کرده بودند. یک دسته مرتجعین غربی، دسته دوم مرتجعین اسلامی. مرتجعین اسلامی کسانی بودند که به نام انجمن حجتیه یا تفکر مهدویت معتقد بودند که ما نباید حاکمیت دینی داشته باشیم. شهید مطهری در مقام مواجهه با این تفکر به عنوان روشنفکر مطهِر توانست این فضا را کنار بزند و گفتمان نظری منتج حکومت دینی را حاکم کند. نتیجه تلاش های ایشان شکست گفتمانی بود که معتقد بود ما نباید به سمت حکومت برویم. از یک طرف از سوی انجمن حجتیه و تفکر این چنینی تقابل صورت می گرفت. از سوی دیگر از ناحیه روشنفکری بیمار. کسانی که مجذوب غرب بودند و تصور می کردند برای پیشرفت باید با دین مبارزه کرد و حاکمیت دینی مانع پیشرفت است. این دو جبهه که در واقع دو لبه یک قیچی بودند در مقابل انقلابیونی که داشتند در مسیر انبیا حرکت می کردند، می ایستادند. ایشان تمام تلاشش را معطوف به این جبهه کرد و لذا بحث های شهید مطهری عمدتاً بحث های نظری و مبنائی هستند. از کتاب «اصول فلسفه و روش رئالیسم» گرفته تا سایر کتاب هائی که در حوزه مباحث نظری و فلسفی تدوین شده اند. امروز روشنفکری بیمار و در نقطه مقابل روشنفکری مطهِر کاملاً در فضای دیگری قرار دارد. فضای پساانقلاب. فضائی که به قول رهبر معظم انقلاب در مسیر تمدن اسلامی است. دیگر انقلاب انجام گرفت و این حرکت رو به جلو و به هم زدن معادله قدرت علیه مستکبران اتفاق افتاد. مستکبران به زیر کشیده شدند. امروز جمهوری اسلامی در جهان به عنوان یک قدرت برتر شناخته می شود.