فایل پاورپوینت کامل رهنمودهای امام کاظم (ع) در مسائل کلامی

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل رهنمودهای امام کاظم (ع) در مسائل کلامی :

امام کاظم علیه السلام با وجود تقیه شدید به نشر علوم و معارف اسلامی پرداخت و احادیث بسیاری در اختیار شیعه گذاشت، چنانکه می توان گفت روایات فقهی آن حضرت پس از امام باقر و امام صادق علیها السلام از سائر ائمه بیشتر است و به واسطه شدّت تقیّه در غالب روایاتی که از آن حضرت نقل شده از وی به«عالم»و«عبد صالح» و«الرجل»و نظائر آنها تعبیر شده است و به اسم آن حضرت تصریح نشده است.[۱]

در زمان امام کاظم علیه السلام مکتب اعتزال که اصل اساسی آن بر توجیه مسائل دینی در سایه عقل بود، راه افراط می پیمود و عقل گرایان مقوله های دینی را به دست عقل، سپرده بودند و این کاری نبود که نتائج مطلوبی به بار آورد. و نمونه های آن، انواع و اقسام عقائدی است که به وسیله عقل گرایان در رابطه با توحید و اوصاف خداوند مطرح شده است گاهی صفات متضاد بر خدا نسبت داده و گاهی برخی از صفاتی را که به تصریح قرآن، خداوند متصف به آنها است از او سلب کرده اند.

البته توجیه مسائل دینی در پرتو حقل چیزی نبود که برای شیعیان قابل قبول نباشد ولی پیمودن راه افراط در این باره خطراتی دارد که بر اهل بصیرت مخفی نیست لذا ائمه اطهار در عین عنایت به عقل، حد مشخصی برای کار برد آن در مسائل دینی تعیین کرده اند.

در زمان امام کاظم علیه السلام تأویلات و توجیهات عقلی در مقوله های دینی زیاد بود لذا آن حضرت با این فکر خطرناک به خصوص در رابطه با صفات خداوند مبارزه کرده و برای شیعیان رهنمودهای بسیار مهم و ارزنده ای دارند که از آن جمله وقتی از آن حضرت درباره صفات خداوند سئوال کردند فرمود: «لا تجاوزا ما فی القرآن»[۲] (از آنچه در قرآن است، تجاوز نکن).

و در تعبیردیگر فرمود: «لا تتجاوزوا فی التّوحید ما ذکره اللّه تعالی فی کتابه فتهلک»[۳] (درباره توحید از آنچه خدای تعالی در کتاب خود ذکر کرده تجاوز نکنید که هلاک می شوید ).

و در روایت دیگر آمده است: محمد بن حکم گوید: کتب ابو الحسن موسی بن جعفر علیه السلام الی ابی: «انّ اللّه اعلی و اجل و اعظم من ان یبلغ کنه صفته فصفوه بما وصف به نفسه و کفّوا عمّا سوی ذلک»[۴]

موسی بن جعفر علیه السلام به پدرم نوشت: (خدا بالاتر و بزرگتر از آن است که حقیقت صفت او درک شود، پس او را به آنچه خود توصیف نموده، توصیف کنید و از غیر آن دست بردارید).

در روایت دیگری آمده، نیشابوری گوید: به امام علیه السلام نوشتم که مردم زمان ما درباره توحید اختلاف دارند بعضی گویند: او جسم است و بعضی گویند: او صورت است. حضرت به من نوشت: «سبحان من لا یحدّ و لا یوصف و لا یشبهه شیّ و لیس کمثله شئّ و هو السمیع البصیر»[۵]

(منزه باد آنکه محدود نباشد و به وصف در نیاید، چیزی م