فایل پاورپوینت کامل قرآن کتاب اندیشه و عمل

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل قرآن کتاب اندیشه و عمل :

اسلام دین اندیشه و تفکر، و قرآن کتاب خرد، اندیشه و تعقل و عمل است، هر انسانی که کم ترین اطلاعی از قرآن داشته باشد و یک نگاه اجمالی به آن نموده باشد، این مطلب را به خوبی در می یابد که هیچ صفحه از صفحات قرآن نیست که در آن از اندیشه، فکر، تعقل، تدبر، دقت و عبرت و. .. هم چنین عمل و رفتار، سعی و تلاش سخن یا سخنانی به میان نیامده باشد.

مرحوم علامه طباطبایی می گوید: «چیزی که قابل شک و تردید نیست، این مسأله است که حیات و زندگی انسان یک حیات فکری است، بدون اندیشه زندگی انسان پا نمی گیرد در نتیجه هر چه اندیشه صحیح تر و کامل تر باشد حیات انسان نیز دیر پاتر خواهد بود، و این حقیقت را قرآن در آیات مختلفی مانند سوره انعام، آیه ۱۲۲، زمر، آیه ۹؛ و مجادله، آیه ۱۱ و… بیان نموده است.[۱]

در قرآن کریم بیش از هزار بار از «علم» و دانش (محصول اندیشه) در «ماده» و شکل های مختلف سخن به میان آمده، و بیش از پنجاه نوبت به صورت های گوناگون از «عقل و تعقل» و مدح آنهایی که عقل خود را به کار می گیرند، و مذمت و سرزنش از آنهایی که فکر و اندیشه را به کار نمی بندند، سخن به میان آمده است و بیش از ۱۷ آیه، به صراحت تمام بشریت را به تفکر و اندیشه دعوت نموده، و بخش پایانی بسیاری از آیات با تفکر یا تعقل و یا تذکر «لعلهم یتفکرون…»[۲] خاتمه می یابد.

و افزون بر ده مورد جمله ی «اُنظُروا» و مشتقات آن مردم را به دقت و اندیشه در سرگذشت پیشینیان و خلقت بعضی موجودات دعوت نموده و در چهار آیه صریحا مردم را دعوت نموده که درباره ی قرآن، این کتاب اندیشه، اندیشه کنید.[۳] و همین طور حکم فقه و تفقه (= فهم) و… که حکایت از فهم و اندیشیدن دارد در قرآن آمده است. مرحوم طباطبایی می گوید: «الفاظی که در قرآن درباره ی اندیشه و تفکر به کار رفته و انواع آن را بیان می کند بیش از بیست نوع است، مانند گمان، حسبان، شعور، ذکر، عرفان، فهم، فقه، درایت، یقین، فکر، رأی و نظر، زعم، حفظ، حکمت، آگاهی و خبرویت، شهادت و عیان بودن، عقل، بصیرت و… و فکر عبادت است از سیر و مرور هر معلومات موجوده برای دستیابی به مجهولات.»[۴]

در مورد عمل و کار و تلاش هم در قرآن آیات عدیده ای داریم، بیش ۳۵۴ مرتبه، «عمل» در صورت ها و شکل های گوناگونی به کار رفته است، و افزون بر ۶۵ مورد عمل در کنار ایمان « آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ؛ ایمان آوردند و عمل شایسته انجام دادند».[۵] در قرآن آمده و همین طور مصداق هایی که برای عمل شایسته بیان شد، و سرگذشت هایی که از عمل های نیک و نیکان بیان شده است[۶] و… همه نشان از آن دارد که این کتاب، سراپا کتاب «اندیشه و تفکر»، «عمل و تلاش» است. برای اثبات مدعای فوق به برخی موارد عینی از آیات قرآنی، در دو بخش اشاره می کنیم:

الف. جایگاه اندیشه و تفکر در قرآن:

با زبان ها و بیان های مختلفی این امر در قرآن کریم مطرح شده است:

۱.دعوت به اندیشه درباره ی تمام هستی:

«در آفرینش آسمان ها و زمین، و آمد و شد شب و روز، و کشتی هایی که در دریا به سود مردم در حرکتند، و آبی که خداوند از آسمان نازل کرده، و با آن، زمین را پس از مرگ زنده نموده، و انواع جنبندگان را در آن گسترده، و (همچنین) در تغییر مسیر بادها و ابرهایی که میان زمین و آسمان مسخرند، نشانه هایی است برای مردم خردمند و دارای اندیشه».[۷] درآیه ی فوق در مورد تک تک موجودات هستی دعوت به اندیشه و تفکر نموده، و گاهی هم به صورت جزیی برخی موجودات و مخلوقات مورد توجه قرار داده شده و فرمان می دهد درباره آن ها اندیشه کنید، مانند:

ـ اندیشه درباره ی قرآن: در آیات بسیاری دستور می دهد که درباره ی قرآن اندیشه کنید از جمله می فرماید: «آیا درباره ی قرآن نمی اندیشند؟ اگر از سوی غیر خدا بود، اختلاف فراوانی در آن می یافتند».[۸]

ـ اندیشه درباره ی انسان: «وَفِی أَنْفُسِکمْ أَفَلا تُبْصِرُونَ؛ [۹]و در وجود خود شما (نیز آیاتی است برای اندیشه، آیا

نمی بینید ( و در آن اندیشه نمی کند)؟

ـ اندیشه درباره ی تاریخ گذشته و گذشتگان:

در بیش از ده آیه دستور داده شده که در زمین سیر و سیاحت داشته باشید، و درباره ی گذشتگان و تاریخ آن اندیشه و تدبر کنید، و از وضع آنها درس بگیرید، از جمله می فرماید: «قُلْ سِیرُوا فِی الأرْضِ فَانْظُرُوا کیفَ کانَ عَاقِبَهُ الَّذِینَ مِنْ قَبْلُ…؛[۱۰] بگو در زمین سیر کنید (و جهان گردی داشته باشید) و بنگرید (و اندیشه کنید) عاقبت کسانی که قبل از شما بودند چگونه بود (و سرانجام به کجا رسیدند). امام صادق ـ علیه السّلام ـ به عنوان قرآن ناطق می فرماید: «… یمرّ بالخربه او بالداء فیقول این ساکنون این بانوک مالک لا تتکلمین؛ فکر و اندیشه این است که هر گاه از کنار ویرانه یا خانه ای (که از ساکنان خالی شده) می گذرد، بگوید: ساکنان تو کجا رفتند؟ بنیان گزارانت چه شدند؟ چرا سخن نمی گویی».[۱۱]

ـ اندیشه درباره ی بهار: به آثار رحمت الهی (در بهار اندیشه کن) و بنگر که چگونه زمین را بعد از مردنش زنده می کند، چنین کسی زنده کننده مردگان (در قیامت)؛ و او بر همه چیز تواناست».[۱۲]

ـ اندیشه درباره ی خلقت شتر و…: «أَفَلا ینْظُرُونَ إِلَی الإبِلِ کیفَ خُلِقَتْ…؛[۱۳] آیا آنان به شتر نمی نگرند (و درباره ی آن اندیشه نمی کنند) که چگونه آفریده شده است؟ او به آسمان نگاه نمی کنند که چگونه برافراشته شده، و به کوهها که چگونه در جای خود نصب گردیده؟! و به زمین که چگونه گسترده و هموار گشته است؟ پس تذکر ده (و آنها را به اندیشیدن وادار) که تو فقط تذکر دهنده ای».

ـ اندیشه در عسل و زنبور عسل: «از درون شکم آنها (زنبورها) نوشیدنی با رنگهای مختلف خارج می شود که در آن شفا برای مردم است، به یقین در این امر نشانه روشنی است برای جمعیتی که می اندیشند.»[۱۴] و هم چنین اندیشه درباره ی قصه های قرآن[۱۵] مثال های و….

۲.فقط یک پند، قیام برای خدا در پرتو اندیشه:

«بگو تنها شما را به یک چیز اندرز می دهم و آن این که دو نفر دونفر، یا یک نفر یک نفر برای خدا قیام کنید، سپس فکر خود را به کار گیرید، «ثُمَّ تَتَفَکرُوا».[۱۶] در آیه ی فوق خمیر مایه ی همه تحولات و دگرگونی های اجتماعی و اخلاقی و سیاسی و فرهنگی را اندیشه می داند و بس.

پیام آورد اندیشه و خرد پیامبر خاتم ـ صلّی الله علیه و آله ـ تنها به بیان آیات اکتفا ننموده بلکه بارها می فرمود: «فکر ساعهٍ خیرٌ من عبادهِ سنَهٍ؛ یک ساعت اندیشیدن و فکر کردن از یک سال عبادت برتر است.[۱۷] و علی ـ علیه السّلام ـ به عنوان قرآن ناطق فرمود: «مؤمن هر گاه بخواهد سخنی بگوید، نخست می اندیشد، اگر نیک بود اظهار می دارد و چنان چه ناپسند باشد، پنهانش می کند…»[۱۸] و امام هشتم فرمود: «.. انّما العباده التفکر فی امر الله عزوجل؛ عبادت به زیادی نماز و روزه نیست. عبادت واقعی تفکر در کار خداوند متعال (و اسرار آفرینش) است.[۱۹] و ابوذر که تربیت شده مکتبه اندیشه و تفکر بود کارش اندیشیدن بود «کان اکثرُ عباده ابی‎ذر التفکر؛ بیشترین عبادت ابوذر تفکرو اندیشه بود.»[۲۰]

۳.با مردم خردمندانه سخن بگو: «ادْعُ إِلَی سَبِیلِ رَبِّک بِالْحِکمَهِ وَالْمَوْعِظَهِ الْحَسَنَهِ…؛ با حکمت (و استدلال منطقی) و اندرز نیکو، به راه پروردگارت دعوت نما، و با آن ها به روشی که نیکوتر است (و آنها را به اندیشه وا می دارد) استدلال و مناظره کن.»[۲۱] همه ی پیامبران آمدند که اندیشه ی مردم را زنده کنند. علی ـ علیه السّلام ـ می فرماید: «رسولان خود را پی در پی اعزام کرد تا وفاداری به همان فطرت را از آنان بازجویند، و نعمت های فراموش شده را به یاد آورند و با ابلاغ احکام الهی حجت را بر آنها تمام نمایند و توانمندی های پنهان شده ی عقل و خردها را آشکار سازند (و آنها را وادار به اندیشه نمایند).[۲۲]

چنان که ابراهیم در قیامش تمام تلاش خود را در بیداری اندیشه ی مردم به کار برد و سرانجام آنها را به