فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین

دانلود و استفاده از فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین – تجربه‌ای بی‌نظیر در ارائه!

پاورپوینتی شیک و استاندارد:

فایل فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین شامل 94 اسلاید طراحی‌شده با دقت بالا است که کاملاً آماده برای ارائه یا چاپ در PowerPoint می‌باشد.

چرا فایل فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین گزینه‌ای عالی است؟

• گرافیک حرفه‌ای و جذاب: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین با طراحی مدرن و چشم‌نواز، پیام شما را به بهترین شکل منتقل می‌کنند.
• کاربری آسان: ساختار این پاورپوینت به‌گونه‌ای است که استفاده از آن بدون نیاز به تغییرات پیچیده ممکن باشد.
• آماده استفاده: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین از قبل تنظیم‌شده و بدون نیاز به ویرایش، قابل استفاده هستند.

تضمین کیفیت و دقت بالا:

این مجموعه بر اساس بالاترین استانداردهای طراحی ساخته شده است و کاملاً منسجم و بدون اشکال، مناسب برای ارائه‌های حرفه‌ای می‌باشد.

نکته قابل توجه:

برخی نسخه‌های غیررسمی ممکن است تغییراتی داشته باشند. این نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین با دقت و کیفیت بالا طراحی شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین را دریافت کنید و یک ارائه بی‌نظیر داشته باشید!

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل نقد ابن تیمیه بر معارضان امام علی (ع) در صِفّین :

مقدمه

صفین، محل تلاقی سپاه امام علی (ع) و معاویه، نام منطقه ای نزدیک «رقّه» در کرانه فرات بود. در صفین، هفتاد هزار نفر از طرفین جنگ کشته شدند (۴۵۰۰۰ نفر از سپاه شام و ۲۵۰۰۰ نفر از لشکر عراق).[۱]علت این جنگ، خودداری معاویه از بیعت با امام بود. از سویی معاویه می خواست با پشتیبانی اهل شام، امام علی (ع) را از خلافت ساقط کند و خود، سلطان تمامی مناطق اسلامی شود. بهانه او برای جنگ، خون خواهی خلیفه سوم بود. معاویه معتقد بود امام علی (ع) در کشته شدن خلیفه سوم دست داشت و به کسانی که در این ماجرا همکاری داشتند، پناه داده بود.[۲]

درباره جنگ صفین، تحقیقات فراوانی از قدیم تا کنون صورت گرفته است. در این مقاله نیز تحلیلی سامان یافته است. محور مقاله پاره ای از اظهارات ابن تیمیه درباره صفین است. در این دوران، که تهاجم سیاسی، نظامی و فرهنگی وهابیان شدت یافته، ارزیابی عقاید وهابیان، به ویژه ابن تیمیه، اهمیت دارد. زیرا با نقد باورهای ناموزون آنها درباره ائمه هدی (علیهم السلام)، به ویژه امام علی (ع)، مشخص می شود که تا چه اندازه از حقیقت فاصله دارند.

۱- برخی اظهارات ابن تیمیه در باره صفین

طبق نظر ابن تیمیه، در جنگ صفین، گروهی به نفع امام علی (ع) جنگیدند و بیشتر بزرگان صحابه خود را کنار کشیدند. استدلال آنها برای ترک جنگ، نصوص فراوانی از پیامبر (ص) بود که در آنها گفته شده قتال در فتنه را باید ترک کرد. ترک کنندگان معتقد بودند جنگ صفین قتال فتنه است. امام علی (ع) مستمسکی برای ورود به جنگ نداشت و طبق رأی خود جنگید و احیاناً کسانی را که نظر مساعدی برای جنگیدن نداشتند، مدح کرد. بر پایه روایت صحیح، پیامبر (ص) امام حسن (ع) را به سبب برقراری صلح بین دو گروه بزرگ از مسلمانان (یعنی اصحاب امام علی و اصحاب معاویه) تمجید کرد. از این روایت فهمیده می شود که ترک قتال در صفین، احسن بود. قتال امام علی (ع) با معاویه نه واجب بود و نه مستحب. ثابت شده است که قتال امام علی (ع) با خوارج به فرمان و تشویق پیامبر (ص) بود، اما در خصوص صفین چنین چیزی نبود. چگونه بین جنگی که به فرمان و تشویق پیامبر (ص) بوده و جنگی که این گونه نبوده، می توان با نگاه واحدی برخورد کرد؟! هر کس به کشته شدگان در جمل و صفین از یک سو و کشته شدگان خوارج نهروان از سوی دیگر، که عُلما به تفسیق یا تکفیر آنها حکم کرده اند، یکسان بنگرد، جاهل و ظالم است؛ و باید در زمره رافضه و معتزله قرار گیرد که کشته شدگان در جمل و صفین را تکفیر یا تفسیق می کنند. در باره کفر خوارج اختلاف مشهوری وجود دارد، ولی علما متفقاً بر صحابه کشته شده در صفین و جمل، یعنی کشته های طرفین، مدح و ثنا فرستاده اند.[۳]

۲- ارزیابی اظهارات ابن تیمیه درباره صفین

۲- ۱- شبهه اول: مخالفت صحابه با امام علی (ع) و فتنه بودن جنگ صفین

ابن تیمیه می گوید بیشتر بزرگان صحابه در این جنگ شرکت نداشتند و جنگ صفین فتنه بود.[۴]

پاسخ:

الف. شرکت کردن بیشتر صحابه و تابعین در صفین و ندامت تارکان

شبهه ابن تیمیه بی اساس است؛ زیرا محققانی مثل ابن عبدالبر فقط نام چهار تن از صحابه معروف و سه تن از تابعین را ذکر کرده اند که در صفین شرکت نکردند: سعد بن مالک، عبداللَّه بن عمر، محمد بن مسلمه و أسامه بن زید از صحابه؛ و ربیع بن خثیم، مسروق بن أجدع، أسود بن یزید و أبو عبد الرحمن سلمی از تابعین.[۵]

ابن عبد البر در تکمیل این گزارش می گوید تعداد تابعینی که شرکت نکردند، سه نفر بود نه چهار نفر و از این جمع هفت نفره، ابن عمر و سعد بن مالک (سعد وقاص) و مسروق اظهار ندامت کردند. نیز می گوید صحیح این است که سلمی در نبرد صفین کنار علی (کرّم اللهُ وجهَه) بود.[۶]

در برخی از منابع گفته شده که ربیع بن خثیم هم در صفین همراه امام علی (ع) بود.[۷]لذا فقط پنج نفر از صحابه و تابعین در صفین شرکت نکردند. نکته جالب اینکه برخی از همین تارکان، اظهار ندامت و توبه کردند. در روایت حاکم، که حکم به صحت آن کرده، و بیهقی هم روایت کرده، از ابن عمر نقل شده است که هیچ چیز مرا آن گونه که این آیه (و ان طائفتان مِن المؤمنین…) تحت تأثیر قرار داد، دگرگون نکرد، که چرا من با این گروه باغی که خداوند به من فرمان پیکار با آنها را داده، نجنگیدم. منظور وی معاویه و یارانش است که علیه علی (کرّم الله تعالی وجهه) بغی و تعدی کردند.[۸] نیز از چند طریق صحیح از ابن عمر روایت شده که او گفت درباره هیچ کاری آن اندازه که نسبت به نجنگیدن با باغی ها در کنار علی خح) پشیمان شدم، تأسف نخوردم. مسروق هم طبق قول ابراهیم نخعی از دنیا نرفت مگر آنکه از تخلف از امام علی (کرّم الله وجهه) توبه کرد.[۹]

نیز گزارش شده است که وقتی معاویه حاکم شد، سعد بن ابی وقاص را به سبب کارهایش شماتت کرد و گفت تو جزء کسانی نبودی که اقدامی برای ایجاد صلح بین دو گروه از پیکارکنندگان در صفین کردند و در زمره کسانی هم که علیه گروه باغی می جنگیدند، نبودی! سعد گفت از اینکه با گروه باغی نجنگیدم، نادم و پشیمان شدم.[۱۰] از ندامت آنها فهمیده می شود که معارضان، امام (ع) را بر باطل می دانستند. ابوحنیفه هم می گوید کسی با علی (ع) نجنگید مگر اینکه علی (ع) به حق و حقیقت بودن از آن کس شایسته تر بود. و اگر رویکرد و سیره او در قبال افراد و گروه های مختلف مسلمان نبود، کسی نمی دانست در مواجهه با افراد و گروه های مختلف مسلمانان چه واکنش هایی باید داشت.[۱۱]

سفیان ثوری یا سفیان عُیینه هم می گوید علی (ع) با احدی نجنگید مگر آنکه نسبت به آن شخص به حق و حقیقت شایسته تر بود.[۱۲] عبداللّه بن عمر هم بر حقانیت علی (ع) در صفین تصریح کرده است. یحیی بن هانئ می گوید از ابن عمر پرسیدم علی (ع) بر حق بود یا معاویه؟ ابن عمر گفت: علی (ع). یحیی پرسید: پس علت خروج تو از سپاه علی (ع) چه بود؟ ابن عمر گفت چون من اهل جنگ و نبرد نبوده ام.[۱۳]

نکته مهم دیگر اینکه در مقابل آن ۵ یا ۶ نفر که تخلف کردند، بسیاری از صحابه و تابعین در صفین کنار علی (ع) بودند. حاکِم به اسناد خود از حکم نقل می کند که در کنار علی (ع) در صفین هفتاد نفر از کسانی که در جنگ بدر شرکت داشتند و ۱۵۰ نفر از افراد بیعت شجره حاضر بودند.[۱۴]

ب. فتنه نبودن جنگ صفین و لزوم پیروی از فرمان امام علی (ع)

ابن تیمیه مدعی است استدلال کسانی که[۱۵]خانه نشینی را ترجیح دادند و هیچ کمکی به امام برای مقابله با شامی ها انجام ندادند،این است که «نصوص فراوانی از پیامبر (ص) است که در آنها گفته شده قتال و جنگ در فتنه را باید ترک کرد.» این ادعا صرفاً حدسی باطل است نه بیشتر. همین که می بینیم امثال ابن عمر از یاری نکردن امام اظهار ندامت کردند، معلوم می شود گفته ابن تیمیه کاملاً باطل است؛ یعنی معلوم می شود که امثال ابن عمر مقابله امام با شامی ها را فتنه نمی دانستند. از سوی دیگر، تردیدی نیست که سعد بن ابی وقاص و ابن عمر[۱۶] و دیگر صحابه و تابعین با امام علی (ع) به عنوان خلیفه مسلمین بیعت کرده بودند. ابن سعد می نویسد تمامی صحابه مدینه و تابعین بعد از قتل عثمان در ۱۸ ذی الحجه سال ۳۵ با علی (ع) به عنوان خلیفه بیعت کردند. بنابراین ایشان خلیف قانونی مسلمانان بود.[۱۷]

قرآن مجید و روایات و سخن و سیره صحابه بر لزوم پیروی از اولواالأمر تأکید می کنند. در سخن فقهای اهل سنت هم بر اطاعت از خلیفه مسلمانان تأکید شده است. قرآن مجید می فرماید: (ع) یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّهَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِی الْأَمْرِ مِنْکم)؛[۱۸]از پیامبر نیز نقل کرده اند که: «علیکم بالطاعه و إن کان عبدا حبشیاً». [۱۹]عبدالرحمن بن قدامه (متوفای ۶۸۲ ه. ق. ) می گوید هر کس امامت او ثابت شده باشد، خروج بر او و نبرد با او حرام است؛ چون خداوند می فرماید: ای اهل ایمان از خداوند و رسول او و صاحبان امر خود پیروی کنید.[۲۰]و چون حضرت علی (ع) امام مسلمین و مصداق اولی الامر بود، می بایست همه از او و دستورهایش، به ویژه در جنگ با دشمنان، اطاعت می کردند. لذا هر کس علیه او قیام کرد، متجاوز و باغی بود.[۲۱]طبق این بیعت، همگان می بایست در جنگ صفین به نفع آن حضرت می جنگیدند نه اینکه خود را کنار بکشند یا اعلام مخالفت کنند. این گونه رفتار آیا چیزی جز نقض بیعت است؟!

۲- ۲- شبهه دوم: مجوزنداشتن امام علی (ع) برای جنگ با معاویه

ابن تیمیه می گوید امام علی (ع) مجوزی برای جنگ نداشت و ایشان طبق رأی خود به این جنگ مبادرت ورزید.[۲۲]

پاسخ:

الف. سرکشی از بیعت و واکنش در قبال لشکرکشی معاویه

نخستین دلیل و مجوز امام علی (ع) برای جنگ با معاویه، سرکشی او از بیعت از یک سو و پاسخ به لشکرکشی معاویه به بهانه خون خواهی خلیفه سوم از سوی دیگر بود. البته آن حضرت قبل از لشکرکشی از معاویه خواست مثل دیگران که با او بیعت کردند، بیعت کند و دست از بهانه خون خواهی خلیفه سوم بردارد؛ و پیش از جنگ هم بیش از یک بار پیشنهاد گفت و گو به معاویه داد و از او خواست دست از طغیان و سرپیچی بردارد و مثل دیگران، یعنی مهاجرین و انصار که با ایشان بیعت کردند، بیعت کند، ولی معاویه نپذیرفت و وارد جنگ شد و اگر می توانست، امام علی (ع) و سپاهیانش را از دم تیغ می گذراند و البته شمار زیادی از آنها را هم کشت،[۲۳]ولی در نهایت وقتی شکست خود را نزدیک دید، با نقشه عمرو عاص و ایجاد اختلاف بین سپاه امام (ع) آن حضرت را مجبور کرد دست از جنگ بردارد و با او صلح کند.[۲۴]

نکته دیگری که باید به ابن تیمیه گفت، اینکه امام و رهبر مسلمانان از خود برای اداره امور آنها طرح و استراتژی دارد و لازم نیست وظایف او در روایات تعیین شده باشد که البته نشده و چنین بنایی هم پیامبر (ص) نداشته اند. اگر اشکال ابن تیمیه، که امام علی (ع) طبق رأی خود به جنگ مبادرت ورزید و از سوی پیامبر (ص) مأذون نبود وارد باشد، آن را نباید محدود به صفین کرد و نیز نباید آن را مختص به رویکردهای امام علی (ع) کنیم، بلکه باید آن را شامل کلیه رویکردهای خلفای قبل و بعد از ایشان، که نصی درباره کارهایشان از سوی پیامبر (ص) نرسیده، هم بدانیم.

ب. نص و روایت پیامبر (ص) درباره جنگ صفین و امضای حقانیت امام (ع) از سوی آن حضرت

دومین مجوز امام علی (ع) برای جنگ با معاویه نصوصی است که از پیامبر (ص) در خصوص صفین وارد شده است. این نصوص حقانیت امام را در اقدام بر جنگ ثابت می کند و ادعای ابن تیمیه را رد می کند. در بسیاری از منابع، از طریق ابو ایوب انصاری و ابوسعید خدری و غیر او، از پیامبر (ص) درباره قاسطین و اینکه وظیفه علی (ع) جنگ با آنها بوده، یاد شده است. برای نمونه، در روایتی از پیامبر (ص) خطاب به علی (ع) آمده است: «انک ستقاتل بعدی الناکثه والقاسطه والمارقه».[۲۵]ابن ابی الحدید درباره این روایت می نویسد: «و هذا الخبر من دلائل نبوته (ص) لانه اخبار صریح بالغیب لا یحتمل التمویه و التدلیس».[۲۶]

همچنین، در برخی احادیث، پیامبر (ص) به گونه ای به صفین اشاره کرده و بر رویکرد امام علی (ع) و اصحاب وی در مقابل دشمنان آن حضرت صحه گذاشته و آنها را تأییدکرده است. حدیث معروف «تقتلک الفئه الباغیه »، که احدی منکر صحت آن نشده،[۲۷]به وضوح به این مدعا اشاره دارد؛ و اصولاً توجه به این فرمایش رسول خدا (ع) بعد از کشته شدن عمار بود که باعث تقویت قلوب یاران امام علی (ع) شد[۲۸] و متوجه شدند چه گروهی بر حق و چه گروهی بر باطل هستند. سبکی می نویسد این فرمایش پیامبر (ص) به عمار که «تو را گروه باغی می کشند» معجزه ای از معجزات رسول خدا (ع) است و احدی این روایت را منکر نشده؛ حتی کسانی که با علی (ع) جنگیدند و زمانی که عمار به قتل رسید، یقینِ افرادی که با علی (ع) بودند، بیشتر شد و انگیزه شان برای نبرد افزایش یافت و متوجه شدند که کشندگان عمار همان افراد مد نظر پیامبر (ص) و گروه باغی هستند.[۲۹]

شاهدی دیگر بر حقانیت امام علی (ع)

شاهد دیگر بر حقانیت علی (ع)، خوشحالی زیاد معاویه از کشته شدن ذوالکلاع، از فرماندهان سپاه معاویه، در صفین بود. زیرا ذوالکلاع فهمیده بود اینکه معاویه امام علی (ع) را در ریختن خون خلیفه سوم شریک می داند، تهمتی بی اساس است و معاویه حقیقت را بر او و دیگران پوشانده است. ذوالکلاع بعد از پی بردن به حقیقت، می خواست آن را اظهار کند و معلوم بود که با مطرح کردن این موضوع، سپاه معاویه دچار از هم گسیختگی می شد و این رویکرد برای معاویه بسیار گران بود. لذا وقتی او در صفین کشته شد، معاویه به شدت خوشحال شد.[۳۰]

تصریح علمای اهل سنت بر حقانیت امام علی (ع) در صفین

شاهد دیگر بر اینکه امام علی (ع) مجاز به جنگ با معاویه بود و احدی حق صف آرایی در مقابل ایشان را نداشت، تصریح عده ای از علما بر حقانیت ایشان در این نبرد و باطل بودن و خطای معاویه در این جنگ و در منازعه با آن حضرت در امر خلافت است:

– حنبلی ها معتقدند قتال با اهل بغی افضل از جهاد است.[۳۱] ۱ مستند آنها برای این فتوا جنگ علی (ع) با لشکر معاویه در صفین است.

– کیاهراسی (متوفای قرن پنجم ) می گوید آیه قتال با بغات (وَ إِنْ طائِفَتانِ منَ الْمؤْمِنِینَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَینَهُما فَإِنْ بَغَتْ إِحْداهُما عَلَی الْأُخْری فَقاتِلُوا الَّتِی تَبْغِی) به جواز نبرد با اهل بغی دلالت می کند. مستمسک علی (ع) برای قتال اهل بغی همین آیه بود. در این جنگ بزرگان صحابه در کنار ایشان قرار داشتند.[۳۲]

– ابن حزم (متوفای ۴۵۶ ه. ق. ) با توجه به روایت قتل عمار نتیجه گرفته است که علی (ع) صاحب حق امامت و رهبری مردم است.[۳۳]

– بیهقی (متوفای ۴۵۸ ه. ق. ) می گوید: «و اما خروج کسی که علیه امیرالمؤمنین علی (ع) به منظور خون خواهی عثمان و نزاع با ایشان در امر خلافت خروج کرد (یعنی معاویه) به همراه مردم شام، خطا بود و ما در سایه بیعت مردم با ایشان برای خلافت به برائت علی (ع) از کشتن عثمان، استدلال کردیم. بی تردید، کسی که بر او خروج کرد و در امر خلافت به نزاع پرداخت، باغی بود. رسول خدا (ع) به اطلاع عمار یاسر رسانده بود که گروه باغی او را به قتل می رسانند؛ و همان کسانی که علیه امیرالمؤمنین علی (ع) در نبرد صفین خروج کردند، عمار را کشتند».[۳۴] وی در موضعی دیگر به اسناد خود از ابن خزیمه می آورد: «کلیه افرادی که با امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب جنگیدند، باغی هستند. عقیده مشایخ ما بر همین قول استوار است و نظر شافعی همین است».[۳۵]

– قاضی عیاض (متوفای ۵۴۴ ه. ق. ) می گوید علما اجماع دارند که جنگ با خوارج و نظایر آنها از بدعت گذاران و بغات، زمانی که بر امام خویش شورش کنند و در بین صفوف مسلمانان تفرقه به وجود آورند، واجب است؛ البته بعد از انذار آنها از مخالفت و تذکر این نک