فایل پاورپوینت کامل یادکردی از شهدای مداح دوران دفاع مقدس

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل یادکردی از شهدای مداح دوران دفاع مقدس :

آن طور که بازماندگان جنگ می گویند، در جبهه ها از واژه «مداح» به معنی امروزه استفاده نمی شده است. حتی خود خوانندگان این نغمه ها هم از واژه «مداح» استفاده نمی کردند. ظاهرا درمیان رزمندگان تهران رواج داشته که می گفتند فلان گردان «خواننده» دارد یا ندارد. بیشتر از لفظ «خوننده» استفاده می کردند و واژه مداح مصطلح نبوده است. آن طور که در خاطرات و کتاب ها نوشته اند لفظ مداح در آن زمان برای شخصی به‎کار برده می شد که علاوه بر منقبت خوانی اهل‎بیت(ع) به‎لحاظ پوشش ظاهری دارای کت بلند، عبا، ردا و…بوده و چون آن بچه ها به ‎عنوان مداح به جبهه نیامده بودند و کار اصلی آنها درواقع رزمندگی در جبهه بود و تنها در جبهه می خواندند، از لفظ مداح برای آنها استفاده نمی شده است. مثلا می گفتند فلانی خوننده گردان تخریب یا گردان قمر بنی‎ هاشم(ع) است.

قبل از انقلاب مداح تعریف خاص خود را داشته و با شکل ظاهری خاصی شناخته می شده است و عمدتا مداحان به مداحی اشتغال داشتند و از آن کسب درآمد می کردند و به ‎عنوان یک صنف به آن نگاه می شده. اما با وقوع انقلاب، هنر ذکر و ذاکری در خدمت انقلاب قرار گرفت. در راهپیمایی های مردم که در ایام محرم و خصوصا تاسوعا و عاشورا برگزار می شد، قشری از همین جوانان مستعد و خوش‎صدا ظهور کردند که شعار های انقلابی را با آهنگ خاص اجرا می کردند و مردم هم با آنها همراهی می کردند و بعضی از این شعار ها با سبک های نوحه اجرا می شد و مردم به سینه می زدند و این یک نقطه عطفی بود برای ظهور و حضور این قشر از جوانان انقلابی اداره کننده مجالس مذهبی بعد از انقلاب. پس از بهمن ۵۷، مجالس مذهبی هم متاثر از انقلاب شد و این جوان های مذهبی و انقلابی و خوش ‎صدا میدان دار این‎گونه جلسات بودند و برگزاری مجالس مذهبی حتی دهه محرم و صفر به‎ عنوان افزودن به این شور انقلابی بود که برگزار می شد. چون انقلاب اسلامی ما درس‎گرفته از مکتب عاشورا بود. از اینجا قشر مداحان انقلابی شکل گرفت که دیگر شکل ظاهر و تعریف خاص قبل از انقلاب را نداشت و این قشر پرورش یافت و هرکجا که نظام و انقلاب نیاز داشت، حضور پیدا می کرد و در ادامه همین جوانان، در دفاع مقدس نقش ‎آفرینی کردند. کار آنها از خواندن دعا های توسل و کمیل شروع شد و به‎مرور به صورت نوحه ‎خوانی و مرثیه‎خوانی ادامه پیدا کرد. از مداحان مشهوری که یا در دوران جنگ و یا پس از آن شهید شدند شاید نام هایی مانند اکبر شریعت، غلامعلی جندقی و یونس حبیبی بیشتر شنیده شده باشد. به مناسبت رسیدن ماه محرم، نگاهی داریم به مداحی در دوران دفاع مقدس و تعدادی از مداحانی که به فیض شهادت نائل شدند.

انواع مداحی در جبهه

برخی ممکن است دسته بندی های دیگر و بزرگ تر داشته باشند اما آنچه از صحبت های یادگاران جنگ و اسناد و کتاب های ثبت‎شده برمی آید این است که مداحان زمان جنگ را می توان به دو گروه تقسیم کرد: گروه اول از اقشار مختلف مردم بودند و اساسا کارشان مداحی یا «خونندگی» نبوده است. این افراد در پشت جبهه ها، راننده، آشپز یا پزشک و…بودند و صدای خوشی هم داشتند و پای منبر بزرگ شده بودند. روال کار این افراد به این شکل بوده که اول از دعا خواندن شروع می کردند، بعد دو خط شعر از حفظیات خود یا از دیگران پیدا می کردند و می خواندند. پس از گذشت مدتی، نوحه خوانی و سینه زنی به‎ عنوان مداحی یا خونندگی در بین بچه های جنگ جا می افتد. درباره این افراد نکته جالب اینجاست که مکان خاصی برای آموزش شان وجود نداشته و آنها براساس تجربه و تمرین به این سطح می رسیدند. حضور مداحان یا خونندگان از زمانی که نیاز به حماسه آفرینی توام با معنویت در جبهه ها احساس شد، اهمیت پیدا کرد.گروه دوم، خونندگان گردان ها و واحد های عملیاتی بودند. کسانی که به عنوان تبلیغ رزمی به جبهه می آمدند یا به ‎عنوان بازدید از جبهه، حضور داشتند و وظایف‎ شان برگزاری دعای توسل و دیگر برنامه ها و عزاداری ها بود. مداحانی از تهران به ‎عنوان میهمان مثل حاج‎ منصور ارضی، محسن و مرتضی طاهری، علی خورشیدی و…می آمدند و در حسینیه لشکر برنامه اجرا می کردند و شاید هم به صورت هماهنگ‎شده در گردانی میهمان می شدند و بعد از مداحی می رفتند. خوانندگان گردان ها در واقع بسیجیانی بودند که به جبهه اعزام شده بودند و در گردان یا واحد رزمی سازماندهی می شدند و وظیفه رزمی به عهده می گرفتند. به ‎عنوان تیربارچی، آرپی‎جی‎زن، تخریبچی، امدادگر و تک‎ تیرانداز و یا فرمانده گردان و گروهان و یا دسته بودند و چون در جمعی که قرار می گرفتند احساس نیاز کردند خود را نشان دادند و شروع به خواندن کردند. اینها در کنار خود، رزمنده های مستعد دیگری را هم پرورش دادند. با توجه به اینکه جنگ بوده و احتمال شهادت این افراد زیاد بوده، می خواستند بعد از خودشان گردان یا واحدشان معطل نماند و کسی باشد که راه‎شان را ادامه دهد. در میان این دسته از مداحان، رزمندگانی هم بودند که از صبح تا غروب وظایف بسیار متنوع فرهنگی پشت جبهه داشتند و بعضی ‎اوقات هم اصلا نوحه خوانی و مداحی نمی کردند. ظاهرا اجباری هم نبوده که باید حتما مداحی بکنند.

شهید غلامعلی جندقی(رجبی)، تولد: ۱۳۳۳، شهادت: ۱۳۶۷- عملیات مرصاد

قطعه معروف: «قربون کبوترای حرمت»

غلامعلی جندقی معروف به رجبی در محله خیابان آذربایجان تهران در خانواده ای مذهبی به دنیا آمد. پدر او حاج حسن که از اساتید برجسته اخلاق و عرفان زمان خود بوده، توجه ویژه ای به تربیت فرزندان خود داشت. غلامعلی بنابر راهنمایی ها و تربیت پدرش مداحی اهل بیت(ع) را از همان سنین نوجوانی آغاز کرد و به دلیل آشنایی با معارف قرآنی و اسلامی و داشتن استعداد در حفظ شعر و سوز صدا، توانست در این عرصه به سرعت رشد کند. این پیشرفت تا آنجا صورت گرفت که غلامعلی از سبک ها و اشعار مداحان برجسته بسیاری استفاده می کرد. شعر معروف «قربون کبوترای حرمت، قربون این همه لطف و کرمت»، نمونه ای از این اشعار است که با صدای او خوانده شده است. غلامعلی رجبی با انتخاب شغل معلمی، راه پدر بزرگوارش را ادامه داد و در مدت عمر کوتاه خود توانست تاثیرات بسزایی بر اطرافیان خود به ویژه جوانان بگذارد. تربیت نسل جوان در محیط مسجد و مدرسه، شهید غلامعلی رجبی را از حضور در جبهه های جنگ باز نداشت و سرانجام در ۵ مرداد سال ۱۳۶۷ و در ۳۴ سالگی در عملیات مرصاد توسط گروهک منافقین به شهادت رسید. حاج محسن طاهری از مداحان مشهور خاطره خود از شهید رجایی را این گونه تعریف می کند:

«صفات برجسته و ویژه ای داشتند که نتیجه اخلاص ایشان بود. با وجودی که اهل ذوق واهل فن در ذکر مصیبت اهل بیت(ع) بود، در مجالس غالبا مستمع بود. یادم می آید یک بار در منزل یکی از دوستان با اصرار صاحبخانه شروع به خواندن کرد، اما چون مداح دیگری در آن مجلس جلوه کرده بود، سعی کرد خودش جلوه نکند. به خاطر همین به چند بیت اکتفا و دعا کرد. با وجودی که با آمادگی کامل به آن مجلس آمده بود. بعد از جلسه صاحبخانه از آقا غلامعلی گلایه کرد که چرا بیشتر و بهتر از فلانی نخواندی؟! ایشان گفتند هیات جای کشتی گرفتن مداحان نیست، بلکه محل ادب است.»

سید مجتبی علمدار، تولد: ۱۳۴۵، شهادت: ۱۳۷۵ و بر اثر جراحات شیمیایی از جنگ

سید مجتبی در شهرستان ساری متولد شد و دوران تحصیلش را در همان شهر طی کرد و در اواخر سال به کردستان رفت. مجتبی برای اولین بار در عملیات کربلای شرکت کرد و مدتی پس از آن وارد گردان مسلم بن عقیل در لشکر کربلا شد و تا پایان جنگ در آنجا ماند. او در عملیات کربلای و حضور داشت، در کربلای مجروح شد و مدتی بعد به جبهه بازگشت. سید مجتبی در سال مسئولیت فرماندهی گروهان سلمان از گردان مسلم ابن عقیل، از گردان های خط شکن لشکر کربلا را بر عهده گرفت و در عملیات والفجر نقش آفرینی موثری داشت. شهید علمدار در سه راهی خرمال، سید صادق، دوجیله در منطقه کردستان عراق رشادت های فراوانی را از خود نشان داد و از ناحیه پهلو مورد اصابت گلوله قرار گرفت و به شدت مجروح شد. او همچنین در دی ماه ، در عملیات والفجر ، به شدت شیمیایی شد. سید مجتبی بعد از اتمام جنگ در واحد طرح و عملیات لشکر کربلا در ساری مشغول خدمت شد. او در مداحی هایش همیشه مراسم را با نام حضرت مهدی(عج) شروع می کرد. صدای حزن آلودش و انتخاب اشعار ساده و در عین حال پر معنی از ویژگی های مداحی شهید علمدار است. یکی از دوستان درباره شیوه رفتارش در مداحی این گونه تعریف می کند: «یک بار یکی از بچه های هیات آمد و به سید گفت: در مراسم ها و روضه اهل بیت(ع) اصلا گریه ام نمی گیرد و نمی توانم گریه کنم! سید گفت: اینجا هم که من خواندم گریه ات نگرفت؟! گفت: نه! سید گفت: مشکل از من است! من چشمم آلوده است. من دهنم آلوده است که تو گریه ات نمی گیرد! این شخص با تعجب می گفت: عجب حرفی! من به هر کس گفتم، گفت: تو مشکل داری برو مشکلت را حل کن، گریه ات می گیرد! اما این سید می گوید مشکل از من است! بعدها می دیدم که او جزء اولین گریه کنندگان مصائب ائمه اطهار(ع) بود.»

محسن گلستانی، تولد: ۱۳۴۰، شهادت: ۱۳۶۴

محسن گلستانی در محله ای به نام شهرستانک از توابع شهریار در نزدیکی جاده ساوه متولد شد. محسن در دوران تحصیلش هم استاد نقاشی بود و هم شاگرد ممتاز بود و فوتبالش هم خوب بوده است. پس از انقلاب به خدمت مقدس سربازی که با شروع جنگ تحمیلی همراه بود رفت. پس از دوره آموزشی داوطلبانه به کردستان و تا پایان خدمت در سردشت (منطقه پاک سازی شده) مشغول به خدمت و فعالیت های مذهبی اعم از کلاس مداحی قرآن و اخلاق شد، به همین خاطر چندین بار مورد حمله منافقین و کومله دمکرات قرار گرفت.

پس از پایان خدمت برای رفتن به جبهه به عنوان بسیجی ثبت نام کرد. او از عملیات والفجر مقدماتی وارد لشکر حضرت رسول(ص) شد و تدارکات و سپس در گردان عمار و بعد در گردان حمزه مشغول شد. در عملیات والفجر۴ در منطقه کانی مانگا بعد از جدالی سخت با دشمن از ناحیه کتف مجروح شد که بعد از بهبودی در بیمارستان شیراز دوباره راهی جبهه شده بود. درعملیات خیبر و بدر از ناحیه چشم و گوش آسیب دید، درحالی که در بیمارستان قم بستری شده بود و تحت معالجه قرار گرفته بود، نگذاشت خانواده اش با خبر شوند و بعد از معالجه بلافاصله به جبهه برگشت. محسن از صدای گرم و دلنشینی برخوردار بود و به خاطر همین ویژگی به عنوان مداح لشکر حضرت رسول(ص) مراسم صبحگاه و دیگر دعاها را انجام می داد. گلستانی همیشه آرزو داشت مانند حضرت فاطمه زهرا(س) شهید شود و همان طور که دوست داشت در عملیات والفجر ۸ از ناحیه پهلو مورد اصابت گلوله بعثیون قرار گرفت و در حالی که دست به پهلو داشت در ۲۵ سالگی به شهادت رسید.

شهید جواد رسولی، تولد: ۱۳۴۴، شهادت: ۱۳۶۷

جواد در شهریور و در خیابان غیاثی تهران به دنیا آمد. او از