فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری

تحولی در ارائه‌ها با فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری!

اگر به دنبال یک روش ساده اما حرفه‌ای برای ارائه‌ی مطالب خود هستید، فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری بهترین انتخاب شما خواهد بود. فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری از پایه بر اساس اصول طراحی مدرن ساخته شده و تضمین می‌کند که اسلایدهای شما جذاب، منظم و آماده‌ی استفاده باشند.

فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری شامل 75 اسلاید است که با ترکیب بصری زیبا و چیدمانی حرفه‌ای، ارائه‌ی شما را به سطحی بالاتر می‌برد.

چرا باید از فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری استفاده کنید؟

✔ طراحی حرفه‌ای: هر اسلاید فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری با دقت بالا تنظیم شده تا بیشترین تأثیر را روی مخاطبان بگذارد.

✔ صرفه‌جویی در زمان: نیازی نیست ساعت‌ها وقت خود را برای طراحی پاورپوینت بگذارید، همه چیز آماده است.

✔ استفاده‌ی آسان: بدون نیاز به ویرایش‌های پیچیده، کافی است فایل را باز کنید و ارائه دهید.

✔ فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری قابل استفاده در هر محیطی: چه در دانشگاه، چه در جلسات کاری، فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری حرفه‌ای نیاز شما را کاملاً برآورده خواهد کرد.

متمایز باشید!

دیگر نگران بهم‌ریختگی یا طراحی‌های غیرحرفه‌ای نباشید. فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری به شما این امکان را می‌دهد که بدون دغدغه روی محتوای خود تمرکز کنید و ارائه‌ای تأثیرگذار داشته باشید.

همین حالا دریافت کنید و تجربه‌ای متفاوت از ارائه‌های حرفه‌ای را داشته باشید!

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل جایگاه کرامت انسانی در تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر آراء شهید مطهری :

مقدّمه

از دیدگاه اسلامی، انسان مخلوقی است برخوردار از جسم و روح (حجر: ۲۸و۲۹)؛ مخلوقی که حامل روح منسوب به پروردگار عالم (حجر: ۲۹)، و برتری یافته بر سایر مخلوقات (اسراء: ۷۰) است. او تنها موجودی است که آفریدگارش پس از اتمام صنع او به خود آفرین گفته (مؤمنون: ۱۴) و فرشتگانش را به سجده در برابر او فراخوانده است (بقره: ۳۴).

علاوه بر این، پروردگار انسان او را به طور ذاتی، از برتری های دیگری همچون برخورداری از جایگاه خلیفه اللهی (بقره: ۳۰)، اراده و اختیار (انسان: ۲و۳)، متناسب ترین و زیباترین خلقت (تین: ۴)، علم به اسماء الهی (بقره: ۳۱و۳۲)، توانمندی در تسخیر طبیعت (جاثیه: ۱۳) و مانند آن بهره مند گردانده است.

این برخورداری ها ازآنجاکه ناظر به ساختار هستی شناسانه انسان است و هیچ سابقه و نمونه ای در بین سایر مخلوقات ندارد و بدون هیچ قید و شرطی فقط برای انسان ذکر شده، جایگاه و ارزش وجودی انسان را، فارغ از تعلقات نژادی، قومی و دینی نشان می دهد.

با این نگاه، همه انسان ها بهره مند از کرامت ذاتی هستند که به مثابه درّی از جانب خداوند باری تعالی در وجود آنها به ودیعه گذاشته شده و نوع بشر بی هیچ کم وزیاد، و بی هیچ تبعیض و تفاوتی، از آن محظوظ است.

براین اساس، می توان کرامت را این گونه تعریف کرد: «بزرگواری که حاصل بهره وری معین یک موجود است، بی آنکه پای مقایسه با غیر در آن گشوده شود، و هرگاه چنین شد آن را فضیلت گویند،نه کرامت»(باقری،۱۳۸۵،ص۱۹۱).

این لطف الهی، یعنی کرامت ذاتی، بیشتر از جانب انسان نادیده انگاشته شده است، درحالی که با قرار گرفتن در کانون توجه، به ویژه در وادی تربیت، می تواند کارایی فوق العاده ای از خود به نمایش بگذارد.

درواقع، نفس همانند تابلویی زیباست که در اختیار انسان قرار گرفته، اما انسان از بهای آن آگاه نیست. زمانی که انسان به قدر و ارزش آن پی ببرد و از آن آگاه شود در نگه داری و حفظ آن می کوشد و تلاش می کند با زدودن گرد و غبار از روی آن، و قرار دادن آن در جایگاه مناسب خود، آن را جلوه ای بیشتر بخشد. انسان وقتی کرامت و ارزش نفس خود را درک می کند و از حقیقت نفس خود آگاه می گردد سعی می کند در جهت آنچه کرامتش را حفظ می کند و جلوه می بخشد، حرکت کند و از آنچه کرامتش را خدشه دار می سازد دوری کند. در این صورت، برای انسان درک خود و آگاهی از کرامت ذاتی و خدادادی اش، کافی است که به او بگوید: این کار را باید و کار دیگر را نباید انجام داد؛ زیرا به گفته شهید مطهری، بهترین و مهم ترین مربی هر شخص، خود اوست: «بعضی گمان می کنند انسان مانند یک گیاه و حیوان، تنها به دست دیگری باید تربیت شود، باید شخصی دیگر باغبان، مربی و سازنده وجود او باشد. شک نیست که انسان احتیاج دارد به معلمان و مربیانی که آنها هادی و راهنما و سازنده وجود او باشند؛ ولی انسان فلز یا یک سنگر گران قیمت نیست که او را به دست یک صنعتگر ماهر بدهیم و همه آرایش و پیرایش او را از آن صنعتگر بخواهیم. انسان یک گیاه نیست که ما او را به دست باغبان بسپاریم و فقط باغبان را مسئول همه چیز بدانیم. انسان انسان است. علاوه بر قوای نباتی و احساسات حیوانی، دارای قوه عقل و اراده است. عقل و اراده نمی گذارد که صددرصد تابع عوامل خارجی باشد؛ مانند یک فلز و یا یک سنگ، تابع حرکات دست یک صنعتگر باشد، و مانند یک گیاه به هر دست که او را بپرورند بروید، و مانند یک طوطی در پس آینه او را نگه دارند و هرچه به او تلقین شود تکرار کند. انسان صددرصد مجبور و تحت تأثیر عوامل بیرون از خود نیست. در نهایت کار، خودش باید درباره خودش بیندیشد و خودش درباره خودش تصمیم بگیرد و مادامی که خودش درباره خودش نیندیشد، اندیشه دیگران برای او کافی نیست. انسان این فرق را با سایر امور تربیت پذیر دارد که مربیان خارجی برای تربیت وی کافی نیستند و هرکسی باید خودش حالت مربیگری نسبت به خودش را پیدا کند» (مطهری، ۱۳۷۲ب، ج ۱، ص ۶۸).

با این وصف، ایجاد آگاهی در فرد راجع به کرامت ذاتی اش، می تواند سنگینی بار تربیت را از دوش عوامل خارجی کم کرده، بر دوش فرد استوار کند. از سوی دیگر، غفلت از این شأن یا وجود زنگارهای دربرگیرنده آن نیز می تواند مسئولیت عوامل خارجی را بدون بازدهی مورد انتظار و مناسب، بیشتر و سخت تر گرداند؛ زیرا یک پایه اصلی تربیت، خود متربی است و در تربیت فرد، تنها دست اندرکاران و مربیان خارجی تأثیرگذار نیستند.

براین اساس، این تحقیق در پی آن است تا با پرداختن به کرامت انسانی، جایگاه ویژه این لطف الهی را در دو جنبه از جوانب مهم تربیت، یعنی «تربیت اخلاقی » و « تربیت اجتماعی» با تکیه بر آراء شهید مطهری نشان دهد. این هدف پژوهشی ازآن رو مورد توجه واقع شده که تحقیقات موجود یا صرفا به تبیین کرامت انسانی پرداخته اند و یا ارتباط این بهره انسانی با تربیت را به صورت عام مدنظر داشته اند و پرداختن به ارتباط کرامت با تربیت اخلاقی و اجتماعی با تکیه بر قلم و بیان شهید مطهری منظور نظر هیچ یک از تحقیقات موجود نبوده است.

لازم به ذکر است که این مقاله در دو بخش تنظیم شده است: در بخش اول، پاسخ به سؤال موضوع اصلی بحث است که: «کرامت در تربیت اخلاقی چه جایگاهی می تواند داشته باشد؟» و در بخش بعدی نیز پی جویی جواب این پرسش مدنظر است که: «کرامت در تربیت اجتماعی چه کارایی می تواند داشته باشد؟»

جایگاه کرامت در تربیت اخلاقی

مخلوقات جز انسان صرفا بر مدار غریزه و فطرتی که برای آنان مشخص شده در حرکت اند، و تنها انسان است که قابلیت متخلق شدن به خلقیات پسندیده را دارد؛ اوست که با اختیار و اراده خود، ماهیت خویش را می سازد و می تواند خود را از فروترین مراتب، که زندگی حیوانی است، به بالاترین مراتب، که انسان کامل شدن است، بکشاند.

این تفاوت بارز انسان از موجودات دیگر، یعنی قابلیت او در اخلاقی شدن، است که جنبه ای از تربیت را در ادوار گوناگون تاریخ به او اختصاص می دهد. بحث از اخلاقی کردن و تربیت اخلاقی انسان همواره مدنظر ادیان و مکاتب فکری گوناگون، ازجمله اسلام بوده و هریک از زاویه دید خود، نحوه اخلاقی کردن انسان را دنبال کرده اند.

اسلام به عنوان آخرین و کامل ترین دین آسمانی، از زاویه و دریچه کرامت انسانی، بحث اخلاقی شدن او را دنبال می کند. شهید مطهری درباره ارتباط کرامت با اخلاق می گوید:

ما مبنا و زیربنای اخلاق را از نوعی بازگشت دادن انسان به نفس خود و متوجه کردن او به شرافت و کرامت ذاتی اش می توانیم استنباط و استخراج کنیم» (مطهری، ۱۳۷۳ب، ص ۲۱۰).

در تربیت اخلاقی با این نگاه، دیگر نیازی نیست چیزی را از بیرون بر نفس و روح انسان تحمیل کنیم، بلکه کافی است با دعوت انسان به درون نگری و آگاه کردن او به ارزشمندی نفس اش، اورادرمسیر متخلق شدن به اخلاقیات پسندیده قرار دهیم. شهید مطهری در این باره می نویسد:

با مکرم داشتن نفس است که تمام اخلاق مقدسه در انسان زنده می شود و تمام اخلاق رذیله از انسان دور می گردد. اگر این خود کرامت پیدا کرد، شخصیت خودش را بازیافت و در انسان زنده شد، دیگر به انسان اجازه نمی دهد که راستی را رها کند، دنبال دروغ برود، امانت را رها کند دنبال خیانت برود، عزت را رها کند دنبال تن به ذلت دادن برود، عفت کلام را رها کند دنبال غیبت کردن برود. .. (مطهری، ۱۳۷۲الف، ص ۱۵۹).

بر همین اساس است که امیرمؤمنان علی علیه السلام خطاب به فرزندش امام حسن علیه السلام می فرماید:

پسرم، شخصیت و نفس خود را گرامی بدار و از آلودگی به هر کار پستی برتر بدان. اگرچه تو را به آنچه میل داری برساند؛ زیرا تو در مقابل آنچه از دست می دهی پاداش مناسبی نمی گیری که با شخصیت تو برابری کند بنابراین، تو ضرر می کنی. (نهج البلاغه، ۱۳۸۲، نامه ۳۱).

حال اگر در جریان تربیت، احساس کرامت در وجود متربی شکل نگیرد و یا احساس کرامت او با رفتارهای نادرست دست اندرکاران تعلیم و تربیت، خدشه دار گردد و در نتیجه آن، متربی برای خود احساس شخصیت و کرامت نکند، برای هر کار خلاف و غیراخلاقی، آمادگی می یابد. براین اساس، امیرمؤمنان علیه السلاممی فرمایند: «کسی که نفس او نزدش خوار باشد، نباید امید خیری از او داشت» (تمیمی آمدی، ۱۳۸۸، ج ۲، ص ۵۰۱).

با توجه به این مهم، مربیان باید توجه داشته باشند که اگر تمام جوانب را برای تربیت شخصی مدنظر قرار داده، در تربیت اخلاقی او نیز از هیچ کاری فروگزار نکنند، اما او را به کرامت درونی اش آگاه نسازند و احساس کرامت را در وجود او متبلور نکنند، به آنچه از تربیت او منظور کرده اند، نخواهند رسید و اهداف تربیتی شان به درستی محقق نخواهد گردید. در این صورت است که آنان مجبور خواهند شد به کنترل بیرونی متوسل شوند و با بهره گیری از اجبار، مراقبت، قوانین و مقررات و مانند آن، شخص را در صراط مستقیم نگاه دارند و با توسل به این ابزارهای بیرونی، اجازه ندهند تا از راه راست و صراط مستقیم منحرف گردد. این در حالی است که با مبنا قرار دادن کرامت در تربیت اخلاقی، می توانند بیش از پیش از عامل کنترل خارجی بر کنترل درونی شخص، که ناشی از احساس کرامت اوست، او را در طی مسیر پرفراز و نشیب و پر وسوسه زندگی مادی یاری کنند.

اما جایگاه تربیت اخلاقی براساس کرامت انسانی، فقط در آگاه کردن شخص به کرامت ذاتی اش و حفظ آن کرامت خلاصه نمی شود. تربیت اخلاقی در این میان، از دو رویکرد حفظ و ارتقا پیروی می کند؛ بدین معنا که در جریان تربیت، آگاه کردن شخص به کرامت ذاتی و الهی اش یکی از ضمانت های اخلاقی شدن است. اما تمام تربیت اخلاقی در این مرحله خلاصه نمی شود. به عبارت دیگر، «اگر انسان، آن گوهر شریف را، که از آن بهره مند شده، پاس دارد و آن را جلوه ای بیشتر بخشد، خود را سزاوار کرامتی افزون تر می گرداند» (باقری، ۱۳۸۵، ص ۱۹۱). براین اساس، این کرامت افزون تر مختص خواص است؛ خواصی که با انتخاب، جهد و تلاش خود، به این نوع از کرامت می رسند؛ مانند متقیان (حجرات ۱۳)، مجاهدان (نساء: ۹۵۹۶)، شهیدان (توبه: ۱۱۱)، مؤمنان و عالمان (مجادله: ۱۱).

در اینجا، لازم است وجه افتراق «خودبزرگ بینی» با «احساس کرامت» در انسان را بررسی کنیم. احساس «خودبزرگ بینی»، که یک آفت اخلاقی است، برآمده از مقایسه خود با دیگران است، درحالی که «احساس کرامت» حاصل توجه انسان به ارزش های انسانی و الهی خویش است. بین این دو تفاوت عمیقی است. لازمه اولی، یعنی خودبزرگ بینی، کوچک شمردن دیگران است، و لازمه دومی بزرگ و کریم دیدن خود و تمام انسان ها، با این نگاه که نوع انسان از جانب پروردگار عالم، احسن المخلوقات و محل تکریم است.

افزون بر نکته مزبور، در تربیت اخلاقی بر مبنای کرامت، باید جایگاه تواضع نیز مشخص گردد. برخی می پندارند تواضع آن است که انسان خود را در برابر مردم خوار و کوچک کند، و حتی به اعمالی دست زند که از چشم مردم بیفتد. این نوع تواضع از برخی از صوفیان مشاهده می شده که عموما با هدف رام کردن نفس خود و نفس کشی بدان می پرداخته اند. شهید مطهری ضمن نقد این طرز تفکر، می نویسد:

من مکرر گفته ام که این شعر سعدی که می فرماید:

من آن مورم که در پایم بمالند نه زنبورم که از نیشم بنالند تعبیر صحیحی نیست. زبان حال یک مسلمان این است: نه آن مورم که در پایم بمالند، نه زنبورم که از نیشم بنالند. مگر امر دایر است که انسان یا مور باشد و یا زنبور؟! تو نه مور باش و نه زنبور. بعد (سعدی) می گوید: چگونه شکر این نعمت گزارم که زور مردم آزاری ندارم؟ خوب زور نداشتن هنر نیست، هنر این است که زور داشته باشی و نیازاری. زبان حال یک مسلمان این است: چگونه شکر این نعمت گزارم که دارم زور و آزاری ندا